Otwórz menu główne

Aglomeracja kalisko-ostrowska

Aglomeracja kalisko-ostrowskaaglomeracja bicentryczna w południowo-wschodniej części województwa wielkopolskiego, na Wysoczyźnie Kaliskiej.

W zależności od koncepcji i przyjętych kryteriów delimitacji obszarów, liczba ludności zamieszkującej aglomerację wynosi od 318,4 tys. do 409,3 tys. osób.

Miastami centralnymi aglomeracji są Kalisz i Ostrów Wielkopolski, które posiadają charakter ośrodków usługowo-przemysłowych z funkcjami wyższego rzędu w zakresie kultury, szkolnictwa wyższego, ochrony zdrowia oraz pełniących funkcje gospodarcze[1]. Pozostałymi miastami aglomeracji są: Odolanów, Raszków, Nowe Skalmierzyce i Opatówek.

W aglomeracji dominuje przemysł spożywczy oraz włókienniczy i odzieżowy[2].

Miasta centralne aglomeracji są też głównymi ośrodkami Kalisko-Ostrowskiego Okręgu Przemysłowego.

Koncepcje aglomeracji kalisko-ostrowskiejEdytuj

Koncepcja WBPP w PoznaniuEdytuj

 
Aglomeracja według WBPP w Poznaniu na mapie administracyjnej Polski

W 2010 Wielkopolskie Biuro Planowania Przestrzennego w Poznaniu przedstawiło w planie zagospodarowania przestrzennego województwa koncepcję aglomeracji kalisko-ostrowskiej obejmującej 15 gmin z głównymi ośrodkami w Kaliszu i Ostrowie Wielkopolskim.

Aglomerację o powierzchni 1873 km² zamieszkiwało 318 tys. osób[1].

Gminy aglomeracji według WBPP w Poznaniu[1]
Gmina Liczba ludności
(31 grudnia 2013)[3] [osób]
Powierzchnia
(1 stycznia 2014)[4] [km²]
Gęstość zaludnienia [osób/km²]
Kalisz 103 997 69,42 1498,1
Ostrów Wielkopolski 72 890 41,90 1739,6
Blizanów (gmina) 9734 157,52 61,8
Brzeziny (gmina) 5822 126,95 45,9
Ceków-Kolonia (gmina) 4792 88,31 54,3
Godziesze Wielkie (gmina) 9150 105,40 86,8
Gołuchów (gmina) 10 418 135,88 76,7
Odolanów (gmina) 14 393 136,09 105,8
Opatówek (gmina) 10 501 104,27 100,7
Ostrów Wielkopolski (gmina wiejska) 18 782 207,86 90,4
Nowe Skalmierzyce (gmina) 15 140 125,42 120,7
Przygodzice (gmina) 11 950 163,39 73,1
Raszków (gmina) 11 833 134,57 87,9
Sieroszewice (gmina) 9650 163,17 59,1
Żelazków (gmina) 9348 113,67 82,2
Razem (aglomeracja) 318 400 1873,82 169,9

Inne koncepcjeEdytuj

Inne koncepcje aglomeracji, obszaru funkcjonalnego, zespołu miejskiego Kalisza i Ostrowa Wlkp.:

  • według programu ESPON obszar funkcjonalny Kalisza (FUA, ang. Functional Urban Area) w 2002 zamieszkiwało 134 tys. osób[5].
  • według programu ESPON obszar funkcjonalny Ostrowa Wlkp. (FUA, ang. Functional Urban Area) w 2002 zamieszkiwało 127 tys. osób[5].
  • według Eurostat w 2001 (LUZ Kalisz, ang. Larger Urban Zone) – 409 544 mieszkańców i obszar 3 102,35 km²[6][7].
  • według Eurostat w 2004 (LUZ Kalisz, ang. Larger Urban Zone) – 409 307 mieszkańców i obszar 3 102,35 km²[7][6].

HistoriaEdytuj

 
Polska, gęstość zaludnienia (1930)

Już w latach 30. XX wieku obszar ciążenia Kalisza cechował się wysoką gęstością zaludnienia; mimo zburzenia Kalisza w 1914 następował szybki wzrost liczby ludności miasta. W 1926 gęstość zaludnienia wynosiła 7746 os./km², co plasowało Kalisz na trzeciej pozycji w kraju, po Warszawie i Łodzi[8].

Zespół miejski Kalisza zaczął się kształtować pod koniec lat 70. XX w., kiedy po utworzeniu województwa kaliskiego (1975) nastąpił szybki rozwój pobliskiego Ostrowa Wlkp. Określono wówczas główne pasmo urbanizacyjne aglomeracji (Kalisz–Nowe Skalmierzyce–Ostrów Wlkp.; tzw. KOS), a w systemie osadniczym kraju aglomeracja stanowiła ośrodek wzrostu o znaczeniu krajowym[9].

Współpraca samorządówEdytuj

19 lutego 2008 w Sali Recepcyjnej ratusza w Kaliszu 22 przedstawicieli samorządów lokalnych zawarło oficjalne Porozumienie o współpracy pomiędzy samorządami aglomeracji kalisko-ostrowskiej[10].

Porozumienie obejmuje obszar 20 gmin: Kalisz, 11 gmin powiatu kaliskiego i 8 gmin powiatu ostrowskiego[11].

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b c Plan Zagospodarowania Przestrzennego Województwa Wielkopolskiego. s. 85, 91 (Uchwała Nr XLVI/690/10 Sejmiku Woj. Wielkopolskiego z dnia 26 kwietnia 2010 r., Dz. Urz. Woj. Wlkp. z 2010 r. Nr 155, poz. 2953)
  2. Wielkopolski Regionalny Program Operacyjny na lata 2007–2013, Poznań 2006, Wielkopolski Urząd Marszałkowski w Poznaniu, s. 26. [dostęp 2012-03-30]
  3. Ludność. Stan i struktura ludności oraz ruch naturalny w przekroju terytorialnym w 2013 r. (Stan w dniu 31 XII 2013 r.). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2014-06-05. ISSN 1734-6118.
  4. Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2014 r.. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2014-07-24. ISSN 1505-5507.
  5. a b ESPON project 1.4.3 Study on Urban Functions (Final Report). Luxembourg: The ESPON Monitoring Committee, 2007-03, s. 94. ISBN 2-9600467-2-2.
  6. a b Urban Audit: Data that can be accessed: LUZ Kalisz. Eurostat. [dostęp 2012-03-29].
  7. a b Urban Audit: City Profiles: Kalisz. Eurostat. [dostęp 2012-03-29].
  8. Bonusiak W., Odbudowa, rozwój przestrzenny i ludnościowy miasta w latach 1918–1939, [w:] Dzieje Kalisza, red. Rusiński W., Poznań 1977, s. 550.
  9. Dolata J., Maik W., Aglomeracja kalisko-ostrowska, [w:] Województwo kaliskie, red. Zajchowska S., Poznań 1979, s. 160–165.
  10. Serwis samorządowy Polskiej Agencji Prasowej, Aglomeracja kalisko-ostrowska. [dostęp 06.03.2008]
  11. Porozumienie o Współpracy pomiędzy samorządami aglomeracji kalisko-ostrowskiej. Urząd Miasta Kalisza [dostęp 2014-10-17]