Otwórz menu główne

2 Pułk Lotniczy (2 plot) – oddział lotnictwa Wojska Polskiego w II Rzeczypospolitej.

2 Pułk Lotniczy
Ilustracja
Odznaka pamiątkowa pułku
Historia
Państwo  II Rzeczpospolita
Sformowanie 11 sierpnia 1921
Rozformowanie 24 sierpnia 1939
Tradycje
Święto 15 sierpnia
15 maja
Organizacja
Dyslokacja garnizon Kraków
Rodzaj sił zbrojnych wojsko
Rodzaj wojsk lotnictwo
Podległość Departament IV MSWojsk.
3 Grupa Aeronautyczna
3 Grupa Lotnicza
Lotnictwo wojskowe w 1939
Budynek dowództwa pułku (przed 1929)

Spis treści

Formowanie i zmiany organizacyjneEdytuj

2 pułk lotniczy został sformowany na podstawie rozkazu z 20 lipca 1921 roku. Formowanie oddziału rozpoczęto 11 sierpnia tego roku. Jednostka stacjonowała w garnizonie Kraków, na lotnisku Rakowice-Czyżyny.

Na początku w jego skład wchodził tylko II dywizjon wywiadowczy składający się z dwóch eskadr 6 i 14[1].

W sierpniu 1922 w skład II dywizjonu została włączona 8 eskadra wywiadowcza z 1 pułku lotniczego[1].

27 maja 1925 na bazie 8 eskadry został utworzony kolejny dywizjon.

W 1925 roku, w związku z ujednoliceniem numeracji jednostek w lotnictwie polskim, w pułku zmieniono numery wszystkim eskadrom. Zmieniono nazwy eskadr wywiadowczych na lotnicze[2]. Pierwsza cyfra numeru eskadry lotniczej oznaczała – nr pułku, druga – kolejność eskadry. Pułk składał się z: I i II dywizjonu oraz 21 (dawnej 6), 22 (14), 23 (8) i nowo utworzonej 24 eskadry liniowej.

14 lipca przybył do pułku III dywizjon myśliwski z rozformowanego 11 pułku myśliwskiego w Lidzie (113 i 114 eskadry). W zamian do Lidy, do nowo utworzonego 5 pułku lotniczego odleciał II dywizjon wywiadowczy (23 i 24 eskadry przemianowane zostały na 54 i 55)[3]. Eskadry myśliwskie w Krakowie otrzymały numery 121 i 122.

Osobny artykuł: Święta wojskowe w Polsce.

19 maja 1927 roku minister spraw wojskowych marszałek Polski Józef Piłsudski ustalił i zatwierdził dzień 15 sierpnia, jako datę święta pułkowego[4][3]. 14 grudnia 1928 roku minister spraw wojskowych marszałek Polski Józef Piłsudski zmienił datę święta pułkowego 2 plot z dnia 15 sierpnia na dzień 15 maja[5].

Wiosną 1929 pułk został włączony w skład 3 Grupy Aeronautycznej, która w 1936 została przemianowana na 3 Grupę Lotniczą. W jej składzie pozostawał do 1939 roku.

24 sierpnia 1939 roku pułk został zlikwidowany. Eskadry zostały przydzielone do Armii „Kraków” (123 eskadra myśliwska podporządkowana została dowódcy Brygady Pościgowej).

Struktura organizacyjna pułkuEdytuj

Żołnierze pułkuEdytuj

Dowódcy pułku
  • ppłk pil. Ernest Cieślewski (VII 1921 – 24 III 1923 → zastępca kierownika Centralnych Zakładów Lotniczych[7])
  • ppłk pil. Jerzy Borejsza (24 III 1923[7] – 1 III 1925 → zastępca szefa Departamentu IV Żeglugi Powietrznej MSWojsk[8].)
  • płk pil. Jan Sendorek (1 III 1925 – V 1926 → dowódca 1 plot)
  • płk pil. Jan Malczewski (V 1926 – 27 IV 1929 → dyspozycja dowódcy OK V[9])
  • mjr pil. inż. Tadeusz Kajetan Wereszczyński (27 IV 1929[9] – 28 I 1931 → dyspozycja dowódcy OK V[10])
  • ppłk pil. Edward I Lewandowski (1 II 1931[11] – III 1939 → II zastępca dowódcy Lotnictwa)
  • ppłk pil. Stanisław Nazarkiewicz (III – VIII 1939 → dowódca Lotnictwa i OPL SGO „Narew”)
Zastępcy dowódcy pułku
  • ppłk tyt. płk Adam II Zaleski (1924)
  • mjr obs. Edward Karaś (27 IV 1929 – 1 II 1931 → dowódca blot)
  • ppłk dypl. obs. Felicjan Sterba (do III 1939)
  • ppłk obs. Stanisław Luziński (III – VIII 1939)
Oficerowie

Katastrofy i incydentyEdytuj

23 grudnia 1921 około godz. 16.00 w koszarach pułku doszło go gwałtownej sprzeczki na tle służbowym pomiędzy sierżantem Adolfem Wandorą a urzędnikiem warsztatowym Ludwikiem Weindtem w trakcie, której Wandora uderzył Weindta stołkiem po czym zaczął uciekać. Ludwik Weindt w uniesieniu strzelił w kierunku uciekającego Wandora raniąc go śmiertelnie, a następnie oddał się w ręce oficera służbowego[12].

7 września 1933 w pobliżu Jaronowic doszło do zderzenia w powietrzu dwóch należących do pułku samolotów, odbywających wówczas loty ćwiczebne. W katastrofie tej zginęli wszyscy członkowie załóg obu maszyn, to jest: porucznik - obserwator Edward Krupski, plutonowy - pilot Czesław Owszyk, porucznik - obserwator Kazimierz Godła i kapral - pilot Roman Jurek[13].

GaleriaEdytuj

Znaki na samolotach pułku w latach 1927 -1932

PrzypisyEdytuj

  1. a b Pawlak 1989 ↓, s. 146.
  2. Pawlak 1989 ↓, s. 147.
  3. a b Pawlak 1989 ↓, s. 149.
  4. Dz. Rozk. MSWojsk. Nr 16 z 19 maja 1927 roku, poz. 174.
  5. Dz. Rozk. MSWojsk. Nr 35 z 14 grudnia 1928 roku, poz. 378.
  6. Kowalski 1981 ↓, s. 12.
  7. a b Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 17 z 24 marca 1923 roku, s. 206.
  8. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 42 z 10 kwietnia 1925 roku, s. 199.
  9. a b Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 9 z 27 kwietnia 1929 roku, s. 123.
  10. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 28 stycznia 1931 roku, s. 3.
  11. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 28 stycznia 1931 roku, s. 17.
  12. „Czas” Nr 296 z 29 grudnia 1921 r., s. 2.
  13. Śmierć czterech lotników. „ABC. Pismo codzienne. Informuje wszystkich o wszystkiem”, s. 1, 8 września 1933. 

BibliografiaEdytuj