Otwórz menu główne

Autostrada A18 (Polska)

Autostrada w Polsce łącząca autostradę A4 z Niemcami
Ten artykuł dotyczy autostrady A18 w Polsce. Zobacz też: artykuły o autostradach A18 w innych krajach.

Autostrada A18 – planowana polska autostrada w południowo-zachodniej części kraju, w województwach lubuskim i dolnośląskim. Biegnie III transeuropejskim drogowym korytarzem transportowym, w ciągu drogi międzynarodowej E36, od granicy z Niemcami OlszynaForst (łączy się tutaj z niemiecką A15 w kierunku Berlina), przez obszar Borów Dolnośląskich aż do węzła Krzyżowa k. Bolesławca, gdzie łączy się z autostradą A4. Odcinek Olszyna–Krzyżowa ma długość ok. 76,5 km.

A18
Początek drogi Granica Olszyna (PL-D)
51°40′00,671″N 14°45′09,878″E/51,666853 14,752744
Koniec drogi Węzeł WA Krzyżowa
51°19′42,647″N 15°38′40,189″E/51,328513 15,644497
Proj. długość 76,5 km
Zbudowano 7 km oraz
69,5 km (jezdnia północna)
Województwa lubuskie (50 km),
dolnośląskie (28 km)
Mapa
Mapa A18
A18

     Odcinki istniejące

     Odcinki planowane

Zdjęcie
Zdjęcie A18

Zaplanowana została jako droga o przekroju dwujezdniowym, czteropasowym. Parametry autostrady (m.in. dwie dwupasowe jezdnie) na całej długości ma uzyskać dopiero po zakończeniu przebudowy jezdni południowej w latach 2019 - 2023[2]. Do tego czasu ma pozostać oznakowana jako droga krajowa nr 18.

W 2015 drogą przejeżdżało 7,5-10 tys. pojazdów na dobę, w tym 3 tys. pojazdów ciężarowych z przyczepą.

Spis treści

Istniejące odcinkiEdytuj

Istniejącym fragmentem autostrady jest odcinek:

  • Golnice – Krzyżowa: 7,0 km, wybudowany w latach 1936–1938, zmodernizowany w 1995

Na odcinku Olszyna – Krzyżowa (71 km) ruch odbywa się na obu jezdniach, ale droga nosi jedynie oznaczenie drogi krajowej. Klasę autostrady otrzyma dopiero po przebudowie jezdni południowej.

Węzły z drogami klasy A i SEdytuj

Nazwa Drogi Miejscowość Schemat Typ Wiadukty Otwarto
Krzyżowa A4 Bolesławiec   trąbka ze zmodyfikowaną łącznicą 2 2009

HistoriaEdytuj

 
Płyty dawnej RAB 9 z lat 30. XX wieku

Pod administracją niemieckąEdytuj

Zbudowana została przez władze III Rzeszy jako fragment autostrady Reichsautobahn (RAB) 9 mającej połączyć Berliner Ring z Chociebużem, Wrocławiem i niemiecką wówczas częścią Górnego Śląska, w granicach której znajdowały się takie miasta jak Bytom, Gliwice, Zabrze i Opole. 27 września 1936 nastąpiło otwarcie pierwszego odcinka autostrady od Wrocławia (obecnie węzeł „Bielany Wrocławskie”) do Krzywej o długości niespełna 91 km. Fragment ten miał przekrój dwóch jezdni, każda o szerokości 7,5 m oddzielonych od siebie pasem zieleni o szerokości 5 m[3]. Pierwsze dwa odcinki obecnej DK 18 zostały oddane do użytku w 1937 po dwuletniej budowie. Były to odcinki Żagań - Lipiany o długości 33,2 km oraz liczący 17,1 km odcinek Lipiany - Krzywa. W 1938 oddano do ruchu odcinek Forst - Żagań długi na niespełna 50 km - po polskiej stronie liczy 37,5 km. Na wszystkich trzech fragmentach autostrady, oprócz fragmentu pomiędzy Lipianani i Krzywą, który był zbudowany podobnie jak odcinek z Krzywej do Wrocławia[4], wybudowano jedynie południową jezdnię z nawierzchnią betonową[5][6]. Powstały wszystkie bezkolizyjne węzły, mosty, wiadukty, kładki i przepusty pozostawiając jedynie miejsce na dobudowanie drugiej, północnej jezdni[7].

