Chlebowo (powiat gryfiński)

wieś w województwie zachodniopomorskim, powiecie gryfińskim

Chlebowo (do 1945 niem. Klebow) – wieś owalnica w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfińskim, w gminie Gryfino, przy południowo-zachodnim skraju Puszczy Bukowej. Przez wieś przebiega droga wojewódzka nr 119.

Chlebowo
wieś
Ilustracja
Kościół św. Huberta w Chlebowie
Państwo

 Polska

Województwo

 zachodniopomorskie

Powiat

gryfiński

Gmina

Gryfino

Liczba ludności (2022)

176[2]

Strefa numeracyjna

91

Kod pocztowy

74-107[3]

Tablice rejestracyjne

ZGR

SIMC

0776232

Położenie na mapie gminy Gryfino
Mapa konturowa gminy Gryfino, u góry znajduje się punkt z opisem „Chlebowo”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko lewej krawiędzi u góry znajduje się punkt z opisem „Chlebowo”
Położenie na mapie województwa zachodniopomorskiego
Mapa konturowa województwa zachodniopomorskiego, po lewej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Chlebowo”
Położenie na mapie powiatu gryfińskiego
Mapa konturowa powiatu gryfińskiego, blisko górnej krawiędzi nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Chlebowo”
Ziemia53°18′28″N 14°35′46″E/53,307778 14,596111[1]

Na południe od wsi znajduje się Jezioro Chlebowskie.

Historia

edytuj

Osada słowiańska ofiarowana w 1212 roku przez księcia Barnima II cystersom z Kołbacza, którzy w 1237 roku zakupili resztę wsi.

Pod koniec II wojny światowej rejon wsi był sceną jednej z największych bitew o sforsowanie Odry w okolicy Szczecina. 9 marca 1945 r. żołnierze Armii Czerwonej (60 Dywizja Strzelecka) i Wojska Polskiego (2 Dywizja Artylerii) rozpoczęli natarcie na Chlebowo i sąsiednie Stare Brynki. Wieczorem wieś została zdobyte przez radziecką piechotę. Następnego dnia wskutek kontrataku dwóch niemieckich dywizji pancernych linie radzieckie zostały przełamane i wieś przeszła w ręce niemieckie. 11 marca Sowieci podjęli ponowną próbę zdobycia Chlebowa zakończoną sukcesem dopiero po kilku dniach.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa szczecińskiego.

Zabytki i obiekty historyczne

edytuj

We wsi znajduje się kościół gotycki z cegły, bezwieżowy, wybudowany w XIV wieku, który został zniszczony w 1945 roku. W latach 1967–68 został zabezpieczony jako trwała ruina. Od 1997 roku trwa odbudowa świątyni, która w 2001 roku została przykryta nowym dachem[4]. Posiada lekko zaznaczony szczyt zachodni, niskie prezbiterium z kamienia i ściany dzielone naprzemiennie oknami i podwójnymi blendami[5].

Do roku 1945 we wsi znajdował się dwór, niestety po zakończeniu działań wojennych nie został odbudowany. Pozostał kopiec z lodownią i park podworski z I połowy XIX wieku, przekomponowany na początku XX wieku. Posiada powierzchnię ok. 7,4 ha i jest położony w centralnej części miejscowości. W parku znajdują się dwa stawy, sady oraz liczny starodrzew tj. lipy, wiązy i kasztanowce. Podziw budzi czteropienny „Cis Braterstwa Broni” o obwodzie ponad 250 cm.[6]

We wsi znajduje się, odsłonięty w 1981 r., pomnik upamiętniający polskich żołnierzy z 2 Łużyckiej Dywizji Artylerii i 1 Samodzielnej Brygady Moździerzy, którzy walczyli na tych terenach w marcu 1945 r.

Przypisy

edytuj
  1. Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 15413
  2. NSP 2021: Ludność w miejscowościach statystycznych [online], Bank Danych Lokalnych GUS, 19 września 2022 [dostęp 2022-10-06].
  3. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 144 [zarchiwizowane 2022-10-26].
  4. Architektura Sakralna Pomorza Zachodniego. [dostęp 2012-07-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-07-21)].
  5. Piotr Skurzyński „Pomorze” Wyd. Sport i Turystyka – Muza S.A. Warszawa 2007 s. 69 ISBN 978-83-7495-133-3
  6. Wrota Gryfina, przewodnik UM Gryfino
 
Pomnik w Chlebowie upamiętniający polskich żołnierzy