Ciecz (jezioro)

jezioro w Polsce

Ciecz (Jezioro Trześniowskie) – jezioro rynnowe w woj. lubuskim, w pow. świebodzińskim, w gminie Łagów. Najgłębsze jezioro Pojezierza Lubuskiego.

Ciecz
Jezioro Trześniowskie
Ilustracja
Jezioro Ciecz od południa
Położenie
Państwo

 Polska

Miejscowości nadbrzeżne

Łagów

Region

Pojezierze Łagowskie[1]

Wysokość lustra

106,3 m n.p.m.

Morfometria
Powierzchnia

171,0-185,7 ha[2]

Wymiary
• max długość
• max szerokość


4770 m[2]
620 m[2]

Głębokość
• średnia
• maksymalna


19,3[3] m
58,8[3] m

Długość linii brzegowej

12390 m[2]

Objętość

35919,8 tys. m³[2]

Hydrologia
Klasa jakości wody

II (2014)

Rzeki zasilające

Łagowa

Rzeki wypływające

Łagowa

Rodzaj jeziora

rynnowe

Położenie na mapie gminy Łagów
Mapa konturowa gminy Łagów, u góry nieco na prawo znajduje się owalna plamka nieco zaostrzona i wystająca na lewo w swoim dolnym rogu z opisem „Ciecz”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po lewej znajduje się owalna plamka nieco zaostrzona i wystająca na lewo w swoim dolnym rogu z opisem „Ciecz”
Położenie na mapie województwa lubuskiego
Mapa konturowa województwa lubuskiego, w centrum znajduje się owalna plamka nieco zaostrzona i wystająca na lewo w swoim dolnym rogu z opisem „Ciecz”
Położenie na mapie powiatu świebodzińskiego
Mapa konturowa powiatu świebodzińskiego, u góry po lewej znajduje się owalna plamka nieco zaostrzona i wystająca na lewo w swoim dolnym rogu z opisem „Ciecz”
Ziemia52°20′50″N 15°17′26″E/52,347222 15,290556

Jezioro Ciecz jest połączone krótkim kanałem z leżącym na południe od niego Jeziorem Łagowskim. Na przesmyku między jeziorami leży wieś Łagów. Jezioro w całości położone na obszarze Łagowskiego Parku Krajobrazowego. Strome brzegi niemal w całości porośnięte lasem.

HydronimiaEdytuj

Do 1945 roku jezioro nazywane było Tschetsch See[4]. Obecna nazwa została wprowadzona urzędowo 17 września 1949 roku[5]. Według urzędowego spisu opracowanego przez Komisję Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych (KNMiOF) nazwa tego jeziora to Ciecz[6]. Państwowy rejestr nazw geograficznych jako nazwę oboczną podaje nazwę Jezioro Trześniowskie[7].

Dane morfometryczneEdytuj

Powierzchnia zwierciadła wody według różnych źródeł wynosi od 171,0 ha[8] do 185,7 ha[3]. Zwierciadło wody położone jest na wysokości 106,3 m n.p.m.[3][8] Średnia głębokość jeziora wynosi 19,3 m[3], natomiast głębokość maksymalna 58,8 m[3] (jedno z najgłębszych jezior w Polsce).

Według Mapy Podziału Hydrograficznego Polski leży na terenie zlewni piątego poziomu Zlewnia jez. Ciecz[9]. Identyfikator MPHP to 17623[9]. Powierzchnia zlewni jeziora wynosi 19,85 km²[10].

PrzyrodaEdytuj

Brzegi jeziora podobnie jak pobliskiego Jeziora Łagowskiego są strome oraz poprzecinane dolinkami utworzonymi przez spływające wody. Północne, zachodnie i wschodnie brzegi porośnięte są lasami mieszanymi, na które składają się głównie buki, sosny, świerki oraz dęby. Jedynie brzeg południowy pozostaje niezalesiony, gdyż przylega do zabudowań miejscowości Łagów[10].

Roślinność wynurzona w jeziorze reprezentowana jest głównie przez trzcinę pospolitą, oczeret jeziorny, pałkę wąskolistną. Roślinność tego typu zajmuje około 11 ha powierzchni jeziora. Niewiele bardziej rozwinięta jest roślinność zanurzona, reprezentowana głównie przez rdestnicę połyskującą, moczarkę kanadyjską, wywłócznik kłosowy, jaskier krążkolistny i rdestnicę kędzierzawą. Roślinność tego typu zajmuje około 15 ha powierzchni dna jeziora[10].

Według typologii rybackiej jest to jezioro typu sielawowego[10].

ZagospodarowanieEdytuj

Administratorem wód jeziora jest Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Szczecinie. Utworzył on obwód rybacki, który obejmuje wody jezior Ciecz i Łagowskiego oraz wody cieku Łagowa od jego wypływu z jeziora Ciecz, aż do ujścia (Obwód rybacki Jeziora Trześniowskie (Ciecz) na rzece Łagowa – nr 1)[11]. Gospodarkę rybacką na jeziorze prowadzi Polski Związek Wędkarski Okręg w Zielonej Górze[12]. Jezioro jest regularnie zarybiane, w 2000 roku odłów z hektara wód wynosił średnio 10,5 kg[13]

Jezioro pełni również funkcje rekreacyjne. Nad jego brzegami według danych z 2005 roku usytuowanych było 8 ośrodków wczasowych[10]. Od strony południowej przylegającej do miejscowości Łagów, liczne są wypożyczalnie sprzętu wodnego, w szczególności kajaków oraz rowerów wodnych. Z powodu stromych brzegów oraz braku łagodnie opadającego dna nad jeziorem brak jest większych kąpielisk, choć można spotkać kilka niewielkich "dzikich plaż"[14].

