Otwórz menu główne

Bernikla rdzawoszyja (Branta ruficollis) – średniej wielkości wędrowny ptak wodny z rodziny kaczkowatych, zamieszkujący zachodnią Syberię. Zimuje na wybrzeżu Morza Czarnego i Kaspijskiego.

Bernikla rdzawoszyja
Branta ruficollis[1]
Pallas, 1769
Bernikla rdzawoszyja
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd neognatyczne
Rząd blaszkodziobe
Rodzina kaczkowate
Podrodzina gęsi
Plemię Anserini
Rodzaj Branta
Gatunek bernikla rdzawoszyja
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 VU pl.svg
Jaja
Cechy gatunku 
Brak dymorfizmu płciowego. Czoło, wierzch głowy, tył szyi, plecy i ogon oraz skrzydła czarne. Brzuch i pokrywy podogonowe białe. Na boku głowy duża, rdzawoczerwona, kwadratowa plama. Ten sam kolor mają przód i boki szyi oraz wole. Niemal wszystkie barwne połacie oddzielone szerokimi białymi pasami. Nogi i dziób czarne. Młode ubarwione podobnie, lecz czarne plamy mają odcień brązowy.
Wymiary średnie
Długość ciała ok. 53–56 cm; rozpiętość skrzydeł ok. 116–135 cm. Masa ciała u samców 1200–1625 g, u samic – 1058–1130 g[3].
Zasięg występowania
Gniazduje na trzech półwyspach Rosji: Tajmyr (około 70% populacji[4]), Gydańskim i Jamał[4][3]. Środowiskiem życia jest lasotundra i tundra. Zimuje u wybrzeży Morza Czarnego i Kaspijskiego[3]; przebywa wtedy na stepach. Na zimowiska przybywa w październiku lub listopadzie[5].
W Polsce pojawia się rzadko, choć z wyraźnym trendem wzrostowym – do 2011 roku stwierdzono jej obecność 220 razy, głównie w zachodniej części kraju (łącznie około 383 osobników)[6]. Szczególnie licznie obserwowano ją w Dolinie Baryczy (47 stwierdzeń)[6].
Lęgi 
Okres lęgowy rozpoczyna się w czerwcu; młode są opierzone na przełomie sierpnia i września[3]. Gniazda w luźnych koloniach; także w okolicy miejsc gniazdowania sokołów wędrownych (Falco peregrinus) i sów śnieżnych (Nyctea scandiaca), które zwiększają bezpieczeństwo gęsi i ich lęgu. W zniesieniu 3–10 jaj. Samica wysiaduje je przez około 25 dni. Młode są w pełni opierzone po około 5–6 tygodniach[5].
Pożywienie 
Żywi się pokarmem roślinnym – zbożami, trawami i pączkami roślinnymi[5].

OchronaEdytuj

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Branta ruficollis, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Branta ruficollis. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  3. a b c d Carboneras, C. & Kirwan, G.M.: Red-breasted Goose (Branta ruficollis). W: del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.) (2014). Handbook of the Birds of the World Alive [on-line]. 2014. [dostęp 3 maja 2015].
  4. a b Red-breasted Goose Branta ruficollis. BirdLife International. [dostęp 3 maja 2015].
  5. a b c Red-breasted goose (Branta ruficollis). ARKive. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-07-17)].
  6. a b Ł. Ławicki, T. Stawarczyk. Występowanie bernikli rdzawoszyjej Branta ruficollis w Polsce. „Ornis Polonica”. 53, s. 188–201, 2012. 
  7. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 6 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt (Dz.U. z 2014 r. poz. 1348).