Otwórz menu główne

Adam Jamróz

prawnik polski

Adam Jamróz (ur. 5 grudnia 1945 w Jaworznie) – polski prawnik i politolog, profesor nauk prawnych, nauczyciel akademicki, rektor Uniwersytetu w Białymstoku w latach 1997–2002, senator V kadencji, sędzia Trybunału Konstytucyjnego w stanie spoczynku.

Adam Jamróz
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 5 grudnia 1945
Jaworzno
Senator V kadencji
Okres od 19 października 2001
do 10 lipca 2003
Przynależność polityczna Sojusz Lewicy Demokratycznej
Sędzia Trybunału Konstytucyjnego
Okres od 22 lipca 2003
do 22 lipca 2012
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Kawaler Orderu Narodowego Legii Honorowej (Francja)

ŻyciorysEdytuj

Wykształcenie i działalność naukowaEdytuj

Ukończył w 1968 studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego, po których pracował jako prawnik (studiując jednocześnie na Uniwersytecie Jagiellońskim filozofię). W 1974 obronił doktorat z nauk politycznych, w 1982 habilitował się (w Wyższej Szkole Nauk Społecznych przy KC PZPR[1]). W 1991 objął stanowisko profesora nadzwyczajnego. W 1992 otrzymał tytuł profesora nauk prawnych, a w 1995 został profesorem zwyczajnym

Pracował jako adiunkt i docent na Uniwersytecie Śląskim w Katowicach, gdzie kierował Zakładem Problemów Współczesnego Kapitalizmu oraz był zastępcą dyrektora Instytutu Nauk Politycznych. W 1986 przeniósł się na filię Uniwersytetu Warszawskiego w Białymstoku, gdzie był kierownikiem Zakładu Teorii Państwa i Prawa oraz prodziekanem (1987–1990) i dziekanem (1990–1996) Wydziału Prawa. W 1996 został prorektorem Uniwersytetu Warszawskiego ds. filii w Białymstoku. Działał na rzecz utworzenia w Białymstoku samodzielnego uniwersytetu i organizował jego struktury[2]. Po przekształceniu filii Uniwersytetu Warszawskiego w Uniwersytet w Białymstoku został pierwszym rektorem nowej uczelni[3], funkcję tę pełnił od 1997 do 2002[4].

Jest autorem, współautorem lub redaktorem ponad 100 publikacji naukowych, w tym około 20 książek. Specjalizuje się w systemach politycznych, prawie konstytucyjnym, współczesnej myśli politycznej i prawnej. Był stypendystą Instytutu Nauk Politycznych w Paryżu, École des hautes études en sciences sociales oraz Fundacji Konrada Adenauera, jak również członkiem Komitetu Nauk Prawnych i Komitetu Nauk Politycznych PAN oraz członkiem ZNP[5]. W 2002 został członkiem Europejskiej Akademii Nauki, Sztuk i Literatury w Paryżu.

Działalność publicznaEdytuj

W okresie PRL był członkiem PZPR[1]. W wyborach w 2001 jako bezpartyjny kandydat został z ramienia koalicji SLD-UP wybrany na senatora z okręgu białostockiego[5]. Od października 2001 do lutego 2002 pełnił funkcję wiceministra (w randze sekretarza stanu) w Ministerstwie Edukacji Narodowej i Sportu. Mandat parlamentarny sprawował do 10 lipca 2003[6]. W 2003 został wybrany przez Sejm na sędziego Trybunału Konstytucyjnego, dziewięcioletnią kadencję rozpoczął 22 lipca tego samego roku, upłynęła ona z dniem 22 lipca 2012.

W 2007 poseł PiS Arkadiusz Mularczyk w trakcie rozprawy przed TK w sprawie tzw. ustawy lustracyjnej ogłosił, że z materiałów uzyskanych z IPN wynika, iż Adam Jamróz był kontaktem operacyjnym SB[7]. Adam Jamróz zaprzeczył, jakoby kiedykolwiek współpracował ze służbami specjalnymi PRL[8]. Według IPN w ewidencji wewnętrznej Departamentu I MSW figurował od 1977 jako kontakt operacyjny, natomiast jego oświadczenie lustracyjne nie zostało zakwestionowane przez prokuratora IPN (sprawa została pozostawiona bez dalszego biegu)[9].

