Bestia z głębokości 20 000 sążni

Film z 1953 roku w reżyserii Eugène’a Lourié’ego

Bestia z głębokości 20 000 sążni (ang. The Beast from 20,000 Fathoms) – amerykański science fiction z 1953 roku, tzw. monster movie, w reżyserii Eugène’a Lourié’ego[1], na podstawie opowiadania The Fog Horn Raya Bradbury’ego.

Bestia z głębokości 20 000 sążni
The Beast from 20,000 Fathoms
Ilustracja
Plakat filmu
Gatunek science fiction
Data premiery 13 czerwca 1953
Kraj produkcji  Stany Zjednoczone
Język angielski
Czas trwania 80 min
Reżyseria Eugène Lourié
Scenariusz Fred Freiberger,
Eugène Lourié,
Louis Morheim,
Robert Smith
Główne role Paul Christian,
Paula Raymond,
Cecil Kellaway
Muzyka David Buttolph
Zdjęcia John L. Russell
Montaż Bernard W. Burton
Produkcja Jack Dietz
Hal E. Chester
Wytwórnia Jack Dietz Productions
Dystrybucja Warner Bros.
Budżet 200 000 USD
Przychody brutto 5 000 000 USD

Bestia z głębokości 20 000 sążni była pierwszym ze wczesnych filmów o potworach pochodzenia atomowego i pomogła zainspirować cały gatunek[1]. Bezpośrednia inspiracja Godzilli[2][3].

FabułaEdytuj

Daleko na północ od koła podbiegunowego przeprowadzany zostaje test bomby atomowej, tzw. „Operacja Eksperyment”. W wyniku testu wydostaje się na wolność dinozaur o nazwie Rhedosaurus, który został uwolniony z zamrożenia (hibernacji) wskutek wybuchu bomby. Bestia zaczyna siać zniszczenie, podążając na południe, i ostatecznie dociera do swoich prehistorycznych miejsc tarła, w tym Nowego Jorku.

ObsadaEdytuj

DziedzictwoEdytuj

Bestia z głębokości 20 000 sążni była pierwszym filmem fabularnym przedstawiającym gigantycznego potwora obudzonego lub wywołanego przez wybuch bomby atomowej[4], poprzedzając tym samym Godzillę o 16 miesięcy. Podczas produkcji Godzilli wcześniejszy scenariusz był bardzo podobny do tego z Bestii z głębokości 20 000 sążni; pierwotny tytuł filmu brzmiał The Giant Monster from 20,000 Miles Under the Sea (jap. 海底 二万 哩 か ら 来 た 大 怪 獣 Kaiteinimanmairu kara Kita Daikaijū))[5][6]. Sukces finansowy filmu pomógł spopularyzować gatunek monster movies lat pięćdziesiątych. Producenci Jack Dietz i Hal E. Chester wpadli na pomysł połączenia rosnącej paranoi związanej z bronią jądrową z koncepcją gigantycznego potwora po udanej kinowej reedycji King Konga[7]. Kolejne produkcje obejmowały Ich! w następnym roku o kolonii gigantycznych mrówek, pierwszy z filmów o „wielkim robaku” japońskiej serii o Godzilli[2] i dwa brytyjskie filmy fabularne wyreżyserowane przez reżysera Bestii Eugène’a Lourié’egoBehemoth the Sea Monster i Potwora z otchłani[8].

Bestia z 20 000 sążni została nominowana do listy 10 najlepszych filmów science fiction AFI[9].

Odniesienia w kulturze popularnejEdytuj

  • W filmie Cloverfield, w którym również pojawia się gigantyczny potwór terroryzujący Nowy Jork, znajduje się ujęcie z Bestii z głębokości 20 000 sążni (wraz z ujęciami z King Konga oraz Ich!)[10].

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b Bolesław Hołdys: Gwiezdne imperia X Muzy. Kraków: Dyskusyjne Kluby Filmowe „Kinematograf” i „Studentów”, 1985, s. 37-38. OCLC 233443875.
  2. a b Stephen Jones: The Illustrated Dinosaur Movie Guide. Londyn: Titan Books, 1995, s. 42. ISBN 1-85286-487-7.
  3. Stan Hyde: Appendix VI: “The International Kaiju Brotherhood: Giant Monsters and Movie-Making Heroes from Around the World” by Stan Hyde. W: John LeMay: The Big Book of Japanese Giant Monster Movies: The Lost Films. Bicep Books, 2017, s. 331-333. ISBN 978-1-5481-4525-5. (ang.)
  4. W. Scott Poole: Monsters in America: Our Historical Obsession with the Hideous and the Haunting. Waco (Teksas): Baylor University Press, 2011, s. 124. ISBN 978-1-60258-314-6.
  5. Godzilla Days. Shueisha, s. 34-38. ISBN 978-4-08-748815-9.
  6. M. Tabata. Why Does Godzilla Destroy Cities?. „Studies in Urban Cultures”. 5, s. 16-29, 2005. Osaka: Urban Culture Research Center, Graduate School of Literature and Human Sciences, Osaka City University. 
  7. Jeff Rovin: The Encyclopedia of Monsters. Nowy Jork: Facts on File, 1989. ISBN 0-8160-1824-3.
  8. Berry, Mark F. The Dinosaur Filmography, McFarland & CompanyMark F. Berry: The Dinosaur Filmography. McFarland & Company.
  9. AFI's Top 10 Science Fiction Nominations (ang.). AFI. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-10-17)].
  10. "Easter egg monster images." Cloverfield News. Retrieved: January 30, 2015.
  11. Chila Chinchila: In pacific rim uprising several kaiju from other movies make a small cameo. (ang.). Reddit, 2018-10-01. [dostęp 2020-10-20].

Linki zewnętrzneEdytuj