Otwórz menu główne

Bytyń Wielki – największe jezioro Pojezierza Wałeckiego[4], w województwie zachodniopomorskim, w powiecie wałeckim, na terenie gmin Mirosławiec, Tuczno i Wałcz.

Bytyń Wielki
Bytyń, Betyń
Ilustracja
jezioro Bytyń Wielki
Położenie
Państwo  Polska
Miejscowości nadbrzeżne Nakielno, Próchnowo, Drzewoszewo, Próchnówko
Region Pojezierze Wałeckie
Wysokość lustra 112,9-113,0 m n.p.m.
Wyspy 2
Morfometria
Powierzchnia 829,0 - 877,1 ha
Wymiary
• max długość
• max szerokość

10,8 km[1]
2,61 km[1]
Głębokość
• średnia
• maksymalna

10,4[2] m
41,0[2] m
Objętość 91 534,9 tys. m³
Hydrologia
Klasa czystości wody II[3] (w roku 1995)
Rzeki wypływające Piławka
Położenie na mapie powiatu wałeckiego
Mapa lokalizacyjna powiatu wałeckiego
Bytyń Wielki
Bytyń Wielki
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Bytyń Wielki
Bytyń Wielki
Położenie na mapie województwa zachodniopomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa zachodniopomorskiego
Bytyń Wielki
Bytyń Wielki
Ziemia53°16′36″N 16°16′12″E/53,276667 16,270000

Powierzchnia zwierciadła wody według różnych źródeł wynosi od 829,0ha[3] do 877,1 ha[2] lub 881 ha[1]. Jest największym jeziorem Pojezierza Wałeckiego[4]. Zwierciadło wody położone jest na wysokości 112,9 m n.p.m.[3][5] do 113,0 m n.p.m.[1][2][5]. Średnia głębokość jeziora wynosi 10,4 m[1][6], natomiast głębokość maksymalna 41,0 m[1][2].

Na jeziorze znajdują się dwie wyspy i trzy długie odnogi - zatoki: Drzewoszewska, Nakielska i Lubieska oraz klika mniejszych zatok - Piecnicka, Krępa i Marcinkowicka. Bytyń jest jeziorem polodowcowym o urozmaiconej linii brzegowej w postaci wzniesień (do 30 m) porośniętych lasami (głównie buczyna). Przy brzegach jeziora znajdują się dwa wczesnośredniowieczne grodziska najprawdopodobniej z początku XII wieku. Nad jeziorem znajdują się miejscowości turystyczne: Nakielno, Próchnowo, Drzewoszewo, stanica harcerska w Próchnówku. W latach 1975–1998 jezioro administracyjnie należało do województwa pilskiego będąc największym jeziorem w tym województwie[1].

W 2005 roku dokonano badań czystości wód powierzchniowych, gdzie oceniono wody Bytynia Wielkiego na II klasę czystości. Stwierdzono także II kategorię podatności na biodegradację[7].

W 1955 roku wprowadzono urzędowo nazwę Wielki Bytyń, zastępując poprzednią niemiecką nazwę jeziora – Großer Böthin See[8]. W 2006 roku Komisja Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych zmieniła kolejność wyrazów nazwy na Bytyń Wielki[9]. W wielu publikacjach i na mapach topograficznych jezioro występuje pod nazwą Betyń[3][4][5], bądź Bytyń (bez określenia Wielki)[3][5].

Rezerwat przyrodyEdytuj

Ze względu na bogatą florę i faunę od 1989 jezioro wraz z okolicznymi terenami zostało objęte rezerwatem przyrody.

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d e f g Mazurek, Stanisław (red.): Atlas jezior województwa pilskiego. Wojewódzkie Biuro Geodezji i Terenów Rolnych w Pile; Państwowe Gospodarstwo Rybackie w Oleśnicy, [1983], s. 70.
  2. a b c d e według IRŚ za Adam Choiński: Katalog jezior Polski. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2006, s. 196. ISBN 83-232-1732-7.
  3. a b c d e Adam Choiński: Katalog jezior Polski. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2006, s. 196. ISBN 83-232-1732-7.
  4. a b c Jerzy Kondracki: Geografia regionalna Polski. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1998, s. 81. ISBN 83-01-12479-2.
  5. a b c d Mapa topograficzna dostępna w serwisie geoportal.gov.pl. [dostęp 22 lutego 2009].
  6. Adam Choiński: Katalog jezior Polski. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2006, s. 238. ISBN 83-232-1732-7.
  7. IV.3 – Jeziora. W: Raport o stanie środowiska w województwie zachodniopomorskim w latach 2004-2005. WIOŚ Szczecin, 2007-02-14, s. 83.
  8. Zarządzenie nr 364 Prezesa Rady Ministrów z dnia 29 listopada 1955 r. (M.P. z 1955 r. nr 118, poz. 1571, s. 1904)
  9. Komisja Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych: Hydronimy. Izabella Krauze-Tomczyk, Jerzy Ostrowski (oprac. red). T. 1. Cz. 2: Wody stojące. Warszawa: Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 2006, s. 32. ISBN 83-239-9607-5. [dostęp 22 lutego 2009].

Linki zewnętrzneEdytuj