Otwórz menu główne

Irga (Cotoneaster Medik) – rodzaj roślin z rodziny różowatych. Występuje głównie w Azji (Himalaje, Chiny). Znanych jest od 50–400 gatunków (w zależności od ujęcia taksonomicznego). Liczba gatunków jest trudna do ustalenia ze względu na podobieństwo i krzyżowanie się z sobą wielu gatunków. W Polsce w stanie dzikim występują 4 gatunki. Gatunkiem typowym jest Cotoneaster integerrimus Medikus[2].

Irga
Ilustracja
Irga pozioma
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad różowe
Rząd różowce
Rodzina różowate
Rodzaj irga
Nazwa systematyczna
Cotoneaster Medik
Philos. Bot. 1: 154. Apr 1789
Morfologia (irga pospolita)
Cotoneaster lacteus
Pęd irgi pospolitej

MorfologiaEdytuj

Krzewy, rzadziej niskie drzewa. Ulistnienie skrętoległe, liście pojedyncze, całobrzegie, niekiedy zimozielone. Kwiaty drobne, białe lub różowe, promieniste, 5–krotne. Owoce drobne, jabłkowate, czarne lub czerwone, zawierające 2–5 twardych nasion.

SystematykaEdytuj

Synonimy

Cotonea Rafinesque, Gymnopyrenum Dulac

Pozycja systematyczna według Angiosperm Phylogeny Website (2001...)

Rodzaj z plemienia Pyreae, podrodziny Spiraeoideae (dawniej Pomoideae) z rodziny różowatych Rosaceae, rzędu różowców Rosales w obrębie kladu różowych obejmującego część roślin okrytonasiennych[3][1].

Pozycja w systemie Reveala (1993–1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa różowe (Rosidae Takht.), nadrząd Rosanae Takht., rząd różowce (Rosales Perleb), podrząd Rosineae Erchb., rodzina różowate (Rosaceae Juss.), rodzaj irga (Cotoneaster Medik)[4].

Gatunki dziko rosnące w Polsce[5]
Gatunki uprawiane (wybór)[5]

ZastosowanieEdytuj

  • Roślina ozdobna: Irgi bardzo często są sadzone w parkach i ogrodach ze względu na swój pokrój, ozdobne liście oraz owoce (szczególnie jesienią). Uprawiane gatunki to na ogół drobne krzewy, z tego też względu mogą być uprawiane również w pojemnikach. Są to rośliny o małych wymaganiach i łatwe w uprawie.

PrzypisyEdytuj

  1. a b Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-01-25].
  2. Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-01-28].
  3. D. Potter, T. Eriksson, R. C. Evans, S. Oh, J. E. E. Smedmark, D. R. Morgan, M. Kerr, K. R. Robertson, M. Arsenault, T. A. Dickinson, C. S. Campbell. Phylogeny and classification of Rosaceae. „Plant Systematics and Evolution”. 266, s. 5-43, 2007. DOI: 10.1007/s00606-007-0539-9. 
  4. Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Cotoneaster (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-01-28].
  5. a b Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland. A checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.

BibliografiaEdytuj