Otwórz menu główne

Adampol – dawna wieś, od 1954 część miasta Świdnika w jego centralno-zachodniej części, w województwie lubelskim, w powiecie świdnickim, w gminie miejskiej Świdnik.

Herb Świdnika Adampol
część miasta Świdnika
Ilustracja
Stary dworzec w Adampolu z 1905–1914
Państwo  Polska
Województwo  lubelskie
Miasto Świdnik
W granicach Świdnika 13 listopada 1954
Kod pocztowy 21-040 – 21-047
Tablice rejestracyjne DZA
Położenie na mapie Świdnika
Mapa lokalizacyjna Świdnika
Adampol
Adampol
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Adampol
Adampol
Położenie na mapie województwa lubelskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubelskiego
Adampol
Adampol
Położenie na mapie powiatu świdnickiego
Mapa lokalizacyjna powiatu świdnickiego
Adampol
Adampol
Ziemia51°13′11″N 22°42′00″E/51,219722 22,700000
Portal Portal Polska

Historia obecnego Świdnika jest nierozłącznie związana z historią trzech okolicznych wsi: Adampola, Świdnika i Krępca. Adampol jest najstarszą dzielnicą współczesnego miasta[1] i istniał jeszcze zanim powstał Świdnik, także przed II wojną światową. Adampol był popularną wśród mieszkańców Lublina wsią letniskową i uzdrowiskową z dużą ilością drewnianych domków z początku wieku do lat 30. XX w., świadomie nawiązujących do budownictwa uzdrowisk górskich. W latach 50., 60. i 70. XX w. Adampol był coraz bardziej intensywnie zabudowywany. Wsie połączono w 1954 roku a ostateczna nazwa miasta została przyjęta po wojnie od nazwy wsi, której najbliżej była usytuowana Wytwórnia Sprzętu Komunikacyjnego.

Zanik Adampola jako samodzielnej jednostki nastąpił jesienią 1954. W związku z reformą administracyjną kraju, na mocy uchwały nr 12 WRN w Lublinie z dnia 5 października 1954 utworzono w powiecie lubelskim gromadę Adampol z siedzibą GRN w Adampolu, jako jedną z 8759 gromad na obszarze Polski[2]. W skład jednostki weszły obszary dotychczasowych gromad[3] Adampol i Krępiec kol. oraz części obszarów dotychczasowych gromad Krępiec, Krępiec Nowy, Franciszków i Kazimierówka ze zniesionej gminy Mełgiew, ponadto część obszaru dotychczasowej gromady Kalinówka (położona na północ od drogi Lublin-Piaski) oraz części obszarów dotychczasowych gromad Świdnik Duży, Świdnik Mały kol. i Biskupie wieś (położone na południe od drogi bitej Lublin-Mełgiew) ze zniesionej gminy Wólka w tymże powiecie[4].

W Adampolu znajduje się posterunek odgałęźny o nazwie Adampol, pomiędzy Lublinem, a Świdnikiem, umożliwiający zjazd z głównej linii kolejowej w kierunku stacji rozrządowej Lublin Tatary. Kończy się tutaj także nieczynna łącznica z Zadębia, do 1995 dwutorowa, obecnie jednotorowa. Przez posterunek Adampol biegnie też bocznica z Tatar do Faelbudu. Ruch pociągów prowadzony jest przez z nastawni "Al", z urządzeniami przekaźnikowymi o sygnalizacji świetlnej. W okolicy posterunku jest też strażnica przejazdowa, obsługująca rogatki na przejeździe[5].

Świdnik, jako młode i planowane od podstaw miasto, nie ma żadnych zabytków; wszystkie znajdują się na Adampolu. Do najważniejszych zabytków należą[6][7][8][9][10][11][12]:

  • zespół starego dworca kolejowego Świdnik (tzw. „stara stacja”) z lat 1905–1914, obecnie nieczynny i zaadaptowany na mieszkanie. W skład zespołu wchodzi dworzec i dom zawiadowcy, zbudowane z czerwonej szamotowej cegły.
  • drewniana willa „Bożenna”, z roku 1910 – ul. Wojska Polskiego 36.
  • drewniana willa „Grażyna”, z lat 1915–1917 – ul. Kruczkowskiego 40.
  • szereg innych drewnianych domów.

PrzypisyEdytuj

  1. Powiat Świdnicki. Informator Turystyczny, s. 14.
  2. Podział administracyjny Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Warszawa: Urząd Rady Ministrów – Biuro do spraw Prezydiów Rad Narodowych, 1956.
  3. Gromady istniały także po II wojnie światowej jako jednostka pomocnicza gmin.
  4. Uchwała Nr 12 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Lublinie z dnia 5 października 1954 r. w sprawie podziału na nowe gromady powiatu lubelskiego; w ramach Zarządzenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Lublinie z dnia 23 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej w Lublinie z dnia 5 października 1954 r., dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Lublinie z dnia 3 grudnia 1954 r., Nr. 15, Poz. 64)
  5. Adampol
  6. Jolanta Chwałczyk, Dom na stacji Świdnik, „Kurier Lubelski” dodatek „Dom” 29.04.2004, s. 3
  7. Michał Kozłowski, Marek Wezdeńko (fot.), Świdnicka stara stacja, „Kurier Lubelski” dodatek „Dom” 29.04.2004, s. 3
  8. Michał Kozłowski, Marek Wezdeńko (fot.), Stara willa na zakręcie, „Kurier Lubelski” dodatek „Dom” 06.05.2004, s. 12
  9. Michał Kozłowski, Marek Wezdeńko (fot.), Willa w zaciszu, „Kurier Lubelski” dodatek „Dom” 13.05.2004, s. 3
  10. Jolanta Chwałczyk, Michał Kozłowski, Marek Wezdeńko (fot.), Żegnaj Jutrzenko, „Kurier Lubelski” dodatek „Dom” 20.05.2004, s. 2
  11. Michał Kozłowski, Marek Wezdeńko (fot.), Wilia dziadka Wagnera, „Kurier Lubelski” dodatek „Dom” 24.06.2004, s. 17
  12. Michał Kozłowski, Marek Wezdeńko (fot.), Grażyna z przeszłością, „Kurier Lubelski” dodatek „Dom” 03.06.2004, s. 12–13