Egon Krenz

niemiecki działacz państwowy (NRD), komunista

Egon Krenz (ur. 19 marca 1937 w Kołobrzegu) – niemiecki działacz państwowy, komunista, ostatni sekretarz generalny SED[1].

Egon Krenz
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 19 marca 1937
Kolberg
Przewodniczący Rady Państwa NRD
Okres od 24 października 1989
do 6 grudnia 1989
Przynależność polityczna SED
Poprzednik Erich Honecker
Następca Manfred Gerlach
Sekretarz generalny Socjalistycznej Partii Jedności Niemiec
Okres od 18 października 1989
do 8 grudnia 1989
Przynależność polityczna Socjalistyczna Partia Jedności Niemiec
Poprzednik Erich Honecker
Następca brak (rozwiązanie partii)
Przewodniczący Rady Obrony Narodowej
Okres od 18 października 1989
do 6 grudnia 1989
Przynależność polityczna Socjalistyczna Partia Jedności Niemiec
Poprzednik Erich Honecker
I sekretarz rady centralnej Wolnej Młodzieży Niemieckiej
Okres od 1974
do 1983
Poprzednik Günther Jahn
Następca Eberhard Aurich
Przewodniczący Wolnej Młodzieży Niemieckiej w Izbie Ludowej
Okres od 1971
do 1976
Poprzednik Johannes Reh
Następca Gunther Boehme
Przewodniczący Pionierskiej Organizacji Ernsta Thalmanna
Okres od 1971
do 1974
Poprzednik Werner Engst
Następca Helga Labs
podpis

ŻyciorysEdytuj

Urodził się w rodzinie krawca w Kołobrzegu, w rejencji koszalińskiej, gdzie w 1943 rozpoczął naukę w szkole. W 1944 wraz z rodziną musiał jednak opuścić miasto. W latach 1953–1957 studiował w Instytucie Kształcenia Nauczycieli w Putbus na wyspie Rugia, zdając egzamin końcowy. W 1953 wstąpił do komunistycznej organizacji młodzieżowej Freie Deutsche Jugend (FDJ). Dwa lata później jako dobrze zapowiadający się działacz uzyskał członkostwo w SED. W latach 1957–1959 służył w niemieckiej armii (Nationale Volksarmee) na Rugii. Szybko piął się po szczeblach kariery w FDJ: w 1959 został sekretarzem powiatowym na Rugii, w 1960 tę samą funkcję objął w okręgu Rostock, a rok później został sekretarzem Centralnej Rady FDJ. W latach 1964–1967 studiował w Wyższej Szkole Partyjnej KC KPZR w Moskwie (Высшая партийная школа КПСС). W latach 1967–1974 był sekretarzem CR FDJ, odpowiedzialnym za agitację, propagandę oraz współpracę FDJ z wyższymi szkołami. W latach 1971–1974 przewodniczył organizacji pionierskiej Ernst Thälmann.

Od 1971 aż do upadku NRD był członkiem Izby Ludowej, przez dziesięć lat (do 1981) zasiadał w jej prezydium. W 1973 awansował, zostając członkiem KC SED. Cieszył się wtedy olbrzymim zaufaniem Ericha Honeckera. W latach 1981–1984 był członkiem Rady Państwa NRD. W 1983 został członkiem politbiura i sekretarzem KC NSPJ. Rok później został wybrany zastępcą przewodniczącego Rady Państwa (de facto drugim po Honeckerze człowiekiem w republice). W czerwcu 1989 ze zrozumieniem dla władz chińskich wypowiadał się o masakrze na placu Niebiańskiego Spokoju w Pekinie („należało coś uczynić, w celu przywrócenia porządku”). W październiku 1989 jako następca Honeckera przejął funkcje sekretarza generalnego SED oraz przewodniczącego Rady Państwa i szefa Narodowej Rady Obrony. 3 grudnia 1989 zrzekł się wszystkich stanowisk w państwie i partii[2]. W styczniu następnego roku na własną prośbę został wykluczony z członkostwa w SED-PDS. Z racji sprawowanych funkcji był „skoszarowany” w partyjno-rządowym osiedlu kierownictwa NRD – Osiedlu Leśnym pod Bernau, następnie na osiedlu Majakowskiring w Berlinie-Pankow.

Od tego czasu często wypowiadał się na tematy związane z łamaniem praw człowieka w NRD (broniąc ówczesnych decyzji kierownictwa jako „mniejszego zła” i „wyniku ówczesnej sytuacji geopolitycznej” przed zarzutami mediów). Zaprzeczał także, by jako osoba odpowiedzialna za przeprowadzenie wyborów w NRD ponosił odpowiedzialność za ich fałszowanie.

W 1993 rozpoczął się proces przeciwko Krenzowi: w sprawie śmierci uciekinierów na wewnątrzniemieckiej granicy oraz w sprawie fałszerstw wyborczych. W 1999 Federalny Trybunał Sprawiedliwości utrzymał wyrok Berlińskiego Sądu Krajowego z 28 sierpnia 1997 o karze sześciu lat więzienia dla oskarżonego (co on sam określił jako „Siegerjustiz”, czyli „sprawiedliwość zwycięzców”[3]). W latach 1999–2003 Krenz odbywał karę w zakładzie Berlin-Hakenfelde (później Berlin-Plötzensee). 18 grudnia 2003 wyszedł na wolność, wykonanie pozostałej części kary zawieszono. W 2009 wydał wspomnienia pt. Gefängnis-Notizen (Notatki więzienne), które spowodowały wzrost jego popularności[4]. Do aktywnej polityki jednak już nie powrócił.

BibliografiaEdytuj

PrzypisyEdytuj