Otwórz menu główne

Andrzej Tęczyński (zm. 1588)

wojewoda krakowski
Ten artykuł dotyczy wojewody krakowskiego i bełskiego. Zobacz też: inne osoby o tym imieniu i nazwisku.

Andrzej Tęczyński herbu Topór (ur. ok. 1510, zm. 22 maja 1588) – magnat polski, wojewoda krakowski w latach 1581-1588, wojewoda bełski w 1574 roku, kasztelan bełski w 1569 roku, starosta hrubieszowski, starosta zatorski w latach 1582-1588, starosta oświęcimski w latach 1577-1583[1].

Andrzej Tęczyński
Herb
Topór
Rodzina Tęczyńscy
Data urodzenia ok. 1510
Data i miejsce śmierci 22 maja 1588
Warszawa
Ojciec Andrzej Tęczyński
Matka Anna Ożarowska
Żona

Zofia Dembowska

Dzieci

Gabriel,
Andrzej,
Agnieszka,
Jan,
Zofia,
Katarzyna

Syn Andrzeja Tęczyńskiego, kasztelana krakowskiego i Anny Ożarowskiej. Był młodszym (przyrodnim) bratem Jadwigi i starszym (rodzonym) bratem Jana, Zofii i Anny.

Studiował na Uniwersytecie w Ingolstadt w 1564 roku[2]. Od 1570 roku był kasztelanem bełskim, później zaś kolejno wojewodą bełskim (od 1574) i krakowskim (od 1582). Dzierżył starostwa: zatorskie, oświęcimskie i hrubieszowskie. W 1573 roku potwierdził elekcję Henryka III Walezego na króla Polski[3]. W czasie bezkrólewia 1575 roku, po ucieczce Henryka Walezego z Polski był kandydatem szlacheckim do korony, jednak nie uzyskał poparcia Senatu[4]. W 1575 roku w czasie wolnej elekcji głosował na cesarza Maksymiliana II Habsburga[5]. Był marszałkiem sejmiku kapturowego województwa krakowskiego w 1586 roku[6]. W 1587 roku podpisał reces, sankcjonujący wybór Zygmunta III Wazy[7]. Brał udział w walkach z wojskami austriackimi osłaniając Kraków. Po jego śmierci ciało zostało sprowadzone z Zatora niedaleko Krakowa do Końskowoli, gdzie spoczywa w jednej z krypt kościoła farnego.

W 1569 poślubił Zofię Dembowską, z którą miał trzech synów oraz trzy córki:

PrzypisyEdytuj

  1. Urzędnicy województwa krakowskiego XVI-XVIII wieku. Spisy. Oprac. Stanisław Cynarski i Alicja Falniowska-Gradowska. Kórnik 1990, s. 266.
  2. Paweł Czaplewski, Polacy na studyach w Ingolsztacie, Poznań 1914, s. 103.
  3. Świętosława Orzelskiego bezkrólewia ksiąg ośmioro 1572-1576, Kraków 1917, s. 150.
  4. Stanisław Płaza, Wielkie bezkrólewia, Kraków 1988, s. 71.
  5. Ewa Dubas-Urwanowicz, Koronne zjazdy szlacheckie w dwóch pierwszych bezkrólewiach po śmierci Zygmunta Augusta, Białystok 1998, s. 294
  6. Złota księga szlachty polskiej, r. XXV, Poznań 1903, s. 143.
  7. Reces Warszawski Około Elekciey nowey krola Je[go] M[i]ł[o]ści Zygmunta trzeciego Roku Pańsk[iego] M.D. LXXX VII – Wyd. B, [b.n.s]

BibliografiaEdytuj