1945–2000Edytuj

Osobny artykuł: Autostrada A12 (Polska).

W 1985 roku planowano nadanie arterii kategorii drogi ekspresowej[8]. W 1993 roku trasa została zaliczona do grupy planowanych autostrad i nadano jej oznaczenie A12[9] oraz dobudowano drugą jezdnię na odcinku od przejścia granicznego w Olszynie do węzła Królów (9,5 km). W 1995 zmodernizowano 7-kilometrowy odcinek GolniceKrzyżowa, gdzie została wybudowana dwujezdniowa autostrada z betonową nawierzchnią (dawna A12 o długości 18 km). Odcinek ten nie spełnia jednak wszystkich norm autostradowych, m.in. węzły nie zostały przebudowane zgodnie ze współczesnymi standardami.

2001–2006Edytuj

 
Zdjęcie satelitarne z 2006 r. ukazujące pozostałości przedwojennej budowy autostrady A4 oraz autostradę A18 w okolicy Bolesławca

Oddział GDDKiA w Zielonej Górze, któremu podlega całość inwestycji, rozpoczął przygotowania projektu dobudowy jezdni północnej w 2001. W czerwcu 2003 oszacowano koszt modernizacji drogi krajowej nr 18 do klasy autostrady na ok. 550 mln złotych. Projekt wraz z pozwoleniem na budowę gotowy był w I kwartale 2004. Budowa północnej jezdni odcinka Olszyna – Golnice została podzielona na cztery kontrakty:

  • OlszynaKrólów (8,92 km),
  • KrólówŻary (15,38 km),
  • ŻaryIłowa (12,57 km),
  • IłowaGolnice (34,03 km).

17 marca tego samego roku został ogłoszony międzynarodowy przetarg, a otwarcie ofert nastąpiło 29 czerwca. Na przełomie września i października 2004 podpisano umowy z wykonawcami (łączna wartość 65,278 mln €) i 25 listopada 2004 rozpoczęto budowę jednocześnie na wszystkich czterech ww. etapach.

23 września 2004 Dariusz Skowroński, podsekretarz stanu w Ministerstwie Infrastruktury, Generalny Dyrektor GDDKiA zadeklarował realizację budowy północnej jezdni odcinka OlszynaGolnice w 2006 roku (etap OlszynaKrólów do października 2005 i KrólówGolnice do sierpnia 2006). Prace ukończono w połowie roku 2006.

2006–2017Edytuj

Po oddaniu do ruchu jezdni północnej, przebudowę (polegającą na rozbiórce i ponownym wykonaniu) 70-letniej jezdni południowej na odcinku OlszynaGolnice zaplanowano na lata 2007–2009. 18 maja 2006 zielonogórski oddział GDDKiA ogłosił przetarg na wykonanie projektu przebudowy jezdni południowej przyszłej A18. Oferty otwarto 10 lipca tego samego roku, a 2 października 2006 podpisano umowę z Biurem Projektowo-Badawczym Dróg i Mostów Transprojekt–Warszawa Sp. z o.o. na przygotowanie dokumentacji w ciągu 13 miesięcy.

29 czerwca 2009 ogłoszono przetarg na przebudowę południowej jezdni, został on jednak unieważniony 23 lutego 2011. Decyzja podyktowana była brakiem środków na zrealizowanie inwestycji. W 2011 roku Oddział GDDKiA w Zielonej Górze informował[10], że przebudowa jezdni południowej znalazła się w Programie Budowy Dróg Krajowych na lata 2011–2015, jednak i w tym terminie nie została zrealizowana. W 2014r., A18 nie znalazła się w Programie Budowy Dróg Krajowych na lata 2014–2023 na liście zadań z zapewnionym finansowaniem inwestycji, planowane było natomiast pozyskanie środków na jej realizację w ramach drogowej spółki specjalnego przeznaczenia (dssp)[11].