Odznaczenia i wyróżnieniaEdytuj

W 2003 otrzymał Krzyż Kawalerski Legii Honorowej, a w 2012 Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski[10]. W 2001 uhonorowany tytułem doktora honoris causa Uniwersytetu w Grodnie. Za książkę Demokracja współczesna. Wprowadzenie wyróżniony w 2001 nagrodą Uniwersytetu Warszawskiego im. Franciszka Ryszki.

Życie prywatneEdytuj

Syn Wita i Kazimiery[9]. Żonaty z Bożeną, ma trzech synów[5].

PublikacjeEdytuj

  • Demokracja, „Temida 2”, Białystok 1995 (kolejne wydania 1996–1999)
  • Demokracja współczesna. Wprowadzenie, „Temida 2”, Białystok 1993
  • Francuska Partia Komunistyczna i Partia Socjalistyczna. Problemy strategii przejścia do socjalizmu (1968–1979), UŚ, Katowice 1981, ​ISBN 83-00-00158-1
  • Historia konstytucyjna i polityczna Francji (1789–1958) (tłumaczenie z języka francuskiego, autorzy Marcel Morabito, Daniel Bourmaud), „Temida 2”, Białystok 1996, ​ISBN 83-86137-22-3
  • Konstytucja. Ustrój polityczny. System organów państwowych. Prace ofiarowane profesorowi Marianowi Grzybowskiemu (współredaktor naukowy ze Stanisławem Bożykiem), „Temida 2”, Białystok 2010, ​ISBN 978-83-89620-86-6
  • System partyjny współczesnej Francji, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1990, ​ISBN 83-01-08517-7
  • Systemy polityczne rozwiniętych krajów kapitalistycznych (redaktor), Państwowe Wydawnictwa Naukowe, Warszawa 1989 1989, ​ISBN 83-01-08404-9
  • Wprowadzenie do prawoznawstwa, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2008, ​ISBN 978-83-7334-964-3
  • Współczesna socjaldemokracja francuska 1945–1975. Istota przemian ideologicznych i politycznych, IBWPK, Warszawa 1976
  • Wstęp do nauk prawnych (współautor z Anettą Breczko, Sławomirem Oliwniakiem, redaktor), „Temida 2”, Białystok 1993 (kolejne wydania 1994–1999)
  • Wstęp do prawoznawstwa (współautor z Anettą Breczko, Sławomirem Oliwniakiem, redaktor), „Temida 2”, Białystok 2007, ​ISBN 978-83-89620-24-8

PrzypisyEdytuj

  1. a b Andrzej Dryszel: Sprawiedliwość to my. Rozmowa z Bohdanem Zdziennickim, Prezesem Trybunału Konstytucyjnego. przeglad-tygodnik.pl. [dostęp 2011-10-04].
  2. Kim są wykluczeni sędziowie. wyborcza.pl, 11 maja 2007. [dostęp 2011-10-04].
  3. Historia Uniwersytetu w Białymstoku. uwb.edu.pl. [dostęp 2011-10-04].
  4. Kadencje Władz Rektorskich. uwb.edu.pl. [dostęp 2011-10-04].
  5. a b c Biogram na stronie Senatu (V kadencja). [dostęp 2011-10-04].
  6. Informacje na stronie Senatu. [dostęp 2011-10-04].
  7. Dwaj sędziowie wyłączeni ze składu TK, rozprawa trwa. gazeta.pl, 10 maja 2007. [dostęp 2011-10-04].
  8. Sędziowie Trybunału Konstytucyjnego Marian Grzybowski i Adam Jamróz twierdzą, że nie byli agentami komunistycznych służb specjalnych. Zostali jednak wyłączeni ze składu Trybunału w sprawie lustracji. naszdziennik.pl, 11 maja 2007. [dostęp 2011-10-04].
  9. a b Informacje w BIP IPN. [dostęp 2011-10-04].
  10. Złożenie ślubowania przez sędziego TK. prezydent.pl, 30 lipca 2012. [dostęp 2012-07-30].

BibliografiaEdytuj