Dokudów Pierwszy

wieś w województwie lubelskim

Dokudów Pierwszywieś (dawniej miasto) w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie bialskim, w gminie Biała Podlaska[4][5].

Artykuł

51°57′6″N 23°12′51″E

- błąd

38 m

WD

51°57'6.1"N, 23°12'51.1"E

- błąd

14 m

Odległość

0 m

Dokudów Pierwszy
wieś
Ilustracja
Kościół św. Praksedy
Państwo

 Polska

Województwo

 lubelskie

Powiat

bialski

Gmina

Biała Podlaska

Liczba ludności (2011)

281[1][2]

Strefa numeracyjna

83

Kod pocztowy

21-500[3]

Tablice rejestracyjne

LBI

SIMC

0010582

Położenie na mapie gminy wiejskiej Biała Podlaska
Mapa konturowa gminy wiejskiej Biała Podlaska, blisko dolnej krawiędzi po prawej znajduje się punkt z opisem „Dokudów Pierwszy”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po prawej znajduje się punkt z opisem „Dokudów Pierwszy”
Położenie na mapie województwa lubelskiego
Mapa konturowa województwa lubelskiego, u góry nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Dokudów Pierwszy”
Położenie na mapie powiatu bialskiego
Mapa konturowa powiatu bialskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Dokudów Pierwszy”
Ziemia51°57′06″N 23°12′51″E/51,951667 23,214167
Nieoficjalny herb wsi Dokudów Pierwszy

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bialskopodlaskiego.

Przez miejscowość przepływa Żarnica, niewielka rzeka dorzecza Bugu, lewy dopływ Zielawy.

HistoriaEdytuj

Dawniej miasto lokowane w 1504 przez Lwa Bohowitynowicza (Bohowityna?) za zgodą króla Aleksandra Jagiellończyka na prawie magdeburskim pod ówczesną nazwą Lewkowo[6]. Znany jest przywilej lokacyjny króla Aleksandra z roku 1504 nadający prawo wolnego jarmarku i prawo budowy zamku na miejscu starego grodziska w widłach Zielawy i Żarnicy[6]. W dokumentach z 1529 roku jest już wymienione miasteczko Dokudów. W XVI w. było ono własnością Bohowitynów i wchodziło w skład dóbr Ortel (Wortel), w 1580 wzmiankowano w nim fundację monasteru[6]. O „horodyszczach“ w rejonie Dokudowa wspominały Akta Grodzkie Brzeskie.W XVI w. w miejscowości funkcjonował prawosławny klasztor[7]. Po zawarciu unii brzeskiej miejscowa ludność, razem z całą diecezją, przeszła do Kościoła unickiego i kolejna świątynia ufundowana w miejscowości, zbudowana w 1692 r., była już cerkwią unicką[8]. Dokudów utracił prawa miejskie przed 1700 rokiem[9]. W 1875, wskutek likwidacji unickiej diecezji chełmskiej, dokudowska parafia przeszła do Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego. XVII-wieczna cerkiew spłonęła całkowicie w 1915. Po tej dacie parafii prawosławnej nie restytuowano. W latach 1928–1932 na miejscu starszej cerkwi zbudowano świątynię neounicką, zaś w 1947 r. przemianowano ją na rzymskokatolicką[8]. We wsi znajduje się również cmentarz, dawniej unicki i prawosławny, obecnie rzymskokatolicki[10].

Utrata praw miejskich na pocz. XIX wieku. W roku 1915 spalony przez wojska rosyjskie.

ZabytkiEdytuj

Według rejestru zabytków Narodowego Instytutu Dziedzictwa[11] na listę zabytków wpisane są obiekty:

  • kaplica przydrożna drewniana, nr rej.: A/93 z 2.10.2003

Znane osobyEdytuj

GaleriaEdytuj

Części wsiEdytuj

Integralne części wsi Dokudów Pierwszy[4][5]
SIMC Nazwa Rodzaj
1019817 Dubowska część wsi
1019875 Gumna część wsi
1021270 Morgi część wsi
1021300 Ostrów część wsi
1021429 Siedlisko część wsi
1021435 Średni Pas część wsi

PrzypisyEdytuj

  1. Wieś Dokudów Pierwszy w liczbach, Polska w liczbach [dostęp 2018-05-18] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  2. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.. [dostęp 2018-05-17].
  3. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 229 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  4. a b Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  5. a b GUS. Wyszukiwarka TERYT
  6. a b c Grodzisko, st. 1, Ortel Książęcy Pierwszy - Zabytek.pl, zabytek.pl [dostęp 2018-10-08] (pol.).
  7. Pawluczuk U. A.: Życie monastyczne w II Rzeczypospolitej. Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, 2007, s. 25. ISBN 978-83-7431-127-4.
  8. a b red. K. Kolendo-Korczakowa, A. Oleńska, M. Zgliński: Katalog zabytków sztuki w Polsce. Województwo lubelskie powiat Biała Podlaska. Warszawa: Instytut Sztuki Polskiej Akademii Nauk, 2006, s. 53-54.
  9. Robert Krzysztofik, Lokacje miejskie na obszarze Polski. Dokumentacja geograficzno-historyczna, Katowice 2007, s. 28-29.
  10. Parafia, diecezja.radiopodlasie.pl [dostęp 2017-07-06] [zarchiwizowane z adresu 2013-05-03] (pol.).
  11. Rejestr zabytków nieruchomych – województwo lubelskie, Narodowy Instytut Dziedzictwa, 30 września 2021, s. 1.

Linki zewnętrzneEdytuj