Emmanuel Olisadebe
Emmanuel Olisadebe (ur. 22 grudnia 1978 w Warri w Nigerii) – polski piłkarz pochodzenia nigeryjskiego, występujący na pozycji napastnika, w latach 2000–2004 gracz seniorskiej reprezentacji Polski (pierwszy czarnoskóry zawodnik w historii kadry narodowej), z którą wziął udział w turnieju finałowym mistrzostw świata 2002. W 2001 w konkursie na najlepszego piłkarza świata został sklasyfikowany na 29. pozycji otrzymując 1 pkt. Tego samego roku w plebiscycie Przeglądu Sportowego na najlepszego sportowca Polski zajął 4. miejsce otrzymując 1 341 362 pkt.[1].
|
||||||||
| Data i miejsce urodzenia |
22 grudnia 1978 Warri, Nigeria |
|||||||
| Pozycja | napastnik | |||||||
| Wzrost | 180 cm | |||||||
| Kariera juniorska | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1992–1995 | Jasper United | |||||||
| Kariera seniorska | ||||||||
|
||||||||
| Kariera reprezentacyjna | ||||||||
|
||||||||
Spis treści
Kariera zawodniczaEdytuj
KlubowaEdytuj
W latach 1992–1995 występował w juniorskich zespołach Jasper United. W 1995 zadebiutował w drużynie seniorskiej tego klubu, grając w nim przez kolejne dwa lata, głównie na pozycji skrzydłowego. Studiował wówczas na uczelni w Ilorin, dzięki czemu w lipcu 1995 został powołany do akademickiej reprezentacji Nigerii w piłce nożnej na Letnią Uniwersjadę w japońskiej Fukuoce. Strzelając trzy bramki w turnieju okazał się najskuteczniejszym zawodnikiem w swojej ekipie[2] (kadra Nigerii nie przystąpiła do meczu o 9. miejsce i została zdyskwalifikowana[3]). W październiku 1997 trafił do Polski. Najpierw przebywał na testach w Wiśle Kraków, która nie zdecydowała się na zatrudnienie go, a następnie w Ruchu Chorzów, gdzie nie udało się wypracować porozumienia pomiędzy działaczami klubu, a menadżerem piłkarza. Po przyjeździe do Warszawy, za sprawą Jerzego Engela został graczem tamtejszej Polonii (transfer za 150 tysięcy dolarów). W ekstraklasie (wówczas pod nazwą I liga) zadebiutował 23 listopada 1997 w meczu przeciwko Dyskobolii Grodzisk Wielkopolski, zastępując w 78. minucie Litwina Gražvydasa Mikulėnasa[4]. W sezonie 1997/98 - w którym Polonia zdobyła wicemistrzostwo kraju - strzelił zaledwie jedną bramkę – 9 maja 1998, w spotkaniu przeciwko Górnikowi Zabrze[5]. W sezonie 1998/1999 zagrał w 16 meczach ligowych, zdobywając cztery bramki. Sezon później został jednym z najlepszych zawodników ekstraklasy (dwanaście goli i walne przyczynienie się do wywalczenia mistrzostwa Polski). Na finiszu rozgrywek, Olisadebe stał się ofiarą jednej z najsłynniejszych afer rasistowskich w historii polskiej ligi. 6 maja 2000 w Lubinie, w trakcie rozgrzewki przed meczem 26 kolejki z Zagłębiem, został obrzucany przez miejscowych chuliganów bananami[6]. Miało to związek z planami dotyczącymi powołania go do reprezentacji Polski przez nowego selekcjonera Jerzego Engela. 17 lipca 2000 otrzymał polskie obywatelstwo. Procedura nadania została maksymalnie skrócona, a niektóre jej warunki zostały całkiem pominięte (np. Olisadebe nie porozumiewał się biegle w języku polskim). W grudniu 2000, po zakończeniu rundy jesiennej sezonu 2000/2001 - za 1,7 miliona dolarów - został sprzedany do Panathinaikosu Ateny, z którym w sezonie 2003/2004 wywalczył dublet – mistrzostwo i Puchar Grecji, regularnie występując w Lidze Mistrzów. Po ciężkich kontuzjach kolana stracił miejsce w podstawowym składzie i 4 stycznia 2006 przeszedł do Portsmouth FC, występującego w Premiership. Nie zdołał jednak przebić się do pierwszej drużyny, a w maju 2006 klub rozwiązał z nim kontrakt za porozumieniem stron. Od sierpnia 2006 do maja 2007 był zawodnikiem Skody Ksanti. Sezon 2007/2008 rozpoczął w beniaminku ligi cypryjskiej, APOP Kinyras. W kwietniu 2008 zadebiutował w lidze chińskiej w barwach Henan Jianye i w sezonie 2008 został wicekrólem strzelców tamtejszej ekstraklasy. W 2010 rozwiązał kontrakt z tym klubem i stał się wolnym zawodnikiem. W czerwcu 2011 pojawił się na testach w Lechii Gdańsk, lecz nie zdecydowano się na podpisanie kontraktu[7]. 10 września 2011 zawarł roczną umowę z beniaminkiem II ligi greckiej – AGS Wyzas Megaron, a w 2012 zaliczył krótki epizod w PAE Weria. Oficjalnie karierę zakończył w styczniu 2013[8].
