Białystok Fabryczny

przystanek kolejowy

Białystok Fabrycznyprzystanek osobowy i bocznica szlakowa, a dawniej stacja kolejowa, przy ulicy Romualda Tragutta na osiedlu Wygoda w Białymstoku w województwie podlaskim w Polsce.

Białystok Fabryczny
Ilustracja
Infastruktura pasażerska na peronie pierwszym
Państwo  Polska
Miejscowość Białystok
Lokalizacja Wygoda
Zarządca

PKP Polskie Linie Kolejowe SA, Cargotor

Data otwarcia 5 grudnia 1886, 2 lipca 2016 (wznowienie ruchu pasażerskiego)
Poprzednie nazwy

Bialystok Industriebahnhof, Białystok II Towarowy, Białystok Towarowy, Bialystok Ostbahnhof, Białystok Poleski

Rodzaj przystanek osobowy i bocznica szlakowa
Dane techniczne
Liczba peronów 2
Liczba krawędzi
peronowych
3
Kasy N
Linie kolejowe
Położenie na mapie Białegostoku
Mapa konturowa Białegostoku, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Białystok Fabryczny”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po prawej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Białystok Fabryczny”
Położenie na mapie województwa podlaskiego
Mapa konturowa województwa podlaskiego, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Białystok Fabryczny”
Ziemia53°08′25″N 23°11′02″E/53,140278 23,183889
Portal Transport szynowy

W roku 2017 stacja obsługiwała 0–9 pasażerów na dobę[1].

Pod względem rozmiarów układu torowego drugi co do wielkości punkt eksploatacyjny w Białymstoku. Stacja położona jest na historycznej linii BiałystokZubki BiałostockieBaranowicze, będącej częścią tzw. kolei poleskich[2]. Od chwili zawieszenia połączeń pasażerskich w roku 2000 pełniła funkcje w ruchu towarowym. Pociągi obsługują m.in. stacyjną bocznicę spółki Cargotor Białystok Wygoda[3] oraz bocznicę Elektrociepłowni Białystok. W międzyczasie okazjonalnie uruchamiane były pasażerskie m.in. pociągi specjalne w ramach finałów Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy w latach 2011–2016[4].

Do 29 maja 2014 roku stacja była obsługiwana przez dwa posterunku ruchu: BF i BF1, za pomocą sygnalizacji kształtowej, urządzeń scentralizowanych i kluczowych ręcznych. Na stacji znajdują się dwa perony oraz nieczynny i wygrodzony budynek dworca z roku 1985[5] (obecnym właścicielem jest Polski Związek Wędkarski[6]), obok stoi biurowiec „Dom wędkarza”[7][8], oddany do użytku 25 czerwca 2019 roku[9].

W stacji znajdują się dwa wiadukty kolejowe – nad ulicą Wasilkowską oraz nad ulicą Piastowską, a także jeden przejazd kolejowo-drogowy w ciągu ulicy Zacisze, na którym kierowanie ruchem drogowym wykonywane jest przez pracownika przewoźnika kolejowego. Dojście do peronów oraz pomiędzy ulicami Romualda Traugutta i Towarową zapewnia stalowa kładka. Jednak zejście na peron drugi jest zamknięte z powodu wyłączenia z eksploatacji peronu. W stacji znajduje się również betonowy przepust z roku 1952 na cieku Dolistówka.

Od lipca 2018 roku na stacji składowane są nowe podkłady strunobetonowe, które zostaną wbudowane na remontowanych liniach kolejowych w województwie podlaskim[10].

Bocznice stacyjneEdytuj

Na stacji prowadzony był znaczny ruch towarowy, istniało kilka bocznic zakładowych. W roku 2020 czynne były dwie.

CzynneEdytuj

NieczynneEdytuj

Bocznica szlakowaEdytuj

W km 6,513 linii urządzona jest bocznica szlakowa Białystok Fabryczna IKAJ (obecnie nieczynna) będąca częścią większego kompleksu bocznic[11].

Plany reaktywacji w 2009Edytuj

Od 13 grudnia 2009 na odcinku Białystok – Białystok Fabryczny Przewozy Regionalne planowały wznowienie ruchu pasażerskiego (do Szepietowa i Czeremchy), jednak nie zostało to zrealizowane, gdyż Podlaski Urząd Marszałkowski nie wsparł pomysłu finansowo[12]. W ramach przygotowań do wznowienia ruchu częściowo została wyremontowana nawierzchnia peronu pierwszego[13][14].

Ruch pasażerski w dniu 22 września 2014Edytuj

22 września 2014 roku Stowarzyszenie Sympatyków Kolejnictwa „Kolejowe Podlasie” w ramach projektu „Podlaska kolej na tak – społeczna strona kolei” uruchomiło kilkanaście bezpłatnych pociągów REGIO w relacji Białystok Fabryczny – BiałystokBiałystok StarosielceBiałystok Bacieczki[15][16]. Połączenia były wykonywane przez Przewozy Regionalne[17] jednym spalinowym zespołem trakcyjnym: SA108-009.

Reaktywacja 2 lipca 2016 i lata kolejneEdytuj

Ponownie otwarcie dla ruchu pasażerskiego nastąpiło 2 lipca 2016 roku, kiedy reaktywowano połączenia Białystok-Waliły. Pociągi kursują w okresie od wiosny do późnej jesieni, począwszy od lipca 2016 roku[18] w soboty i niedziele. W pewnych okresach pociągi kursują codziennie.

