Otwórz menu główne
Panorama cmentarza z widocznym pośrodku pomnikiem upamiętniającym poległych Australijczyków walczących w ramach Wspólnoty Brytyjskiej. W oddali widać górujący nad nekropolią krzyż. Fotografia z 2010 r.
Zmarli zostali pochowani bez rozróżnienia na pochodzenie narodowe. W drugim rzędzie można dostrzec nagrobki z polską symboliką tuż obok grobów południowoafrykańskich. Fotografia z 2010 r.

Cmentarz Wojenny w Tobrukucmentarz wojenny Wspólnoty Brytyjskiej z okresu II wojny światowej położony w północno-wschodniej Libii, w pobliżu miasta Tobruk.

Całkowita liczba pochowanych na cmentarzu to 2624. Większość z nich, tj. 2282, to żołnierze Wspólnoty Brytyjskiej (w tym 1214 Brytyjczyków oraz 559 Australijczyków). 171 osób pozostaje niezidentyfikowanych. Ponadto 171 mogił należy do żołnierzy państw alianckich nie będących we Wspólnocie Brytyjskiej[1]. Są to głównie Polacy należący do Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich (133 zmarłych)[2][3], a w dalszej kolejności m.in. Czechosłowacy (15 zmarłych) z 11 Czechosłowackiego Batalionu Piechoty – Wschód[4]. Część osób których ciała złożono na niniejszej nekropoli, pierwotnie pogrzebano na okolicznych polach walki[1].

Nekropolia jest zlokalizowana ok. 7 km na południe od centrum Tobruku; blisko zabudowań, kilkaset metrów na wschód od głównej drogi łączącej Tobruk z Aleksandrią w Egipcie[5]. 2 km na południe znajduje się, pochodzący również z okresu II wojny światowej, cmentarz żołnierzy francuskich.

Na cmentarzu znajduje się krzyż oraz kilka monumentów upamiętniających poległych. Najwcześniej wzniesiony poświęcono żołnierzom z Australii. Umieszczono na nim kontury tego kraju, otoczonego gałązkami oliwnymi symbolizującymi pokój wraz z napisem: "THIS IS HALLOWED GROUND FOR HERE LIE THOSE WHO DIED FOR THEIR COUNTRY"[6]. Pomnik ten został w 1948 znacząco przebudowany[7]. Ponadto w murze cmentarnym umieszczono dzwon z okrętu HMS Liverpool należącego do Royal Navy[7]. W 1947 wzniesiono pomnik dla wojskowych z Czechosłowacji z napisem w języku czeskim: "Padli a zemřeli, jak zákony vlasti kázaly jim"[8]. Powstał również monument ku czci zmarłych Polaków z polskojęzyczną inskrypcją: "POLSKIM ŻOŁNIERZOM POLEGŁYM W TOBRUKU NA PUSTYNIA SBSK"[9].

W 2001 r. na cmentarzu odbyły się uroczyste obchody 60. rocznicy bitwy o Tobruk. Uczestniczył w nich ówczesny Prezes Rady Ministrów Jerzy Buzek, oraz biskup polowy Wojska Polskiego Sławoj Leszek Głódź, który na miejscu odprawił mszę świętą[10]. W 2005 r. nekropolie w Tobruku ponownie odwiedził urzędujący Prezes Rady Ministrów, był nim Marek Belka. W trakcie ceremonii oddał on hołd poległym składając wieniec pod polskim pomnikiem[11].

Zobacz teżEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b Cemetery, www.cwgc.org [dostęp 2019-01-15].
  2. Premier Belka pod Tobrukiem - Archiwum Rzeczpospolitej, archiwum.rp.pl [dostęp 2019-01-15].
  3. Search Results, www.cwgc.org [dostęp 2019-01-15].
  4. Wirtualna Polska Media S.A, Belka pod Tobrukiem - zakończona wizyta premiera w Libii, wiadomosci.wp.pl, 6 stycznia 2005 [dostęp 2019-01-15] (pol.).
  5. Tobruk War Cemetery | New Zealand War Graves Project, www.nzwargraves.org.nz [dostęp 2019-01-15].
  6. Tobruk War Cemetery, 2011 [dostęp 2019-01-15] (ang.).
  7. a b Garrie Hutchinson, This is hallowed ground for here lie those who died for their country, 2006, s. 207 (ang.).
  8. Michal Huvar, Afrikou na dohled: Po stopách Hanzelky a Zikmunda, Carpe diem, 2010, s. 13 (cz.).
  9. LIBYA, Tobruk. Jewish graves, Commonwealth War Cemetery (note: some graves Acroma Knightsbridge War Cemetery) (8.2001) - JewishPhotoLibrary, jewishphotolibrary.smugmug.com [dostęp 2019-01-15].
  10. Wirtualna Polska Media S.A, Premier Buzek na uroczystościach rocznicowych w Tobruku, wiadomosci.wp.pl, 9 września 2001 [dostęp 2019-01-15] (pol.).
  11. Wirtualna Polska Media S.A, Belka pod Tobrukiem - zakończona wizyta premiera w Libii, wiadomosci.wp.pl, 6 stycznia 2005 [dostęp 2019-01-15] (pol.).