Ten artykuł dotyczy miasta na Ukrainie. Zobacz też: inne obiekty o tej nazwie.

Dolina (ukr. Долина, Dołyna) – miasto na Ukrainie w obwodzie iwanofrankiwskim.

Dolina
Долина
Ilustracja
Kościół katolicki
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo  Ukraina
Obwód Flag of Ivano-Frankivsk Oblast.png iwanofrankowski
Rejon Dolina
Data założenia 979
Prawa miejskie 1431
Burmistrz Wolodymyr Harazd
Powierzchnia 27 km²
Populacja (2004)
• liczba ludności
• gęstość

20 696
767 os./km²
Nr kierunkowy +380 3477
Kod pocztowy 77500
Położenie na mapie obwodu iwanofrankiwskiego
Mapa lokalizacyjna obwodu iwanofrankiwskiego
Dolina
Dolina
Położenie na mapie Ukrainy
Mapa lokalizacyjna Ukrainy
Dolina
Dolina
Ziemia48°58′N 24°00′E/48,966667 24,000000
Strona internetowa
Portal Portal Ukraina
Miasto na mapie Wacława Grodeckiego, Poloniae finitimarumgue locarum descriptio[1]

Miasto królewskie lokowane w 1431 roku położone było w XVI wieku w województwie ruskim[2].

Do 1772 w granicach Rzeczypospolitej, w latach 1772–1918 roku – miasto powiatowe pod zaborem austriackim w Królestwie Galicji i Lodomerii w Cesarstwie Austriackim. W latach 1918–1939 – miasto powiatowe w województwie stanisławowskim w Rzeczypospolitej.

Spis treści

HistoriaEdytuj

Dolina została założona w X wieku na terenach bogatych w złoża soli. W XII wieku mieszkańcy zajmowali się wydobyciem soli, rolnictwem i hodowlą bydła. W tym czasie w Dolinie powstał klasztor Wniebowstąpienia Pańskiego, a mnich Teoklist zaczął prowadzić kronikę miejscowości. W XVI wieku osiedlili się z Dolinie pierwsi Żydzi[3]. W 1525 roku miasto lokowano na prawie magdeburskim; miejscowość otrzymała wówczas prawo warzenia soli. W 1594 roku najazd tatarski wyrządził miastu znaczne szkody[4].

Po rozbiorach Rzeczypospolitej w 1791 roku Austriacy krótkotrwale (na kilka lat) odebrali Dolinie prawa miejskie. W 1811 w ramach reformy oświatowej w mieście powstała dwuklasowa szkoła ogólna, a pod koniec tego wieku – pięcioklasowa szkoła męska i czteroklasowa (później sześcioklasowa) szkoła żeńska z językiem polskim. Nie powiodły się starania mieszkańców o utworzenie szkoły z językiem ukraińskim[3].

W roku 1900 w mieście powstała Dolińska Warzelnia Solanek[4].

 
Warzelnia soli

Według spisu powszechnego z 1921 roku w Dolinie mieszkało 3280 Polaków, 2945 Rusinów (Ukraińców), 2014 Żydów, 522 Niemców i 5 osób innej narodowości[5].

W mieście miał swoją siedzibę Inspektorat Straży Celnej „Dolina”.

We wrześniu 1939 roku Dolinę zajęła Armia Czerwona. 2 lipca 1941 miasto zdobyły wojska węgierskie, które miesiąc później oddały miejscowość pod okupację niemiecką. W latach 1942–1944 Niemcy dokonali zagłady ludności żydowskiej; według danych sowieckich zabito 2546 żydowskich mieszkańców miasta; część na miejscu (największa akcja – 3 sierpnia 1942 rozstrzelano prawie 2 tys. osób na kirkucie[6]), pozostałych w obozie zagłady w Bełżcu. Za pomoc Żydom na rynku miejskim powieszono 20 mieszkańców Babijówki[7]. Zdaniem Siekierki, Komańskiego i Różańskiego pod koniec 1943 roku z tego samego powodu Niemcy rozstrzelali w Dolinie 48 osób, głównie Polaków. Ponadto zdaniem tych autorów, około 100 polskich mieszkańców Doliny poniosło śmierć z rąk ukraińskich nacjonalistów[5].

30 lipca 1944 Armia Czerwona ponownie zajęła miasto[7]. Do końca 1945 roku ponad 6 tys. polskich mieszkańców wysiedlono do Polski[5].

ZabytkiEdytuj

Ludzie związani z DolinąEdytuj

Z tym tematem związana jest kategoria: Ludzie związani z Doliną.

ZabytkiEdytuj

  • Kościół katolicki pw. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny

Miasta partnerskieEdytuj

Przypisy

  1. (fragment), 1571, wyd. 2Biblioteka Narodowa, syg. ZZK 18611, domena publiczna
  2. Zenon Guldon, Jacek Wijaczka, Skupiska i gminy żydowskie w Polsce do końca XVI wieku, w: Czasy Nowożytne, 21, 2008, s. 167.
  3. a b Historia (pol.). Wirtualny sztetl. [dostęp 2015-12-29].
  4. a b Historia miejscowości (pol.). Wirtualny sztetl. [dostęp 2015-12-29].
  5. a b c Szczepan Siekierka, Henryk Komański, Eugeniusz Różański, Ludobójstwo dokonane przez nacjonalistów ukraińskich na Polakach w województwie stanisławowskim 1939-1946, wydanie I, ​ISBN 978-83-85865-13-1​, s. 19–21, 37–39.
  6. Grzegorz Hryciuk, Przemiany narodowościowe i ludnościowe w Galicji Wschodniej i na Wołyniu w latach 1931–1948, Toruń 2005, ​ISBN 83-7441-121-X​, s. 212.
  7. a b Холокост на территории СССР: Энциклопедия, Red. I.A. Altman, Moskwa 2009, ​ISBN 978-5-8243-1296-6​, s. 277–278.
  8. Władysław Łozińskim Prawem i lewem. Obyczaje na Czerwonej Rusi w pierwszej połowie XVII wieku, 1903, str. 98
  9. współpraca zawieszona w październiku 2016 z powodu nadania honorowego obywatela miasta Stepanowi Banderze, odpowiedzialnemu za ludobójstwo na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej.

Linki zewnętrzneEdytuj