Щ

litera cyrylicy

Щ (Щ, щ, bułg. szta, ros., ukr. szcza) – 27. litera podstawowej cyrylicy. Początkowo nie była uważana za osobną literę, lecz ligaturę dwóch znaków Ш i Т[potrzebny przypis] i tak też jest do dzisiaj wymawiana w języku bułgarskim. Litera ta trafiła następnie na Ruś. Przejmując tę literę, nie zmieniano pisowni zawierających ją wyrazów; ponieważ jednak bułgarskiemu [ʃt] odpowiadało staroruskie [ʃʧ], na Rusi litera Щ zmieniła wartość fonetyczną na [ʃʧ]. Z alfabetu staroruskiego przejęły ją alfabety rosyjski i ukraiński; natomiast w alfabecie białoruskim doszło do wtórnego rozdzielenia w dwuznak ШЧ. Podobnie litera Щ została usunięta z alfabetu serbskiego i zastąpiona dwuznakiem ШТ.

Щ
Ilustracja
Informacje podstawowe
Majuskuła Щ
Minuskuła щ
Podstawowe pismo cyrylica
Pochodzenie
Oparty na grafemie
Ta strona zawiera symbole fonetyczne MAF. Bez właściwego wsparcia renderowania wyświetlane mogą być puste prostokąty lub inne symbole zamiast znaków Unikodu.

We współczesnej wymowie rosyjskiej litera Щ zwykle posiada wartość dwugłoski palatalnej (miękkiej) [ɕʨ] lub długiej spółgłoski palatalnej [ɕ:]. We współczesnym literackim języku ukraińskim posiada wartość dwugłoski [ʃʧ], a w szybkiej wymowie potocznej – spółgłoski [ʃ].

Polacy poznali literę Щ za pośrednictwem staroruskim, dlatego w języku polskim przyjęło się ją transkrybować za pomocą połączenia szcz (w przypadku języka bułgarskiego – szt). Oficjalna transkrypcja rosyjska przewiduje pisownię angielską shch, ukraińska – sch, bułgarska – sht natomiast transliteracja zgodnie z normą ISO to Ŝ.

KodowanieEdytuj

ZnakЩщ
Nazwa w UnikodzieCyrillic Capital Letter Shcha[1]Cyrillic Small Letter Shcha[2]
Kodowaniedziesiętnieszesnastkowodziesiętnieszesnastkowo
Unikod1065U+04291097U+0449
UTF-8208 169d0 a9209 137d1 89
Odwołania znakowe SGMLЩЩщщ
Macintosh Cyrillic15399249F9
ISO 8859-5201C9233E9
Windows-1251217D9249F9
Code page 86615399233E9
Code page 855250FA249F9
KOI8-R i KOI8-U253FD221DD

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Cyrillic Capital Letter Shcha. unicode-table.com. [dostęp 2018-08-19].
  2. Cyrillic Small Letter Shcha. unicode-table.com. [dostęp 2018-08-19].