Otwórz menu główne

Chełmińskie Przedmieście (niem. Culmer Vorstadt) – część urzędowa Torunia zlokalizowana na prawobrzeżu.

Herb Torunia Chełmińskie Przedmieście
Część urzędowa Torunia
Ilustracja
Fragment Chełmińskiego Przedmieścia
Państwo  Polska
Województwo  kujawsko-pomorskie
Miasto Toruń
Data założenia XIII w.
Wysokość 65 m n.p.m.
Populacja (2016)
• liczba ludności

35 518[1]
Nr kierunkowy (+48) 056
Kod pocztowy 87-100
Położenie na mapie Torunia
Położenie na mapie
53°01′33,1″N 18°35′29,4″E/53,025861 18,591500
Portal Portal Polska

Przy podziale miasta dla potrzeb rad okręgów (jednostek pomocniczych gminy), teren Chełmińskiego Przedmieścia współtworzy okręgi "Bydgoskie" i "Chełmińskie"[2].

Spis treści

LokalizacjaEdytuj

Chełmińskie Przedmieście zlokalizowane jest w północnej części miasta, od północy graniczy z Wrzosami i Koniuchami, od wschodu z Mokrem, od południa z Bydgoskim Przedmieściem i Starym Miastem, zaś od zachodu z Bielanami[3].

UliceEdytuj

Do głównych ulic przecinających lub stanowiących granice Chełmińskiego Przedmieścia zaliczyć należy: Czerwoną Drogę, Długą, Legionów, Kraszewskiego, Odrodzenia, Szosę Chełmińską.

HistoriaEdytuj

 
Budynek mieszkalny w konstrukcji szachulcowej przy ul. Szosa Chełmińska
 
Cztery biurowce w południowej części Chełmińskiego Przedmieścia
 
Fragment ul. Bema
 
Róg ulic Matejki i Gałczyńskiego
 
Główna aleja Cmentarza św. Jerzego

Rozwijała się od już od XIII wieku, na rozległym obszarze przed nieistniejącą już Bramą Chełmińską. Było to największe przedmieście dawnego Torunia. Osiedlali się tu liczni rzemieślnicy, działały targi, kramy, tu też działał toruński sąd przedmiejski dla wszystkich przedmieść Torunia.

Na Chełmińskim Przedmieściu istniały średniowieczne kościoły: kościół św. Jerzego z leprozorium i cmentarzem, kościół św. Wawrzyńca i kościół św. Krzyża. O randze Przedmieścia świadczy też fakt, że w okolicy kościoła św. Jerzego mieszkali też kupcy, a nawet przedstawiciele patrycjatu Torunia.

Dzisiaj niestety w wyniku wielu dziejowych zawieruch wojennych (zwłaszcza wojen szwedzkich w XVII wieku, XVIII wieku i napoleońskich w XIX wieku) oraz rozbudowy Twierdzy Toruń nie przetrwało zbyt wiele zabytkowego, starszego niż 200-letnie, budownictwa. Najstarsze, które istnieje, datuje się na początek XIX wieku. Poza XIX-wieczną zabudową zachował się także średniowieczny układ ulic dzielnicy.

NazwaEdytuj

Rozwijała się od średniowiecza wzdłuż szlaku handlowego do Chełmna (obecnie Szosa Chełmińska). Osiedle stanowiło niegdyś podmiejskie tereny miasta Torunia, obecnie wtopione i wrośnięte stanowią prawie jego śródmieście. Wjazd na osiedle już od czasów średniowiecza następował od strony Bramy Chełmińskiej (wychodzącej na Chełmno).

Obecnie jest dzielnicą położoną w bezpośrednim sąsiedztwie centrum, jednak ze względów historycznych zachowano w nazwie słowo "Przedmieście".

CharakterystykaEdytuj

Dzielnica duża, rozległa, a jej charakter – bardzo zróżnicowany. W przeważającej części zabudowana, zarówno przez budynki wielo- jak i jednorodzinne. Czas budowy budynków także bardzo szeroki. Znaleźć tu można zarówno najnowsze i nowoczesne budownictwo, budynki z okresu PRL, zabudowę z okresu międzywojennego jak i XIX-wieczne budownictwo szachulcowe (tzw. mur pruski), odchodzące już jednak do przeszłości.

Otoczone innymi osiedlami toruńskimi, ma więc niewiele terenów rekreacyjnych i raczej są one niewielkie lub (te większe) – bardziej oddalone.

Duża bliskość zespołu Starówki, a więc knajp, restauracji, muzeów, kin, teatrów, dużej ilości atrakcji turystycznych, dostępnych nawet na piechotę (do Starego Miasta na piechotę od 10 do 30 minut) czyni to osiedle atrakcyjnym dla mieszkańców. Jest bardzo poszukiwana na rynku nieruchomości.

InfrastrukturaEdytuj

Osiedle posiada kilkanaście szkół, gimnazjów, przedszkoli. Bardzo dobra dostępność placówek handlowych (Polomarket, Netto, Biedronka, Viki, Piotr i Paweł, Filmar, Carrefour Express) oraz największe w województwie Centrum Meblowo-Mieszkaniowe – Galeria Wnętrz AMC (firmy Arpol) tworzące Centrum Handlowe Arpol wraz z supermarketem Stokrotka, Rossmann, halą targową, Apteką "Tak dla Zdrowia", Centralą Banku Spółdzielczego.

Kilka hoteli, kilka stacji benzynowych, placówek medycznych, jeden prywatny szpital (Centrum Chirurgii) oraz Instytut Ireny Eris.

Na terenie osiedla znajdują się Wyższa Szkoła Bankowa oraz pierwsze w kraju Gimnazjum i Liceum dla wybitnie uzdolnionej młodzieży – Gimnazjum i Liceum Akademickie wraz z internatem, gdzie uczniów uczą profesorowie toruńskiego uniwersytetu. Ulokowano tu także cel wielu wycieczek religijnych i debat politycznych – katolicką rozgłośnię Radio Maryja i Telewizję Trwam. Znajduje się tu także siedziba Telewizji Toruń.

W południowej części osiedla znajduje się Komenda Miejska Policji oraz dwie toruńskie prokuratury: Toruń Centrum-Zachód oraz Toruń-Wschód. Tutaj także wybudowano największy w województwie multiplex – Cinema City, na 12 sal i ponad 2500 miejsc na widowni.

Ważniejsze obiektyEdytuj

Zabytki i atrakcje turystyczneEdytuj

Obecnie Chełmińskie Przedmieście intensywnie przekształca się w dzielnicę typowo mieszkaniową o nowoczesnej zabudowie (z uwagi na dobrą lokalizację, bliskość centrum), co powoduje zanikanie charakterystycznych budynków.

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Liczba osób zameldowanych na pobyt stały i czasowy w poszczególnych jednostkach urbanistycznych z podziałem na płeć (pol.). Urząd Miasta Torunia, 2016-12-31. [dostęp 2017-01-09].
  2. Toruń - podział na okręgi (jednostki pomocnicze gminy), www.google.com [dostęp 2016-09-18].
  3. Dzielnice i osiedla | www.torun.pl, www.torun.pl [dostęp 2016-09-12].

Linki zewnętrzneEdytuj