 
Dzika plaża nad jeziorem Ciecz

Czystość wód i ochrona środowiskaEdytuj

W oparciu o badania przeprowadzone w latach 1988, 1994, 2000 oraz 2005 wody jeziora zaliczano do II klasy czystości[8][15]. Badania prowadzone w 2014 roku przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Zielonej Górze zaliczyły wody jeziora do II klasy jakości[16]. Pomimo zaliczenia jeziora do II klasy jakości przeźroczystość jego wód przekracza 5 metrów[10]. Akwen ma I kategorię podatności na degradację, co znaczy, że charakteryzuje się bardzo dobrymi warunkami naturalnymi i jest odporny na degradujące wpływy zewnętrzne[10]. Na taką ocenę składa się wysoka głębokość średnia, mały procent wymiany wód w ciągu roku, niski współczynnik Schindlera oraz fakt, że w sąsiedztwie brzegów brak jest gruntów ornych[13].

Jezioro leży na terenie Łagowsko-Sulęcińskiego Parku Krajobrazowego oraz na obszarach Natura 2000 o nazwie Buczyny Łagowsko-Sulęcińskie[17]. Dodatkowo do południowo-zachodniego brzegu przylega Rezerwat przyrody Nad Jeziorem Trześniowskim, a do brzegów północnych Rezerwat przyrody Buczyna Łagowska[18][19].

PrzypisyEdytuj

  1. Andrzej Richling i inni, Regionalna geografia fizyczna Polski : praca zbiorowa, Poznań: Bogucki Wydawnictwo Naukowe, 2021, s. 174-176, ISBN 978-83-7986-381-5, OCLC 1288191487 [dostęp 2022-07-30].
  2. a b c d e Jerzy Jańczak (red.), Atlas jezior Polski, t. I, Poznań: Bogucki Wydawnictwo Naukowe, 1996, s. 22-23, ISBN 83-86001-29-1.
  3. a b c d e f według IRŚ za Adam Choiński: Katalog jezior Polski. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2006, s. 540. ISBN 83-232-1732-7.
  4. Lagow, Meßtischblatt nr. 3657, 1:25 000, 1932
  5. Rozporządzenie Ministra Administracji Publicznej z dnia 17 września 1949 r. (M.P. z 1949 r. nr 76, poz. 947, s. 11)
  6. Komisja Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych: Hydronimy. Izabella Krauze-Tomczyk, Jerzy Ostrowski (oprac. red). T. 1. Cz. 2: Wody stojące. Warszawa: Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 2006, s. 38. ISBN 83-239-9607-5. [dostęp 2009-04-22].
  7. Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – nazwy obiektów fizjograficznych – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 1 stycznia 2022, identyfikator PRNG: 17331
  8. a b c Adam Choiński: Katalog jezior Polski. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2006, s. 540. ISBN 83-232-1732-7.
  9. a b Hydroportal, Informatyczny System Osłony Kraju [dostęp 2022-05-29].
  10. a b c d e f g Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Zielonej Górze, Komunikat o jakości wód - Jezioro Trześniowskie (Ciecz) - 2005 rok, web.archive.org, maj 2006 [dostęp 2022-05-29] [zarchiwizowane z adresu 2022-05-29].
  11. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Szczecinie: Rozporządzenie Nr 6/2016 Dyrektora RZGW z dnia 21 marca 2016 r.. e-dziennik.szczecin.uw.gov.pl, 01 maja 2016. [dostęp 2022-05-29].
  12. Polski Związek Wędkarski Okręg w Zielonej Górze, Wykaz wód, 2022 [dostęp 2022-05-29] [zarchiwizowane z adresu 2022-03-26].
  13. a b Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Zielonej Górze, Komunikat o jakości wód jeziora Trześniowskiego w 2000 roku, web.archive.org [dostęp 2022-07-29] [zarchiwizowane z adresu 2022-07-29].
  14. Artur Matyszczyk, Łagów. Sygnał od Czytelniczki i błyskawiczna reakcja wójta, czyli jak znikły śmieci z dzikiej plaży przy Jeziorze Trześniowskim | Świebodzin Nasze Miasto, „Świebodzin. Naszemiasto.pl”, web.archive.org, 29 lipca 2022 [dostęp 2022-07-29] [zarchiwizowane z adresu 2022-07-29].
  15. Jezioro Trześniowskie (Ciecz), www.zgora.pios.gov.pl [dostęp 2022-07-29].
  16. Ocena jednolitych części wód powierzchniowych rzecznych i jeziornych w województwie lubuskim za rok 2016, www.zgora.pios.gov.pl, 26 grudnia 2017 [dostęp 2021-07-07].
  17. Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska, Obszar Natura 2000 - Buczyny Łagowsko-Sulęcińskie, web.archive.org, 29 maja 2022 [dostęp 2022-05-29] [zarchiwizowane z adresu 2022-05-29].
  18. Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska, Rezerwat przyrody "Nad Jeziorem Trześniowskim", web.archive.org, 31 lipca 2022 [dostęp 2022-07-31] [zarchiwizowane z adresu 2022-07-31].
  19. Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska, Rezerwat przyrody "Buczyna Łagowska", web.archive.org, 31 lipca 2022 [dostęp 2022-07-31] [zarchiwizowane z adresu 2022-07-31].

Linki zewnętrzneEdytuj