Dęborzeczka (gmina Poświętne)

wieś w województwie łódzkim


Dęborzeczkawieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie opoczyńskim, w gminie Poświętne. Po raz pierwszy wieś wzmiankowania jest już w XV wieku przez Jana Długosza. We wsi znajduje się sklep spożywczy, młyn, zakład stolarski.

Artykuł 51°28′29.5″N 20°15′9.4″E
- błąd 4 m
WD 51°28'N, 20°15'E
- błąd 2307 m
Odległość 981 m
Dęborzeczka
wieś
Ilustracja
Dęborzeczka, miejsce udanej zasadzki na gen. Wilhelma Roettiga, 10 września 1939
Państwo  Polska
Województwo  łódzkie
Powiat opoczyński
Gmina Poświętne
Liczba ludności (2006) 400
Kod pocztowy 26-315
Tablice rejestracyjne EOP
SIMC 0548360
Położenie na mapie gminy Poświętne
Mapa konturowa gminy Poświętne, blisko lewej krawiędzi na dole znajduje się punkt z opisem „Dęborzeczka”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Dęborzeczka”
Położenie na mapie województwa łódzkiego
Mapa konturowa województwa łódzkiego, po prawej znajduje się punkt z opisem „Dęborzeczka”
Położenie na mapie powiatu opoczyńskiego
Mapa konturowa powiatu opoczyńskiego, blisko centrum u góry znajduje się punkt z opisem „Dęborzeczka”
Ziemia51°28′29,5″N 20°15′09,4″E/51,474861 20,252611

HistoriaEdytuj

Pierwszy raz o wsi dowiadujemy się z dokumentu, sporządzonego 12 maja 1390 roku w Wilnie, na mocy którego król Władysław Jagiełło oddaje Warcisławowi z Kraszkowa wieś królewską „Dambowa rzeczka”, z młynem na rzece Krępie, w zastawie sumy 50 grzywien. W Kaliszu, 26 sierpnia 1425 roku, Wojciech syn Adama z Dęborzeczki (Dambarzeczka), sporządził testament jednej z mieszczanek z Kalisza.

Jan Długosz wspomina (okres 1440–1470), że wieś królewska Dęba (Dambya) należąca do parafii w Kraśnicy (Cranszniczya), ma 6 łanów kmiecych, z których dziesięcinę odprowadza do kancelarii łęczyckiej, posiada karczmę oraz folwark. Od pola folwarcznego płaci dziesięcinę snopową dla kościoła parafialnego w Inowłodzu.

Kampania wrześniowaEdytuj

Dęborzeczka znana jest jako miejsce udanej akcji żołnierzy polskich podczas kampanii wrześniowej, w trakcie której został zastrzelony niemiecki generał-major Ordnungspolizei Wilhelm Roettig (pośmiertnie awansowany również na SS-Brigadeführera).

Po ciężkich walkach pod Piotrkowem i Tomaszowem Mazowieckim (6-7 września 1939) ocalałe polskie oddziały, głównie z 19 Dywizji Piechoty ze składu Armii Odwodowej „Prusy”, zebrały się w lasach na prawym brzegu Pilicy, w okolicach wsi Dęborzeczka. Dowództwo nad tym liczącym około 7 tys. żołnierzy zgrupowaniem objął ppłk dypl. Jan Kruk-Śmigla (nominalnie d-ca 85 pp). Wykorzystując fakt, że jego siły znalazły się na tyłach Niemców, postanowił on zadać nieprzyjacielowi jak największe straty, atakując jego linie zaopatrzeniowe.

9 września zgrupowanie przeszło w rejon lasów pod Inowłodzem, wystawiając przy okolicznych drogach liczne posterunki bojowe. 10 września 1939 około godz. 14 w zasadzkę jednego z nich, ulokowanego w Dęborzece, na drodze z Rawy Mazowieckiej do Opoczna i obsadzonego przez 1. kompanię ckm z 77 pp, wpadł samochód osobowy, którym poruszało się czterech Niemców. Według relacji polskiego żołnierza Leonarda Sawonia, jeden Niemiec zdołał uciec, ale pozostałych trzech − kierowca i dwóch oficerów − zostało w wyniku krótkiej wymiany ognia zabitych. Jednym z nich był gen. Wilhelm Roettig (pierwszy poległy podczas II wojny światowej niemiecki generał). Polacy stracili jednego zabitego – dowodzącego akcją pchor. Władysława Dawgierta (pośmiertnie odznaczony Krzyżem Walecznych)[1].

Na cmentarzu w Kraśnicy (wioska w sąsiedztwie Dęborzeczki) spoczywają polegli w okolicy polscy żołnierze.

Miejscowość dzisiajEdytuj

W Dęborzeczce funkcjonuje sklep spożywczo-przemysłowy. Przez wieś biegnie trasa łącząca Inowłódz z Opocznem. Przez miejscowość wiedzie szlak turystyczno-historyczny związany z majorem „Hubalem”.

PrzypisyEdytuj

  1. Władysław Naruszewicz: Wspomnienia lidzianina. Warszawa: Bellona, 2001