Otwórz menu główne

Armata 17-funtowa (ang. Royal Ordnance Quick Firing 17-pounder) – brytyjskie działo przeciwpancerne kalibru 76,2 mm z okresu II wojny światowej. Pociski APDS były w stanie zniszczyć nawet najcięższe niemieckie czołgi, był to praktyczny odpowiednik słynnej niemieckiej armaty 88 mm. Po wojnie, w roli artylerii przeciwpancernej została zastąpiona przez działo bezodrzutowe BAT 120 mm, a w roli armaty czołgowej przez działo 20-funtowe.

Armata 17-funtowa
Armata 17-funtowa
Dane podstawowe
Państwo  Wielka Brytania
Rodzaj armata przeciwpancerna
Historia
Prototypy 1941
Produkcja seryjna 1943 – ?
Dane taktyczno-techniczne
Kaliber 76,2 mm
Nabój 76.2×583R
Prędkość pocz. pocisku pociski HE, HEAT 884 m/s
pociski APDS 1,204 m/s
Masa 3000 kg
Kąt ostrzału 6°° do +16.5° (w pionie)
60° (w poziomie)
QF-17-pounder-batey-haosef-2.jpg

Spis treści

HistoriaEdytuj

Wojsko brytyjskie już w 1940 zdało sobie sprawę, że używane wówczas armaty 6-funtowe już wkrótce staną się niewystarczające w miarę wzrostu opancerzenia czołgów i rozpoczęto już wówczas prace projektowe nad nową bronią, które została zakończone w 1941.

Pierwsze, prototypowe jeszcze egzemplarze tego działa, zeszły z linii produkcyjnej na wiosnę tego roku, a po raz pierwszy zostały użyte bojowo we wrześniu 1942, kiedy zostały pośpiesznie wysłane do Afryki Północnej po pojawieniu się tam niemieckich czołgów Tiger. Pośpiech był tak wielki, że działa zostały wysłane jeszcze zanim skonstruowano dla nich nowe lawety i tymczasowo zostały wyposażone w podwozia od haubic 25-funtowych. Ten pierwszy model tego działa był znany jako "17/25-pounder".

W ostatecznej już formie działa te weszły do produkcji w 1943 i zadebiutowały bojowo w czasie kampanii włoskiej. W 1944 wprowadzono amunicję typu APDS z prędkością wylotową prawie 1203,96 m/s, która pozwalała armacie 17-funtowej na przebicie pancerza grubości 192 mm z odległości 1000 m.

Modele produkcyjneEdytuj

Mark IEdytuj

Pierwsze wersja produkcyjna

Mark IIEdytuj

Wersja czołgowa, hamulec wylotowy został zastąpiony przeciwwagą, ale w marcu 1944 po wprowadzeniu amunicji APDS przywrócono hamulec wylotowy. Wersja Mk. II była używana w niszczycielu czołgów Archer i czołgu pościgowym Challenger.

Mark IIIEdytuj

Wersja opracowana przez brytyjską marynarkę, nie użyta bojowo.

Mark IVEdytuj

Inna wersja czołgowa z inaczej otwieranym zamkiem, nie użyta bojowo.

Mark VEdytuj

Odmiana Mk IV z innym mocowaniem pozwalającym na użycie działa w pojeździe Achilles.

Mark VIEdytuj

Odmiana Mk. IV z krótszym zamkiem.

Mark VIIEdytuj

Kolejna modyfikacja zamka wersji Mk. IV.

77 mm HVEdytuj

Ponieważ część zamkowa działa 17-funtowego była zbyt duża, aby zmieścić się w wielu czołgach, zaprojektowano nową, krótszą wersję zamka na krótsze, ale grubsze naboje (ale z tymi samymi pociskami 76,2 mm). Amunicja do nowej armaty nie pasowała do poprzedniej wersji armaty 17-funtowej i aby uniknąć zamieszania, nowe działo zostało nazwane "77 mm HV'" (pomimo, że faktycznie było kalibru 76,2 mm). Ta wersja użyta była w czołgach Comet.

Pojazdy uzbrojone w armatę 17-funtowąEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj