Aleksander Holas

polski architekt

Aleksander Holas (ur. 6 grudnia 1911 w Jutrosinie, zm. 27 czerwca 1993 w Poznaniu)[1] – polski architekt i konserwator zabytków.

Aleksander Holas
Data i miejsce urodzenia

6 grudnia 1911
Jutrosin k. Rawicza

Data i miejsce śmierci

27 czerwca 1993
Poznań

Dziedzina sztuki

architektura

Epoka

modernizm

Ważne dzieła

kościół Chrystusa Odkupiciela w Poznaniu
Kościół Matki Bożej Częstochowskiej w Orzechowie
Kościół św. Marcina w Chwalborzycach

Odznaczenia
Odznaka Nagrody Państwowej

Życiorys

edytuj
 
Kościół św. Marcina w Chwalborzycach
 
Kościół Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny i św. Wojciecha w Sędzinach
 
Kościół św. Bartłomieja Apostoła w Smólniku

W 1939 ukończył studia na Wydziale Architektury Politechniki Lwowskiej.

Po 1945 zatrudniony w Urzędzie Miejskim w Gnieźnie. Potem przeniósł się do Poznania, gdzie pracował w biurze Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków (do 1969). W 1955 otrzymał zespołową Nagrodę Państwową II stopnia za wybitne osiągnięcia w odbudowie i wydobyciu artystycznych i historycznych wartości renesansowego Ratusza w Poznaniu[2]. W latach 1960–1964 w Zakładzie Projektowania i Usług Inwestycyjnych Inwestprojekt. Potem w Pracowniach Konserwacji Zabytków w Poznaniu. W latach 1960–1980 był głównym architektem kurii metropolitalnych w Gnieźnie i Poznaniu. Odkrywca portalu romańskiego w kościele ponorbertańskim w Strzelnie[3].

Zmarł w Poznaniu, pochowany na cmentarzu parafialnym w Luboniu[4] (kwatera 8-3-10)[5].

Dzieła

edytuj

Dzieła:

Według Izabeli Pileckiej-Lasik (historyka sztuki) realizacje Holasa były przykładem modernistycznego oderwania się od szeroko rozumianej tradycji chrześcijańskiej. Jego kościoły przypominały prostopadłościenne formy świeckie – domów jednorodzinnych, hal sportowych, czy fabrycznych i same z siebie nie tworzyły przestrzeni sakralnych[7].

Galeria

edytuj

Przypisy

edytuj
  1. Aleksander Holas [online], archimemory.pl [dostęp 2023-08-23].
  2. Nagrody Państwowe za osiągnięcia w dziedzinie nauki, postępu technicznego, literatury i sztuki. „Życie Warszawy”. Rok XII, Nr 173 (3656), s. 7, 22 lipca 1955. Warszawa: Instytut Prasy „Czytelnik”. [dostęp 2024-07-12]. 
  3. Projekt – Miasto. Wspomnienia poznańskich architektów 1945–2005, Henryk Marcinkowski i inni, Poznań: Wydawnictwo Miejskie Posnania, 2013, s. 341, ISBN 978-83-7768-069-8, OCLC 871701842.
  4. In memoriam - Pamięci Architektów Polskich - Aleksander Holas [online], www.archimemory.pl [dostęp 2024-07-12].
  5. Cmentarz "Żabikowo" w Luboniu [online], lubon.pro-gis.pl [dostęp 2024-07-12].
  6. Ochle – historia dawna i nowsza [online], parafia-ochle.pl.tl [dostęp 2023-08-23].
  7. Izabela Pilecka-Lasik, Poznańskie kościoły współczesne – o języku architektury sakralnej, w: Kronika Miasta Poznania, nr 3-4/1993, s.166, ISSN 0137-3552