Aextoxicon punctatum

Aextoxicon punctatumgatunek drzewa z monotypowego rodzaju Aextoxicon i rodziny Aextoxicaceae. Rośnie w miejscach wilgotnych, w lasach porastających góry nadbrzeżne środkowego Chile, szczególnie obficie na wyspie Chiloé. Tworzy zwarte własne zbiorowiska, jak i towarzyszy innym gatunkom z wilgotnych lasów waldiwijskich[5]. Dostarcza bardzo cenionego drewna[6].

Aextoxicon punctatum
Ilustracja
Systematyka[1][2]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Podkrólestwo rośliny zielone
Nadgromada rośliny telomowe
Gromada rośliny naczyniowe
Podgromada rośliny nasienne
Nadklasa okrytonasienne
Klasa Magnoliopsida
Nadrząd Berberidopsidanae
Rząd Berberidopsidales
Rodzina Aextoxicaceae
Rodzaj Aextoxicon
Gatunek Aextoxicon punctatum
Nazwa systematyczna
Aextoxicon punctatum Ruiz & Pav.
Syst. Veg. Fl. Peruv. Chil. 260 1797[3]
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[4]
Status iucn3.1 LC pl.svg

MorfologiaEdytuj

 
Młody okaz w uprawie
Pokrój
Wiecznie zielone drzewa, osiągające 25 m wysokości[6]. Pień osiąga do 80 cm średnicy, okryty jest cienką, szarą korą[5].
Liście
Naprzeciwległe, całobrzegie, twarde, szerokolancetowate. Mają ogonek o długości 0,5-1,5 cm oraz blaszkę długości 5-9 cm i szerokości 2-4 cm. Blaszka od spodu jest czerwono kropkowana[5].
Kwiaty
Rośliny są dwupienne. Jednopłciowe, promieniste kwiaty zebrane są w luźne, groniaste kwiatostany, krótsze na okazach żeńskich. Kielich składa się z 5 działek, korona z 5 łopatkowatych, wąskich płatków. W kwiatach męskich znajduje się 5 pręcików i 5 prątniczków oraz szczątkowa zalążnia. W kwiatach żeńskich pręciki są sterylne w przeciwieństwie do zalążni[5].
Owoce
Czarniawe pestkowce o długości 1-1,2 cm i szerokości 0,6-0,7 cm[5]. Przypominają małą oliwkę, nie są mięsiste[6].

SystematykaEdytuj

Pozycja taksonu według Angiosperm Phylogeny Website (aktualizowany system APG IV z 2016)[2]

Takson zaliczany jest do monotypowej rodziny Aextoxicaceae Engl. & Gilg in H.G.A. Engler, Syllabus, ed. 8: 250. Jan-Feb 1920, która jest siostrzaną dla rodziny Berberidopsidaceae w obrębie rzędu Berberidopsidales.

PrzypisyEdytuj

  1. Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS ONE”, 10 (4), 2015, e0119248, DOI10.1371/journal.pone.0119248, PMID25923521, PMCIDPMC4418965 [dostęp 2021-03-06] (ang.).
  2. a b Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-03-06] (ang.).
  3. Aextoxicon punctatum (ang.). W: The Plant List [on-line]. [dostęp 2011-04-13].
  4. Aextoxicon punctatum, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [online] (ang.).
  5. a b c d e Aextoxicon punctatum (hiszp.). W: Enciclopedia de la Flora Chilena [on-line]. [dostęp 2011-04-13].
  6. a b c Heywood V. H., Brummitt R. K., Culham A., Seberg O.: Flowering plant families of the world. Ontario: Firely Books, 2007, s. 27. ISBN 1-55407-206-9.