Bitwa nad Neretwą

Bitwa nad Neretwą (serb.-chorw. Bitka na Neretvi, Битка на Неретви) – była połączonym atakiem sił Osi od stycznia do kwietnia 1943 roku, jej celem było unicestwienie partyzanckiej armii w Jugosławii. Operacja wojskowa przeprowadzona została pod kryptonimem niem. Operation Weiss, znana jest również jako czwarta ofensywa antypartyzancka.

Bitwa nad Neretwą
II wojna światowa
Ilustracja
Zniszczony most nad Neretwą (wykonany i dwukrotnie zniszczony na potrzeby filmu)
Czas

styczeń–kwiecień 1943

Miejsce

Bośnia, Hercegowina

Terytorium

Jugosławia

Przyczyna

dążenie okupantów i kolaborantów do zniszczenia ruchu oporu

Wynik

częściowe zwycięstwo Osi,
strategicznie pyrrusowe zwycięstwo NOVJ

Strony konfliktu
 Jugosławia  III Rzesza
 Włochy
 Ustasze
Czetnicy
Dowódcy
Josip Broz Tito
Koča Popović
Alexander Löhr
Pavle Đurišić
Siły
~ 20 000 100 000 – 150 000 ogółem
Straty
11 915 zabitych,
2506 aresztowanych

3370 cywilów zamordowanych

Włosi:
1605 zabitych
Niemcy:
514 zabitych,
1214 rannych
Chorwaci:
126 zabitych,
258 rannych
Położenie na mapie Jugosławii
Mapa konturowa Jugosławii, w centrum znajduje się punkt z opisem „miejsce bitwy”
43°39′15″N 17°45′45″E/43,654167 17,762500

OperacjaEdytuj

Państwa Osi zgromadziły około 150 000 żołnierzy, zgrupowanych w dywizjach niemieckich, włoskich i chorwackich oraz w dywizji czetników. Siły Osi miały do dyspozycji ponad 200 samolotów. Narodowa Armia Wyzwolenia Jugosławii liczyła natomiast 20 tysięcy partyzantów.

Operacja przeprowadzona została w trzech fazach[1]:

  • Weiss I, rozpoczęta 20 stycznia atakiem na zajęte przez partyzantów tereny w zachodniej Bośni oraz środkowej Chorwacji.
  • Weiss II, rozpoczęta 25 lutego; zaatakowano wówczas zachodnią i południowo-zachodnią Bośnię, partyzanci zostali odrzuceni nad rzekę Neretwa.
  • Weiss III, rozpoczęta w marcu; koncentrowała się na terytoriach północnej Hercegowiny, a jej celem było otoczenie partyzantów w północnej części Czarnogóry; trzecia faza nie została uwieńczona sukcesem.

W bitwie zginęło około 11 tysięcy partyzantów, a około 2 tysięcy dostało się do niewoli. Pomimo ciężkich strat oraz taktycznego zwycięstwa Osi, partyzanci nie dali się otoczyć, zdołali ochronić swoje dowództwo oraz szpital, ponadto byli zdolni do kontynuowania działań.

Nawiązanie w kulturzeEdytuj

W 1969 roku bitwa stała się tematem filmu „Bitwa nad Neretwą”. Film był nominowany do Oscara.

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj