Otwórz menu główne

Cyraneczka karolińska

Cyraneczka karolińska[3] (Anas carolinensis) – podgatunek[3][4] cyraneczki zwyczajnej, ptaka z rodziny kaczkowatych (Anatidae).

Cyraneczka karolińska
Anas crecca carolinensis[1]
Gmelin, 1789
Ilustracja
Para cyraneczek karolińskich
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd ptaki neognatyczne
Rząd blaszkodziobe
Rodzina kaczkowate
Podrodzina kaczki
Plemię Anatini
Rodzaj Anas
Gatunek cyraneczka zwyczajna
Podgatunek cyraneczka karolińska
Synonimy
  • Nettion carolinensis (Gmelin, 1789)[2]
Zasięg występowania
Mapa występowania

     lęgowiska

     występuje cały rok

     zimuje

SystematykaEdytuj

Odrębność tego taksonu jest niepewna[5] i część systematyków traktuje go jako odrębny gatunek[6][7][8][9].

WystępowanieEdytuj

Na terenie całej Ameryki Północnej[6].

Do Polski zalatuje wyjątkowo – do 2017 stwierdzona 5 razy[10].

MorfologiaEdytuj

Długość ciała 30–41 cm, rozpiętość skrzydeł 51–64 cm[11][12]. Osiąga masę ciała około 450 g[11]. U samców na boku tułowia biała plama, a głowa jest bardziej kasztanowobrązowa. Samiec w szacie spoczynkowej jest podobny do samicy.

EkologiaEdytuj

Ptak ten zamieszkuje m.in. bagna, stawy i bagniste jeziora[11]. Takson monogamiczny. Na pożywienie cyraneczki karolińskiej składają się nasiona, rośliny wodne, owady, mięczaki, skorupiaki i kijanki. W gnieździe zbudowanym zazwyczaj kilkaset metrów od wody i wyłożonym trawą, gałązkami, piórami i liśćmi, samica składa 6–18 kremowo-białych, oliwkowych lub płowo żółtych jaj[11]. Wysiaduje je wyłącznie samica przez okres 20–24 dni[11].

OchronaEdytuj

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Anas crecca carolinensis, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Denis Lapage: Cyraneczka karolińska (Anas carolinensis) Gmelin, 1789. Avibase. [dostęp 2014-01-24].
  3. a b Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Plemię: Anatini Leach, 1820 (wersja: 2018-08-05). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2019-05-06].
  4. C. Carboneras, D.A. Christie & G.M. Kirwan: Common Teal (Anas crecca). W: J. del Hoyo, A. Elliott, J. Sargatal, D.A. Christie & E. de Juana (red.): Handbook of the Birds of the World Alive. Barcelona: Lynx Edicions, 2017. [dostęp 2019-05-06]. (ang.)
  5. J.L. Peters, K.G. McCracken, C.L. Pruett, S. Rohwer, S.V. Drovetski, Y. Zhuravlev, I. Kulikova, D.D. Gibson & K. Winker. A parapatric propensity for breeding may preclude the completion of speciation in common teal (Anas crecca, sensu lato). „Molecular Ecology”. 21 (18), s. 4563–4577, 2012. DOI: 10.1111/j.1365-294X.2012.05711.x (ang.). 
  6. a b F. Gill & D. Donsker (red.): Screamers, ducks, geese & swans (ang.). IOC World Bird List: Version 9.1. [dostęp 2019-05-06].
  7. K.P. Johnson & M.D. Sorenson. Phylogeny and biogeography of dabbling ducks (genus: Anas): A comparison of molecular and morphological evidence. „The Auk”. 116 (3), s. 792-805, 1999. DOI: 10.2307/4089339 (ang.). 
  8. G. Sangster, A.G. Knox, A.J. Helbig & D.T. Parkin. Taxonomic recommendations for European birds. „Ibis”. 144 (1), s. 153–159, 2002. DOI: 10.1046/j.0019-1019.2001.00026.x (ang.). 
  9. J. Kerr: Ducks, Geese and Swans. Oxford and New York: Oxford University Press, 2005, seria: Bird Families of the World XVI. ISBN 978-0-19-854645-0. (ang.)
  10. Komisja Faunistyczna Sekcji Ornitologicznej Polskiego Towarzystwa Zoologicznego. Rzadkie ptaki obserwowane w Polsce w roku 2017. „Ornis Polonica”. 59, s. 119–153, 2018. 
  11. a b c d e Green-winged Teal Anas crecca (ang.). WhatBird. [dostęp 2019-09-26].
  12. Sterry i in. 2002 ↓, s. 70.
  13. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt (Dz.U. z 2016 r. poz. 2183)

BibliografiaEdytuj

  • Paul Sterry, Andrew Cleave, Andy Clements, Peter Goodfellow: Ptaki Europy: przewodnik ilustrowany. Warszawa: Horyzont, 2002. ISBN 83-7311-341-X.