Otwórz menu główne

Eduard Caudella

rumuński kompozytor, skrzypek, dyrygent i pedagog

Eduard Caudella (ur. 22 maja?/3 czerwca 1841 w Jassach, zm. 15 kwietnia 1924 tamże) – rumuński kompozytor, skrzypek, dyrygent i pedagog.

Eduard Caudella
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 3 czerwca 1841
Jassy
Pochodzenie rumuńskie
Data i miejsce śmierci 15 kwietnia 1924
Jassy
Instrumenty skrzypce
Gatunki muzyka poważna, muzyka romantyczna
Zawód kompozytor, skrzypek, dyrygent, pedagog

Jeden z czołowych reprezentantów rumuńskiego romantyzmu[1][2]. Autor pierwszej rumuńskiej opery narodowej[1][3]. Nauczyciel George’a Enescu[2][3].

Spis treści

ŻyciorysEdytuj

Pierwszych lekcji muzyki udzielał mu ojciec – Francisco Caudella (1812–1868), wiolonczelista, kompozytor i dyrektor konserwatorium w Jassach[1]. W latach 1853–1857 i 1859–1860 studiował grę na skrzypcach w Berlinie u Huberta Riesa. Następnie kontynuował studia w Paryżu u Lamberta Massarta i Jean-Delphina Alarda (1857–1858) oraz we Frankfurcie nad Menem u Henriego Vieuxtempsa (1857 i 1860–1861)[1][3].

W początkowym okresie kariery dużo koncertował w Rumunii i za granicą. Był także aktywnym komentatorem życia muzycznego, piszącym dla wielu rumuńskich wydawnictw[1][3]. Opracował wiele zbiorów i aranżacji muzyki ludowej. Odegrał istotną rolę w rozwoju artystycznym młodego George’a Enescu. Powołał do życia orkiestrę konserwatorium w Jassach i objął stanowisko jej głównego dyrygenta[3].

TwórczośćEdytuj

W swojej twórczości, afirmującej wartości muzyki okresu romantyzmu, akcentował silne związki z rumuńskim folklorem i narodową tożsamością. W praktyce idee te przejawiały się głównie w zastosowaniu romantycznych środków techniki kompozycyjnej oraz wykorzystaniu rumuńskich skal ludowych[1]. W swoich kompozycjach korzystał ze swobodnych, rapsodycznych struktur, które nazwał fantazjami, zawierającymi elementy programowe i patriotyczne[3]. Cechy te są wyraźnie widoczne w jego utworach symfonicznych i w operze Petru Rareş,, uznawanej za pierwszą rumuńską operę narodową[1][3].

Caudella był czołowym kompozytorem rumuńskim II połowy XIX w[2]. Współcześnie zaliczany jest do klasyków dziewiętnastowiecznej rumuńskiej szkoły narodowej[1].

Ważniejsze kompozycjeEdytuj

(na podstawie materiałów źródłowych[1][3])

Utwory sceniczneEdytuj

  • Olteanca, opera komiczna w 3 aktach, libretto George Bengescu-Dabija, 1880
  • Hatmanul Baltag, opera w 3 aktach, libretto Iacob Negruzzi i Ion Luca Caragiale, 1882
  • Beizadea Epaminonda, opera komiczna w 3 aktach, libretto Iacob Negruzzi, 1883
  • Dorman, sau Dacii şi Romanii, opera w 3 aktach, libretto Alexandru Suțu i Theodor Aslan, 1886
  • Petru Rareş, opera historyczna, libretto Theobald Rehbaum, 1900
  • Advărul şi minciuna, poemat alegoryczny, libretto Matilda Cugler-Poni, 1907

oraz operetki, wodewile, melodramaty, muzyka teatralna.

Utwory orkiestroweEdytuj

  • Fantesie română, op. 1, 1868
  • Reântoarcerea în patrie, fantazja koncertująca na skrzypce i orkiestrę, 1896
  • După cinzeci de ani, fantazja na orkiestrę, 1896
  • Amintiri din Capaţi, fantazja na orkiestrę, 1907
  • Uwertura Moldova, 1913
  • Koncert skrzypcowy, g-moll, 1915
  • Concertino na skrzypce i orkiestrę, 1918
  • Din vremurile cele bune, fantazja na orkiestrę, 1919

Utwory kameralne i instrumentalneEdytuj

  • Fantasie-caprice na fortepian 1891
  • Doina na fortepian, 1910
  • Kwintet fortepianowy, 1912
  • Kwartet fortepianowy, 1914
  • Iubire şi frăţie, fantazja na skrzypce i fortepian, 1915
  • Impresii na fortepian, 1916

oraz 30 pieśni solowych, pieśni chóralne

PrzypisyEdytuj

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj