Otwórz menu główne

Eupomatiaceaerodzina roślin stanowiąca jedno z ich starszych odgałęzień linii rozwojowych okrytonasiennych klasyfikowanych w rzędzie magnoliowców (Magnoliales). Rodzina monotypowa z jednym rodzajem Eupomatia R. Br. (1814). Do rodzaju należą trzy gatunki występujące we wschodniej Australii oraz we wschodniej Nowej Gwinei. Są to niewielkie drzewa i krzewy o okazałych kwiatach. Rosną w lasach równikowych i wilgotnych lasach strefy umiarkowanej. Znaczenie użytkowe mają słodkie i aromatyczne owoce Eupomatia laurina spożywane w deserach, używane do wyrobu dżemów i napojów[3].

Eupomatiaceae
Ilustracja
Eupomatia laurina
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad magnoliowe
Rząd magnoliowce
Nazwa systematyczna
Eupomatiaceae Orb.
Dict. Univ. Hist. Nat. 5: 511. 29 Mar 184[2]

MorfologiaEdytuj

 
Kwiat E. laurina z odpadającą osłoną z liści podkwiatowych z rozpościerającymi się prątniczkami.
Pokrój
Krzewy o bulwiasto zgrubiałych korzeniach, rzadko niewielkie drzewa[3].
Liście
Skrętoległe (dwurzędowe), pojedyncze, ogonkowe, bez przylistków, całobrzegie i aromatyczne[3].
Kwiaty
Obupłciowe, promieniste, wyrastające pojedynczo w kątach liści lub na szczycie pędu, rzadko na pniu (kaulifloria). Pozbawione są okwiatu, którego rolę pełnią dwa zrośnięte liście podkwiatowe tworzące czapeczkę nad kwiatem. Pręciki są liczne, mają krótkie i spłaszczone nitki. W centralnej części kwiatu znajduje się nawet do 80 ogruczolonych prątniczków, które rozpościerają się odsłaniając organy żeńskie podczas ich dojrzewania, ale przykrywają je w czasie wysypywania pyłku z pręcików. Pręciki i prątniczki są u swych nasad zrośnięte i odpadają po spełnieniu swojej roli. Zalążnie są górne i liczne, spiralnie umieszczone na dnie kwiatowym, pozbawione szyjki słupka[3].
Owoce
Mięsiste jagody[3].

SystematykaEdytuj

Pozycja systematyczna według Angiosperm Phylogeny Website (aktualizowany system APG IV z 2016)

Klad siostrzany względem flaszowcowatych w obrębie rzędu magnoliowców.

Pozycja filogenetyczna flaszowcowatych w rzędzie magnoliowców:

magnoliowce

muszkatołowcowate Myristicaceae




magnoliowate Magnoliaceae





degeneriowate Degeneriaceae



himantandrowate Himantandraceae





Eupomatiaceae



flaszowcowate Annonaceae






Podział rodziny[4]

PrzypisyEdytuj

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-09-28].
  2. James Reveal: Indices Nominum Supragenericorum Plantarum Vascularium (ang.). University of Maryland. [dostęp 2010-09-28].
  3. a b c d e Maarten J. M. Christenhusz, Michael F. Fay, Mark W. Chase: Plants of the World: An Illustrated Encyclopedia of Vascular Plants. Richmond, Chicago: Kew Publishing, The University of Chicago Press, 2017, s. 105. ISBN 978-1842466346.
  4. Eupomatia. W: The Plant List [on-line]. [dostęp 2013-10-20].