Tadeusz Jabłoński

polski dziennikarz

Tadeusz Jabłoński, ps. Paweł Dzianisz[1]. (ur. 23 października 1919 w Poznaniu, zm. 16 października 2019 w Gdańsku) – polski dziennikarz i pisarz.

Tadeusz Jabłoński
Paweł Dzianisz
Data i miejsce urodzenia

23 października 1919
Poznań

Data i miejsce śmierci

16 października 2019
Gdańsk

Miejsce spoczynku

Cmentarz Srebrzysko

Zawód, zajęcie

dziennikarz, pisarz

Odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Srebrny Krzyż Zasługi Brązowy Krzyż Zasługi Medal 30-lecia Polski Ludowej Medal 10-lecia Polski Ludowej
Odznaka honorowa „Zasłużonym Ziemi Gdańskiej”

Życiorys edytuj

Urodził się w wielodzietnej rodzinie Ludwika (1876–1924), pracownika poczty, i Marii z Grzegorzewskich (1884–1971). Był bratem Wiktora (ur. 1903), Mariana (ur. 1904), Janiny (ur. 1905), Alfreda (ur. 1907), Erwina (ur. 1909) i Zdzisława (1921–1924). W 1925 rozpoczął naukę w Szkole Powszechnej nr IX im. Antoniego Małeckiego w Poznaniu. W latach 1928-1930 uczęszczał do Państwowego Gimnazjum im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu. W latach 1930–1945 mieszkał z rodziną w Śremie[2]. Tam uczęszczał do męskiego klasycznego Gimnazjum im. gen. Józefa Wybickiego. W 1945 otrzymał świadectwo dojrzałości i podjął studia polonistyczne na Uniwersytecie Poznańskim. W latach 1946–1969 był związany z Bydgoszczą. W latach 1945–1946 był dziennikarzem „Polski Zachodniej”, w latach 1946–1959 redaktorem sportowym, publicystą w dziale kulturalnym i sekretarzem redakcji bydgoskiego „Ilustrowanego Kuriera Polskiego”. Od 1951 był członkiem Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich. W latach 1959–1969 był sekretarzem redakcji bydgoskiego „Dziennika Wieczornego”. W 1965 ukończył studium ekonomii i organizacji turystyki w Warszawie[1]. Od 1969 związany był z Gdańskiem[3]. W latach 1969–1981 był zastępcą sekretarza redakcji (później sekretarzem) i kierownikiem magazynu niedzielnego „Głosu Wybrzeża”, w latach 1976–1980 był społecznym redaktorem naczelnym rocznika Polskiego Związku Żeglarskiego „Świat Żagli”. W 1982 przeszedł na wcześniejszą emeryturę, jednak kontynuował pracę dziennikarską. W latach 1989–1991 był związany z „Tygodnikiem Gdańskim”. W latach 1991–1994 był sekretarzem redakcji „Dziennika Bałtyckiego[1]. Współpracował z „Gwiazdą Morza”, „Pielgrzymem” i „Pomeranią[2]. Publikował cykle felietonów, szkice literackie, eseje, reportaże historyczne, biografie, przewodniki turystyczne, powieści i opowiadania[1].

Był autorem ponad 20 publikacji książkowych, m.in.: Pierwszy wiatr (1979), opowiadań Pochyl się do kolan brzozy: opowieści wędrownicze (1974), Nadbałtyckie spotkania (z Anną Kościelecką, 1989), Przeleciał anioł (2007), Wokół Conrada (2008)[1].

 
Tablica w Oliwie upamiętniająca Jana Kanapariusza

Był również żeglarzem i wspinaczem. Był założycielem polskiego Bractwa Kaphornowców (1974) oraz pomysłodawcą (wraz z Kazimierzem Kołodziejem i Zenonem Gralakiem[4]) ustanowienia prestiżowych nagród żeglarskich: Rejs Roku i Srebrny Sekstant (1970). Inicjator sprowadzenia w 1971 na Westerplatte prochów majora Henryka Sucharskiego (dowódcy obrony Westerplatte we wrześniu 1939)[1], sprowadzenia prochów Bernarda Chrzanowskiego na cmentarz oksywski (1986)[2], a także budowy pomnika pisarza Josepha Conrada w Gdyni[1] (odsłoniętego w 1976)[3]. Był również pomysłodawcą tablicy pamiątkowej Jana Kanapariusza, pierwszego kronikarza Gdańska, na ulicy jego imienia (2009)[2].

Był mężem Ireny z Thomasów (1919–2005), z którą miał trzy córki: Hannę (ur. 1948), Janinę (ur. 1955) i Elżbietę (ur. 1955).

 
Grób Tadeusza Jabłońskiego na cmentarzu Srebrzysko w Gdańsku

Zmarł 16 października 2019[5], tydzień przed setną rocznicą swoich urodzin[3]. 23 października 2019 został pochowany na gdańskim cmentarzu Srebrzysko[6] (rejon VII, taras IV-skarpa-11)[7].

Ordery i odznaczenia edytuj

Nagrody edytuj

  • Nagroda Bursztynowego Notesu (2004)
  • Nagroda im. Conrada za publicystykę morską oraz Nagroda Prezydenta Gdańska w Dziedzinie Kultury (2009)[1][10]

Przypisy edytuj

  1. a b c d e f g h i TADEUSZ JABŁOŃSKI. gedanopedia.pl. [dostęp 2019-10-25].
  2. a b c d e Zmarł nestor pomorskiego dziennikarstwa Tadeusz Jabłoński (Paweł Dzianisz). dziennikbaltycki.pl, 16 października 2019. [dostęp 2019-10-25].
  3. a b c Tadeusz Jabłoński. Poznaj ostatni wywiad zasłużonego dla Gdańska 100-letniego redaktora. gdansk.pl, 18 października 2019. [dostęp 2019-10-25].
  4. Zmarł Tadeusz Jabłoński - znany dziennikarz, pisarz i człowiek morza. gdansk.pl, 16 października 2019. [dostęp 2019-10-25].
  5. W wieku 99 lat zmarł Tadeusz Jabłoński (Paweł Dzianisz). Dziennikarz i pisarz związany z Trójmiastem. radiogdansk.pl. [dostęp 2019-10-17]. [zarchiwizowane z tego adresu (2019-10-19)]. (pol.).
  6. Panorama Gdańsk 23.10.2019 18:30. gdansk.tvp.pl, 23 października 2019. [dostęp 2019-10-25].
  7. Tadeusz Jabłoński. cmentarze-gdanskie.pl. [dostęp 2019-05-22].
  8. M.P. z 1952 r. nr 70, poz. 1077 „za zasługi w pracy zawodowej”.
  9. M.P. z 1955 r. nr 101, poz. 1400 - Uchwała Rady Państwa z dnia 19 stycznia 1955 r. nr 0/196 - na wniosek Ministra Kultury i Sztuki.
  10. Laureaci Nagrody Prezydenta Miasta Gdańska w Dziedzinie Kultury. gdansk.pl, 2016-06-23. [dostęp 2016-06-23]. (pol.).