Przed ponownym uruchomieniem ruchu pasażerskiego pod koniec czerwca 2016 roku uzupełniono wskaźniki, pojawiła się nowa tablica z nazwą punktu eksploatacyjnego, rozkładem jazdy oraz danymi handlowymi przewoźnika. W roku 2018 PKP PLK SA ustawiły gablotę informacyjną oraz wiatę dla podróżnych.

Stacja objęta jest ofertą taryfową „Bilet miejski”[19].

GaleriaEdytuj

OtoczenieEdytuj

Bezpośrednio za stacją, 9 marca 1989 roku doszło do katastrofy kolejowej, w której wykoleił się pociąg przewożący ciekły chlor. W miejscu wypadku ustawiony jest pomnik.

Na przełomie sierpnia i września 2017 roku powstał pomnik upamiętniający przymusowe wywózki Polaków na Syberię i do Kazachstanu. Na znajdującej się tam tablicy widnieje treść: „W wyniku agresji Związku Sowieckiego na Polskę 17.09.1939r. z dworca Białystok Fabryczny wywożono tysiące obywateli polskich na Syberię i do Kazachstanu. Sybiracy 2017 r.”. Uroczyste odsłonięcie pomnika odbyło się 12 kwietnia 2018 roku[20].

Dojazd do dworcaEdytuj

Planowane inwestycjeEdytuj

Według założeń projektowych odcinek linii kolejowej nr 37 wraz ze stacją Białystok Fabryczny ma zostać objęty obsługą LCS Białystok w ramach prac na linii E 75[22]. Roboty rozpoczęto we wrześniu 2020 roku.[23]

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Największe i najmniejsze stacje w Polsce. W: utk.gov.pl [on-line]. [dostęp 2019-12-18].
  2. Białystok Fabryczny - stacja kolejowa z piękną historią, Podlaskie TV, 10 września 2018 [dostęp 2019-04-06] (pol.).
  3. O firmie – CARGOTOR Sp. z o.o, cargotor.com [dostęp 2017-11-22] [zarchiwizowane z adresu 2017-10-30] (pol.).
  4. Wyborcza.pl, bialystok.wyborcza.pl [dostęp 2016-07-01].
  5. Tomasz Mikulicz, Białystok Fabryczny. Stacja zapomnienia, poranny.pl, 27 sierpnia 2012 [dostęp 2019-04-06] (pol.).
  6. Białystok Online, CMG, Bialystok, Dworzec Fabryczny sprzedany. Wiemy, co w nim powstanie [dostęp 2016-07-01].
  7. Wyborcza.pl, bialystok.wyborcza.pl [dostęp 2017-04-05].
  8. BiałystokOnline, Rozpoczęły się prace na terenie Dworca Fabrycznego, BiałystokOnline.pl [dostęp 2019-01-09].
  9. Okręg PZW Białystok, www.pzw.org.pl [dostęp 2019-06-29].
  10. Podlaska KOLEJ na TAK, www.facebook.com [dostęp 2019-01-09] (ang.).
  11. Białystok Fabryczny IKAJ – Baza kolejowa, semaforek.kolej.org.pl [dostęp 2019-04-09].
  12. Dworzec fabryczny nadal zamknięty.
  13. Anatol Chomicz, Po dziewięciu latach przerwy Białystok Fabryczny odżyje. Pojadą nim pociągi (zdjęcia), „poranny.pl” [dostęp 2017-04-05] (pol.).
  14. Stowarzyszenie Sypmatyków Kolejnictwa „Kolejowe Podlasie” - Pierwsze próby etapowania kolei miejskiej w Białymstoku, www.kolejowepodlasie.pl [dostęp 2019-04-09].
  15. Stowarzyszenie Sypmatyków Kolejnictwa „Kolejowe Podlasie” – Aktualności, www.kolejowepodlasie.pl [dostęp 2016-07-01] [zarchiwizowane z adresu 2016-08-09].
  16. Podlaska Kolej na Tak - Wrota Podlasia, www.wrotapodlasia.pl [dostęp 2019-04-09].
  17. EDBS 2014: Jeden dzień Białostockiej Kolei Miejskiej, transinfo.pl [dostęp 2019-04-09] [zarchiwizowane z adresu 2019-04-16] (pol.).
  18. Pociągi REGIO wracają do Walił, www.przewozyregionalne.pl [dostęp 2016-07-01].
  19. Po Białymstoku z POLREGIO, polregio.pl [dostęp 2018-05-17] (pol.).
  20. Stanął pomnik przy dworcu, z którego odbywały się deportacje na Wschód, bialystok.tvp.pl [dostęp 2018-04-16].
  21. Białostocka Komunikacja Miejska. BKM - Bliżej CELU, komunikacja.bialystok.pl [dostęp 2021-04-11].
  22. Works - 544710-2018 – TED Tenders Electronic Daily, ted.europa.eu [dostęp 2019-04-06].
  23. Rail Baltica: ruszyła przebudowa Czyżew-Białystok, PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. [dostęp 2020-10-02] [zarchiwizowane z adresu 2020-10-02] (pol.).

Linki zewnętrzneEdytuj

Białystok Fabryczny
Linia 37 BiałystokZubki Białostockie (3,709 km)
   
Białystok
odległość: 3,709 km
 
   Kuriany
odległość: 13,533 km