Czyże (gmina)

gmina wiejska w województwie podlaskim

Czyże (biał. гмiна Чыжы, hmina Čyžy) – gmina wiejska w województwie podlaskim, w powiecie hajnowskim. W latach 1975–1998 gmina położona była w województwie białostockim. W 2010 roku w gminie wprowadzono język białoruski jako język pomocniczy.

Czyże
gmina wiejska
Herb
Herb
Państwo  Polska
Województwo  podlaskie
Powiat hajnowski
TERYT 3202605042
Wójt Jerzy Wasiluk
Powierzchnia 134,2 km²
Populacja (30.06.2016)
• liczba ludności

2092[1]
• gęstość 15,6 os./km²
Nr kierunkowy 85
Tablice rejestracyjne BHA
Mniejszości Białorusini
Język pomocniczy białoruski
Adres urzędu:
17-207 Czyże
Szczegółowy podział administracyjny
Plan gminy Czyże
Liczba sołectw 18[2][3]
Liczba miejscowości 19[3]
Położenie na mapie województwa podlaskiego
Mapa konturowa województwa podlaskiego, na dole po prawej znajduje się punkt z opisem „Czyże”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po prawej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Czyże”
Ziemia52°47′N 23°25′E/52,778056 23,421944
Strona internetowa
Biuletyn Informacji Publicznej
Portal Polska

Siedziba gminy to Czyże.

Według danych z 30 czerwca 2004[4] gminę zamieszkiwało 2599 osób. Natomiast według danych z 31 grudnia 2017 roku gminę zamieszkiwały 2034 osoby[5].

Według danych z 31 grudnia 2019 roku[6] gminę zamieszkiwało 1960 osób.

Struktura powierzchniEdytuj

Według danych z roku 2002[7] gmina Czyże ma obszar 134,2 km², w tym:

  • użytki rolne: 86%
  • użytki leśne: 7%

Gmina stanowi 8,27% powierzchni powiatu.

DemografiaEdytuj

Dane z 31 grudnia 2017 roku[5].

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni
jednostka osób % osób % osób %
populacja 2 034 100 1 039 51,1 995 48,9
gęstość zaludnienia
(mieszk./km²)
15 8 7
  • Piramida wieku mieszkańców gminy Czyże w 2014 roku[1].


 

Skład narodowościowyEdytuj

Zgodnie z wynikami Narodowego Spisu Powszechnego z 2011 roku Czyże to gmina z największym w Polsce odsetkiem ludności należącej do mniejszości narodowej. Narodowość białoruską zadeklarowało tu 76,5%[8] mieszkańców. Jest to jednocześnie spadek o ponad 5% w stosunku do wyników spisu z 2002 r.

ReligiaEdytuj

Mieszkańcy gminy są głównie wyznania prawosławnego, na terenie gminy mieszczą się trzy parafie prawosławne: w Czyżach, w Kuraszewie i w Klejnikach.

Preferencje polityczneEdytuj

W wyborach parlamentarnych w 2007 w gminie Czyże zwyciężyło Polskie Stronnictwo Ludowe (41,3%), tuż przed komitetem Lewica i Demokraci (41,1%). Najniższe w kraju poparcie w skali gminy zanotowało tu natomiast Prawo i Sprawiedliwość. Za tą partią opowiedziało się jedynie 12 głosujących (1,4%)[9].

Podczas wyborów prezydenckich w 2010 gmina Czyże cieszyła się najwyższym w kraju poparciem dla kandydatury Bronisława Komorowskiego. Swój głos oddało tu bowiem na niego 93,01 proc. wyborców[10]. Już jako prezydent, Bronisław Komorowski odwiedził Czyże 19 sierpnia 2011 w drodze powrotnej ze świętej Góry Grabarki, gdzie uczestniczył w obchodach prawosławnego święta Przemienienia Pańskiego[11].

Podczas wyborów parlamentarnych w 2015 w gminie Czyże padł kolejny rekord, tym razem odnotowano tu najniższe w Polsce poparcie dla partii Prawo i Sprawiedliwość, które wyniosło zaledwie 5,13 proc. głosów[12].

SołectwaEdytuj

Czyże, Hukowicze, Kamień, Klejniki (sołectwa: Klejniki I i Klejniki II), Kojły, Kuraszewo, Lady, Leniewo, Łuszcze, Morze, Osówka, Podrzeczany, Rakowicze, Sapowo, Szostakowo, Wólka, Zbucz[2].

Miejscowości podstawowe bez statusu sołectwa: Leszczyny, Podwieżanka.

Sąsiednie gminyEdytuj

Bielsk Podlaski, Dubicze Cerkiewne, Hajnówka, Narew, Orla

PrzypisyEdytuj

  1. a b Gmina Czyże w liczbach, [w:] Polska w liczbach [online], polskawliczbach.pl [dostęp 2016-03-16] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  2. a b Strona gminy, sołectwa
  3. a b Urząd Statystyczny w Białymstoku
  4. Baza Demograficzna – Tablice predefiniowane – Wyniki badań bieżących; Stan i struktura ludności; Ludność według płci i miast (pol.). GUS. [dostęp 2010-09-14].
  5. a b Gmina Czyże w liczbach, [w:] Polska w liczbach [online], polskawliczbach.pl [dostęp 2020-01-14] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  6. Gmina Czyże (podlaskie) » mapy, nieruchomości, GUS, szkoły, regon, kody pocztowe, wynagrodzenie, bezrobocie, zarobki, tabele, edukacja, demografia, statystyki, urzędy, wsie, Polska w liczbach [dostęp 2021-02-09] (pol.).
  7. Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset (pol.). regioset.pl. [dostęp 2010-09-14].
  8. Wykaz gmin, w których nie mniej niż 20% mieszkańców należy do mniejszości narodowych lub etnicznych albo posługuje się językiem regionalnym - Wyniki Narodowego Spisu Powszechn..., mniejszosci.narodowe.mswia.gov.pl [dostęp 2018-09-07] (pol.).
  9. Wybory 2007, wybory2007.pkw.gov.pl [dostęp 2017-11-22].
  10. Joanna Klimowicz. Czyże: rekord Komorowskiego - 93,01 proc.. „wyborcza.pl”, lipiec 2010. Gazeta Wyborcza. [dostęp 2016-03-12]. 
  11. Sławomir Sawczuk: Prezydent Komorowski odwiedził Czyże (pol.). Polskie Radio Białystok. [dostęp 2016-03-12].
  12. Wybory parlamentarne 2015 - Prawo i Sprawiedliwość (pol.). Wybory w Polsce - wyniki na mapie. [dostęp 2016-03-12].