Otwórz menu główne

Żuków (powiat sochaczewski)

wieś w województwie mazowieckim, powiecie sochaczewskim

Żuków (dawniej także Żukówka) – wieś w Polsce nad rzeką Bzurą położona w województwie mazowieckim, w powiecie sochaczewskim, w gminie Sochaczew. Siedziba sołectwa Żuków.

Żuków
Państwo  Polska
Województwo mazowieckie
Powiat sochaczewski
Gmina Sochaczew
Liczba ludności (2011) 747[1]
Strefa numeracyjna 46
Kod pocztowy 96-503
Tablice rejestracyjne WSC
SIMC 0738674
Położenie na mapie gminy wiejskiej Sochaczew
Mapa lokalizacyjna gminy wiejskiej Sochaczew
Żuków
Żuków
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Żuków
Żuków
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa lokalizacyjna województwa mazowieckiego
Żuków
Żuków
Położenie na mapie powiatu sochaczewskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu sochaczewskiego
Żuków
Żuków
Ziemia52°16′04″N 20°15′52″E/52,267778 20,264444

10 czerwca 1294 r. w bitwie pod Żukowem (według innej relacji pod Trojanowem) zginął brat Władysława ŁokietkaKazimierz II łęczycki. Działo się to podczas pościgu za oddziałem litewskim księcia Witenesa uchodzącym z łupami po napadzie na Łęczycę, dokonanym 4 czerwca 1294 r.[2]

20 maja 1350 r. pod Żukowem wojska polskie pod wodzą króla Kazimierza Wielkiego rozbiły wojska litewskie dowodzone przez księcia Kiejstuta. Wojska litewskie najechały Mazowsze pustosząc okolice. Siły polskie były znacznie silniejsze, więc Litwini nie mieli szans. Część najeźdźców zginęła w walce, a część zepchnięta na brzeg Bzury, utonęła w jej nurtach w czasie próby ucieczki[3].

W XVI w. wieś należała do rodziny Gawłowskich, szlachty z sąsiedniego Gawłowa[4]. Pod koniec XVII w. Żuków posiadał Adam Franciszek Lasocki. Oddał on dobra synowi Antoniemu. W XVIII w. była w Żukowie siedziba wicestarosty grodu sochaczewskiego, byłego targowiczanina, prezesa sądu Apelacyjnego w Księstwie Warszawskim, senatora i kasztelana Królestwa Polskiego, Jerzego Bończy Skarżyńskiego. Folwarkiem w Żukowie na przełomie XIX i XX w. gospodarowali Chylewscy. Na początku XX w. stanowił własność Bolechowskich. Majątek posiadał Bolesław, syn Feliksa. Ożeniony był ze Stefanią Garbolewską herbu Sulima. W latach 1918-1945 Żuków stanowił własność Węgrzyckich[5].

Dwór został wzniesiony dla rodziny Chylewskich. W 1916 gruntownie został przebudowany. Po II wojnie światowej mieściła się w nim szkoła podstawowa. Wokół dworu znajdował się park zaprojektowany przez Waleriana Kronenberga ok. 1900 r. Przetrwał w stanie szczątkowym.

Niegdyś w skład dóbr Żuków wchodziły wsie Bibiampol, Helenka oraz Konary.

W 1827 r. było tu 21 domów i 278 mieszkańców, natomiast pod koniec XIX w. zanotowano 299 osób[6]

W 1921 r. Żuków znajdował się w granicach gminy Chodaków składał się z wsi Żukówka – z 31 domami i 195 mieszkańcami (101 mężczyzn i 94 kobiet), wszyscy narodowości polskiej oraz folwarku Żuków z 1 domem i 6 mieszkańcami (3 mężczyzn i 3 kobiety), wszyscy narodowości polskiej[7].

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa skierniewickiego.

Wieś do połowy lat 90. XX w. należała do parafii rzymskokatolickiej w Sochaczewie pw. św. Wawrzyńca[8], a obecnie w Sochaczewie-Chodakowie pw. św. Józefa Robotnika. Obecnie na terenie wsi znajduje się szkoła podstawowa, zbudowana w latach 60. XX w., piekarnia oraz kilka sklepów. Teren z charakteru rolniczego przekształca się powoli na działkowy. 22 maja 2009 roku Szkoła Podstawowa w Żukowie otrzymała imię polskiego króla – Kazimierza Wielkiego. Szkoła otrzymała wówczas sztandar.

Od 2013 radnym terenu jest Sławomir Zieliński[potrzebny przypis].

PrzypisyEdytuj

  1. Wyniki Narodowego Spisu Ludności w 2011
  2. Długosz Jan, Roczniki ... , ks. VII, s. 355 – 356
  3. Leszek Nawrocki, Kalendarium wydarzeń historycznych na ziemi sochaczewskiej, Sochaczew 2000, s. 7
  4. Lustracje Województwa Rawskiego 1564 i 1570, Warszawa 1959, s. 67
  5. Wirtualna Polska - Wszystko co ważne - www.wp.pl, dwory_sochaczewskie.webpark.pl [dostęp 2017-11-28] (pol.).
  6. Żuków (3) w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego. T. XIV: Worowo – Żyżyn. Warszawa 1895.
  7. Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej, t. 1, M. St. Warszawa, województwo warszawskie, Warszawa 1925
  8. Metryki kościelne.