ReprezentacyjnaEdytuj
1 stycznia 2000 selekcjonerem seniorskiej reprezentacji Polski oficjalnie został Jerzy Engel. To on był pomysłodawcą powołania Olisadebe do kadry narodowej, bowiem cenił snajperski talent Nigeryjczyka (w czasach wspólnej pracy w Polonii Warszawa). Stało się to możliwe po szybkiej procedurze nadania obywatelstwa. Debiut nastąpił 16 sierpnia 2000 w towarzyskim meczu przeciwko Rumunii w Bukareszcie, zremisowanym 1:1, w którym jedyną bramkę dla "biało-czerwonych" zdobył Olisadebe. W eliminacjach do mistrzostw świata 2002 Emanuel był najskuteczniejszym strzelcem Polaków (9 bramek) i głównym autorem awansu do turnieju finałowego w Korei (pierwszego po 16-letniej przerwie). Podczas mistrzostw zagrał we wszystkich trzech spotkaniach, łącznie przebywając na boisku przez 266 minut. Zdobył jedną bramkę, w ostatnim spotkaniu grupowym, wygranym 3:1 ze Stanami Zjednoczonymi (bramkarza rywali pokonał już w 3. minucie spotkania i jest to najszybciej zdobyty gol przez polską reprezentację w historii mistrzostw świata). Po mundialu był powoływany przez kolejnych selekcjonerów - Zbigniewa Bońka i Pawła Janasa - ale nie imponował już taką formą, jak za czasów Engela i nie udało mu się strzelić żadnej bramki. Swój ostatni występ w karze zaliczył 28 kwietnia 2004 w towarzyskim meczu z Irlandią. Łącznie w kadrze seniorskiej rozegrał 25 oficjalnych spotkań międzypaństwowych, zdobywając w nich 11 goli (9 w eliminacjach MŚ 2002 i 2 w meczach towarzyskich). Bramki zdobywał w 9 spotkaniach reprezentacji.