2018–obecnieEdytuj

W sierpniu 2018, mając na uwadze dostępne środki finansowe w Programie Budowy Dróg Krajowych na lata 2014-2023 (z perspektywą do 2025), Minister Infrastruktury Andrzej Adamczyk podjął decyzję o przeniesieniu budowy południowej jezdni autostrady A18 na listę podstawową i skierowaniu jej do realizacji.[12]

W grudniu 2018 zielonogórski oddział GDDKiA ogłosił przetarg na przebudowę południowej jezdni na odcinku 2 - od węzła Żary Zachód (bez węzła) do węzła Iłowa (bez węzła) - o długości 21,9 km.[13]. Z uwagi na przekroczenie założonego budżetu inwestycji (303 mln zł) o 5 mln zł, przetarg został unieważniony w maju 2019, zaś powtórny przetarg został ogłoszony w czerwcu[14]. Najniższa oferta opiewa na 254 mln zł, tj. o 54 mln mniej niż w unieważnionym przetargu, i mieści się w założonym budżecie inwestycji.[15] We wrześniu 2019r. ogłoszony został przetarg na przebudowę jezdni południowej na odcinku 1 (od granicy państwa do węzła Żary Zachód, wraz z przebudową ostatniego fragmentu jezdni północnej w obrębie węzła Olszyna) o długości 10,4 km. Na odcinkach realizacyjnych 3 i 4 (o łącznej długości 37,8 km) trwają prace przygotowawcze.[16] Całość przebudowy ma być ukończona do 2023r.[17]

Inwestycje w latach 2007–2013 w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i ŚrodowiskoEdytuj

Odcinek Lata realizacji Koszt (w mln zł)
Oś priorytetowa VI Transeuropejskie sieci transportowe TEN-T
OlszynaGolnice (przebudowa jezdni południowej) 2009 – 2010 380,66

Źródło: Indykatywny wykaz kluczowych i dużych projektów dla Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko

PrzypisyEdytuj

  1. a b Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad: PROGRAM BUDOWY DRÓG KRAJOWYCH na lata 2014 – 2023 (z perspektywą do 2025 r.) – STAN REALIZACYJNY I PLANOWANY (pol.). gddkia.gov.pl, 2017-10-24. [dostęp 2017-10-31].
  2. Przebudowa autostrady A18 Olszyna - Golnice - conadrogach.pl, conadrogach.pl [dostęp 2019-09-05].
  3. Autostrada (pol.). liegnitz.pl. [dostęp 2017-07-01].
  4. Ausser Deutsche Strecke (niem.). autobahn-online.de. [dostęp 2017-07-01].
  5. Autostrada A18 węzeł „Olszyna” - węzeł „Golnice” (pol.). gddkia.gov.pl. [dostęp 2017-07-01].
  6. Autostrada A18 (pol.). siskom.waw.pl. [dostęp 2017-07-01].
  7. Polska Atlas samochodowy 1:300 000. oprac. kartogr.: Robert Janaszek, Piotr Kamiński, red. wyd.: Anna Nadstawna, Piotr Wójcik. Warszawa: Demart, 2012, s. 152. ISBN 978-83-89239-56-3.
  8. Nowe Drogi - Postanowienie nr 55/85 Prezydium Rządu z dnia 14 czerwca 1985 r. (pol.). nowedrogi.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-12-18)].
  9. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 września 1993 r. w sprawie ustalenia kierunkowego układu autostrad i dróg ekspresowych. (Dz.U. z 1993 r. nr 92, poz. 424)
  10. GDDKiA.
  11. Załączniki do Programu Budowy Dróg Krajowych na lata 2014-2023 (z perspektywą do 2025 r.)
  12. Autostrada A18 z Niemiec będzie przebudowana. Spękane płyty zastąpi asfalt
  13. Przetarg na budowę A18 ogłoszony :: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad - Serwis informacyjny, www.gddkia.gov.pl [dostęp 2019-05-25] (pol.).
  14. Ogłosiliśmy ponowny przetarg na A18 :: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad - Serwis informacyjny, www.gddkia.gov.pl [dostęp 2019-09-05] (pol.).
  15. Osiem podmiotów chętnych do budowy A18 :: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad - Serwis informacyjny, www.gddkia.gov.pl [dostęp 2019-09-05].
  16. Autostrada A18 :: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad - Serwis informacyjny, www.gddkia.gov.pl [dostęp 2019-09-07] (pol.).
  17. Do 2023 roku na nowo powstanie autostrada A18 - od Olszyny do A4 pojedziemy nową nawierzchnią - 40ton.net - motoryzacja dla profesjonalistów | 40ton.net – motoryzacja dla..., 40ton.net [dostęp 2019-09-07] (pol.).

Linki zewnętrzneEdytuj