Augustyn Klimek

polski nauczyciel, działacz społeczny i oświatowy

Augustyn Klimek (ur. 26 stycznia 1892 w Wójtowie; zm. 15 sierpnia 1982 w Nowym Mieście Lubawskim) – polski nauczyciel, działacz społeczny i oświatowy.

ŻyciorysEdytuj

Urodził się jako syn Barbary i Antoniego Klimków w 1892 roku w Wójtowie na Warmii. Augustyn Klimek ukończył katolickie Seminarium Nauczycielskie w Bydgoszczy. Pracował od kwietnia 1920 jako organizator i kierownik pierwszej Katolickiej Szkoły Polskiej w Gietrzwałdzie. Został członkiem Towarzystwa Czytelni Ludowych (TCM), potem prezesem TCL na Warmii. Był prezesem warmińskiego oddziału Towarzystwa Nauczycieli Polskich w Niemczech i uczestniczył w pracach plebiscytowych. Organizował także w 1920 roku Katolicką Szkołę Polską w Worytach pod Olsztynem.

Kiedy szkoła polska w Gietrzwałdzie została po plebiscycie na Warmii i Mazurach w lipcu 1920 zamknięta, przeprowadził się do korytarza polskiego i pracował od września 1920 jako nauczyciel w Radzyniu Chełmińskim. W latach 1925–1939 sprawował funkcję kierownika w szkole oraz był od 1927 do 1939 zastępcą burmistrza w Radzyniu Chełmińskim. W okresie okupacji był szykanowany przez Gestapo.

Po wojnie organizował szkolnictwo w województwie olsztyńskim. Został ispektorem szkolnym w Biskupcu; był także członkiem Związku Nauczycielstwa Polskiego[1].

Od 17 grudnia 1949 do 1950 roku był przewodniczącym Komitetu Zjednoczonego Stronnictwa Ludowego (ZSL), zaś od 1950 do 1960 był kierownikiem Referatu Wydziału Rolnictwa Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Nowym Mieście Lubawskim. Zorganizował towarzystwo śpiewu Harmonia. Był przewodniczącym rady nadzorczej Banku Ludowego w Radzyniu Chełmińskim. Uczestniczył w pracach sejmiku powiatowego w Grudziądzu.

Jego wspomnienia ukazywały się na łamach Słowa na Warmii i Mazurach. Za swoją działalność został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Wyróżnienia i pamięćEdytuj

  • Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
  • Tablica pamiątkowa na budynku szkoły w Gietrzwałdzie oraz głaz z napisem: „W tym miejscu w roku 1920 mieściła się polska szkoła w Gietrzwałdzie. Uczyli w niej ugruntowując polskość Maria Bem i Augustyn Klimek”

Wybór publikacjiEdytuj

  • Zdarzyło się w Gietrzwałdzie 29 czerwca 1920 roku. w: Jan Ginter Chłosta: Warmińskie pokolenia. Wydawnictwo Edytor Wers, Olsztyn 2007, ​ISBN 978-83-60488-07-2​, s. 65–67.
  • Klimek, Augustyn: Wywiad z zapomnianym synem ziemi warmińskiej. [w]: Słowo na Warmii i Mazurach. nr 6–8 / 1962, s. 3.

PrzypisyEdytuj

BibliografiaEdytuj

Literatura uzupełniajacaEdytuj

  • Katolicka Szkoła Polska w Gietrzwaldzie w Encyklopedii Warmii i Mazur
  • Maria Radziszewska: Życie codzienne nauczycieli szkół powszechnych w Okręgu Mazurskim w świetle wspomnień i pamiętników. s. 75 i 82. (pdf)
  • Andrzej Korecki: Ludzie Ziemi Nowomiejskiej. cz. 1. Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego, Nowe Miasto Lubawskie 2000, ​ISBN 83-87768-30-8​, s. 185.