| Mecze i gole w reprezentacji | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| # | Rok | Przeciwnik | Gol | Wynik | Rozgrywki | |
| 1. | 2000 | Rumunia | 1−1 | towarzyski | ||
| 2. | 2000 | Ukraina | 3−1 | elim. MŚ 2002 | ||
| 3. | 2000 | Białoruś | 3−1 | elim. MŚ 2002 | ||
| 4. | 2000 | Walia | 0−0 | elim. MŚ 2002 | ||
| 5. | 2000 | Islandia | 1−0 | towarzyski | ||
| 6. | 2001 | Szwajcaria | 4−0 | towarzyski | ||
| 7. | 2001 | Norwegia | 3−2 | elim. MŚ 2002 | ||
| 8. | 2001 | Armenia | 4−0 | elim. MŚ 2002 | ||
| 9. | 2001 | Walia | 2−1 | elim. MŚ 2002 | ||
| 10. | 2001 | Norwegia | 3−0 | elim. MŚ 2002 | ||
| 11. | 2001 | Białoruś | 1−4 | elim. MŚ 2002 | ||
| 12. | 2001 | Ukraina | 1−1 | elim. MŚ 2002 | ||
| 13. | 2001 | Kamerun | 0−0 | towarzyski | ||
| 14. | 2002 | Irlandia Północna | 4−1 | towarzyski | ||
| 15. | 2002 | Japonia | 0−2 | towarzyski | ||
| 16. | 2002 | Estonia | 1−0 | towarzyski | ||
| 17. | 2002 | Korea Południowa | 0−2 | MŚ 2002 | ||
| 18. | 2002 | Portugalia | 0−4 | MŚ 2002 | ||
| 19. | 2002 | Stany Zjednoczone | 3−1 | MŚ 2002 | ||
| 20. | 2002 | San Marino | 2−0 | eliminacje Euro 2004 | ||
| 21. | 2002 | Dania | 0−2 | towarzyski | ||
| 22. | 2003 | Chorwacja | 0−0 | towarzyski | ||
| 23. | 2003 | Węgry | 0−0 | eliminacje Euro 2004 | ||
| 24. | 2003 | San Marino | 5−0 | eliminacje Euro 2004 | ||
| 25. | 2004 | Irlandia | 0−0 | towarzyski | ||
Spekulacje na temat wiekuEdytuj
W Polsce pojawił się temat zaniżenia wieku przez Emmanuela Olisadebe[9]. Według statystyk i samego zawodnika, gdy Polonia Warszawa zdobywała mistrzostwo Polski z Nigeryjczykiem w składzie, miał on 21 lat. Zdaniem Mirosława Skorupskiego, menedżera zajmującego się sprowadzaniem afrykańskich piłkarzy, Olisadebe odmłodził się wówczas od pięciu do sześciu lat, fałszując paszport[10].
Życie prywatneEdytuj
17 czerwca 2001 w Warszawie poślubił Polkę – Beatę Smolińską. Po wyjeździe i przeprowadzce do Grecji jego stałym miejscem zamieszkania są Ateny.
Działalność społecznaEdytuj
Wspierał kampanię edukacyjną "Wykopmy Rasizm ze Stadionów" prowadzoną przez Stowarzyszenie "Nigdy Więcej"[11][12].
PrzypisyEdytuj
- ↑ Plebiscyt ROK PO ROKU – 2001 – Historia – Przeglądsportowy.pl
- ↑ Oficjalnie Olisadebe ma 38 lat. Są tacy, którzy twierdzą, że urodził się prawie 50 lat temu! (2 / 10) (pol.). sportowefakty.wp.pl, 2016-05-19. [dostęp 2018-01-31].
- ↑ Universiade 1995 (ang.). rsssf.com, 2000-01-15. [dostęp 2018-01-31].
- ↑ 90minut.pl – Polonia Warszawa 2-0 Dyskobolia Grodzisk Wielkopolski
- ↑ 90minut.pl – Polonia Warszawa 3-1 Górnik Zabrze
- ↑ Oficjalnie Olisadebe ma 38 lat. Są tacy, którzy twierdzą, że urodził się prawie 50 lat temu! (5 / 10) (pol.). sportowefakty.wp.pl, 2016-05-19. [dostęp 2018-01-31].
- ↑ Olisadebe jednak nie zagra w Lechii Gdańsk. [dostęp 2011-07-26].
- ↑ Emmanuel Olisadebe zakończył piłkarską karierę. eurosport.onet.pl, 2013-01-04. [dostęp 2013-01-04].
- ↑ Oficjalnie Olisadebe ma 38 lat. Są tacy, którzy twierdzą, że urodził się prawie 50 lat temu! (7 / 10) (pol.). sportowefakty.wp.pl, 2016-05-19. [dostęp 2018-01-31].
- ↑ Olisadebe odmłodził się o 5-6 lat?!. sport.wp.pl, 2008-11-10. [dostęp 2014-09-13].
- ↑ Wykopmy Rasizm ze Stadionów, „Stowarzyszenie „Nigdy Więcej”” [dostęp 2017-06-12] (pol.).
- ↑ Olisadebe udzielił wywiadu telewizji CNN. "W polskiej piłce jest rasizm, podobnie jak w innych krajach", „naTemat.pl” [dostęp 2017-06-12] (pol.).