Dębowina

wieś w województwie dolnośląskim

Dębowina (do 1945 r. niem. nazwa Eichau) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie ząbkowickim, w gminie Bardo.

Dębowina
wieś
Ilustracja
Zajazd „Złote wrota” w Dębowinie
Państwo

 Polska

Województwo

 dolnośląskie

Powiat

ząbkowicki

Gmina

Bardo

Wysokość

380–460[2] m n.p.m.

Liczba ludności (III 2011)

93[3]

Strefa numeracyjna

74

Kod pocztowy

57-256[4]

Tablice rejestracyjne

DZA

SIMC

0851235

Położenie na mapie gminy Bardo
Mapa konturowa gminy Bardo, na dole nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „Dębowina”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole po lewej znajduje się punkt z opisem „Dębowina”
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa konturowa województwa dolnośląskiego, na dole nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Dębowina”
Położenie na mapie powiatu ząbkowickiego
Mapa konturowa powiatu ząbkowickiego, na dole po lewej znajduje się punkt z opisem „Dębowina”
Ziemia50°29′13″N 16°42′41″E/50,486944 16,711389[1]
Skład drewna w Dębowinie

Położenie

edytuj

Mała wieś o rozproszonej zabudowie leżąca w Grzbiecie Wschodnim Gór Bardzkich, po obu stronach drogi nr 8 będącej częścią międzynarodowej drogi E67, na wysokości około 380–460 m n.p.m.[2]

Podział administracyjny

edytuj

W latach 1954–1968 w granicach osiedla Bardo[5][6].

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa wałbrzyskiego.

Historia

edytuj

Pierwsze wiarygodne zapiski o wsi znajdują się w ziębickich księgach ziemskich z około XIV wieku, w których wzmiankowana jest wieś Eyche. Nazwa wsi Dębowina nawiązuje do nazwy niemieckiej Eichau, która oznaczała teren porośnięty lasem dębowym. W 1406 r. wieś była własnością Wenkego Heringa, właściciela Opolnicy[2]. W 1426 było tu wolne sędziostwo[2]. Na początku XVI w. istniały tutaj dwie wioski: Dębowina Dolna i Górna, które były własnością cesarskiej administracji skarbowej[2]. W 1569 r. zostały sprzedane za kwotę około ćwierć tysiąca talarów, cystersom z Kamieńca Ząbkowickiego[2]. Własnością cystersów wieś była aż do 1810 r. Potem Dębowina należała do Marianny Orańskiej z Kamieńca, żony Albrechta Pruskiego Hohenzollerna, najmłodszego syna króla Prus Fryderyka Wilhelma III, a po jej śmierci aż do 1945 r. był własnością Hohenzollernów osiadłych na zamku w Kamieńcu Ząbkowickim[2].

Dębowina posiada tradycje górnicze. Już w XV wieku prowadzone były tutaj poszukiwania złota i srebra[2]. Była tutaj nawet niewielka kopalnia, ale po niedługim czasie zaniechano eksploatacji z powodu nieopłacalności. Przez teren wsi, od połowy XIV w. przechodziła granica między Śląskiem a Czechami, a ściślej między księstwem ziębickim i hrabstwem kłodzkim[2].

Ważniejsze daty

edytuj
  • 1569 – wieś kupili cystersi z Kamieńca Ząbkowickiego.
  • 1764 – we wsi odkryto złoża antymonu z zawartością srebra
  • 1771 – wybudowano kopalnię i podjęto roboty górnicze
  • 1774 – powołano gwarectwo
  • koniec XVIII w. – według opisów wieś zamieszkiwało: 9 kmieci, 4 zagrodników, 20 chałupników i 151 mieszkańców
  • 1810 – wieś stała się własnością Marianny Orańskiej
  • 1883 – stała się własnością rodu Hohenzollernów
  • 1885 – wieś zamieszkiwało 290 mieszkańców w 40 domostwach, zdecydowaną większość stanowili katolicy

Demografia

edytuj

Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 93 mieszkańców[3]. Jest najmniejszą miejscowością gminy Bardo.

Liczba ludności Dębowiny

Ciekawostki

edytuj

Przypisy

edytuj

Bibliografia

edytuj
  • Słownik geografii turystycznej Sudetów. Marek Staffa (redakcja). T. 12: Góry Bardzkie. Wrocław: Wydawnictwo I-BiS, 1993, ISBN 83-85773-04-5.
  • Marek Staffa; Przewodnik turystyczny: Wędrówka przez Sudety Środkowe: Góry Wałbrzyskie – Góry Suche – Góry Sowie – Góry Bardzkie; Wyd. PTTK „Kraj”; Warszawa/Kraków 1982, ISBN 83-00-00476-9.
  • Praca zbiorowa; Mapa: Góry Bardzkie i Złote. Skala 1:60 000: Wyd. P.P.W. Kartogr. im. E. Romera; Warszawa/Wrocław 1993; nr BN PB 1005/94