Otwórz menu główne

Cieśnina McClure’a

cieśnina w północnej Kanadzie

Cieśnina McClure’a[1] (ang. M’Clure Strait) – cieśnina w północnej Kanadzie, na obszarze Terytoriów Północno-Zachodnich, stanowiąca część Kanału Parry’ego.

Cieśnina McClure’a
ilustracja
Państwo  Kanada
Terytorium  Terytoria Północno-Zachodnie
Rodzaj obiektu cieśnina
Położenie na mapie Terytoriów Północno-Zachodnich
Mapa lokalizacyjna Terytoriów Północno-Zachodnich
Cieśnina McClure’a
Cieśnina McClure’a
Położenie na mapie Kanady
Mapa lokalizacyjna Kanady
Cieśnina McClure’a
Cieśnina McClure’a
Ziemia74°30′N 116°00′W/74,500000 -116,000000
Mapa

GeografiaEdytuj

Cieśnina oddziela Wyspę Banksa na południu od zachodnich Wysp Królowej Elżbiety, łącząc Cieśninę Melville’a na wschodzie z Morzem Beauforta na zachodzie. Od wschodu wejście do cieśniny ma szerokość 74 mi (119,09 km), rozciąga się od Russell Point na Wyspie Banksa do Cape Providence na Wyspie Melville’a[2]. Jest to jedna z większych cieśnin Archipelagu Arktycznego, ma długość ok. 70 km i średnią szerokość 90 km[3]; od zachodu otwiera się na szerokość 174 km od Cape Prince Alfred na Wyspie Banksa do Griffiths Point na Wyspie Księcia Patryka[2].

Do lipca przeważnie wypełnia ją zwarty lód, w większości wieloletni lód morski z Oceanu Arktycznego. Wąskie pasy otwartych wód pojawiają się najpierw u północnych brzegów wyspy Banksa i Księcia Patryka. Pękanie lodów postępuje od zachodu ku wschodowi, w połowie sierpnia lód przeważnie jest już spękany, ale pozostaje w cieśninie przez całe lato. W połowie września cieśnina ponownie zaczyna zamarzać. Głębokość środkowej części cieśniny sięga 500 m[2].

HistoriaEdytuj

Do wschodniego krańca cieśniny w 1819 roku dotarł sir William Edward Parry, podczas poszukiwań Przejścia Północno-Zachodniego, jednak przebył ją dopiero Robert McClure w 1853 roku. McClure dopłynął do niej od zachodu, jednak jego okręt HMS „Investigator” został uwięziony przez lód w zatoce Wyspy Banksa i podróżnik musiał pokonać resztę drogi na saniach. Cieśnina została nazwana na jego cześć. Obecność wieloletniego lodu nadal stanowi problem w żegludze; w 1969 roku próbowały ją przebyć zbiornikowiec SS „Manhattan” i lodołamacz CCGS „John A. Macdonald”, jednak musiały się wycofać i przepłynąć przez Cieśninę Księcia Walii. Cieśniną McClure’a w latach 60. XX wieku przedostały się za to okręty podwodne USS „Seadragon” (1960) i USS „Skate” (1962)[2].

PrzypisyEdytuj

  1. Komisja Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami Rzeczypospolitej Polskiej: Urzędowy wykaz polskich nazw geograficznych Świata. Maciej Zych (redaktor). Warszawa: Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 2013, s. 591. ISBN 978-83-254-1988-2.
  2. a b c d Donat Pharand, Leonard H. Legault: The Northwest Passage: Arctic Straits. Martinus Nijhoff Publishers, 1984, s. 11, seria: International straits of the world. ISBN 978-90-247-2979-1.
  3. M'Clure Strait. Encyclopaedia Britannica. [dostęp 2018-07-13].