Ferdynand Tkaczow, pierwotnie Tkaczów, ps. Bogumił (ur. 6 lipca 1902 w Boguchwale, zm. 1936 w ZSRR) – działacz polskiego ruchu ludowego, jeden z liderów Zjednoczenia Lewicy Chłopskiej Samopomoc, poseł na Sejm III kadencji w II RP[1].

Ferdynand Tkaczow
"
Data i miejsce urodzenia

6 lipca 1902
Boguchwała, Austro-Węgry

Data i miejsce śmierci

1936
ZSRR

Poseł III kadencji Sejmu (II RP)
Okres

od 16 listopada 1930
do 2 marca 1931

Przynależność polityczna

Komunistyczna Frakcja Poselska (ZLCh „Samopomoc”)

Ferdynand Tkaczow po aresztowaniu przez Policję Państwową za działalność komunistyczną 1930

Syn Romana (1864–1942), dworskiego chmielarza w boguchwalskim majątku[2]) i Józefy. Jego braćmi byli Jan (1893–1938), Józef (1900–1972) i Stanisław (1913–1969) – także działacze polityczni[3][4]. Pierwotnie nazwisko rodziny brzmiało Tkaczów[5][6]. W okresie międzywojennym rodzinny dom Tkaczowów był miejscem tajnych zebrań i spotkań rzeszowskich komunistów[7].

W 1918 uczestniczył w walkach o Lwów. Brał też udział w wojnie polsko-bolszewickiej w 1920. Działalność polityczną rozpoczął od wstąpienia do PSL „Wyzwolenie”. W 1927 został sekretarzem zarządu komitetu powiatowego Lewica Chłopska w Rzeszowie, ugrupowania w styczniu 1928 przekształconego w Zjednoczenie Lewicy Chłopskiej „Samopomoc”[8]. Pod koniec 1928 został mianowany sekretarzem Zarządu Głównego „Samopomocy Chłopskiej”[9].

W 1930 został posłem na Sejm RP, zasiadał w Komunistycznej Frakcji Poselskiej. Po zgłoszeniu wniosku o pozbawienie go nietykalności poselskiej zrzekł się mandatu i nielegalnie opuścił Polskę. Od 1931 na emigracji. W 1934 działał w Przedstawicielstwie Komunistycznej Partii Polski przy Komitecie Wykonawczym Kominternu. W okresie „wielkiej czystki” w 1936 aresztowany przez NKWD i stracony. Zrehabilitowany w 1956[10].

Przypisy edytuj

  1. Grzywna 1984 ↓, s. 36.
  2. Sławomir Wnęk. Kronika. 40 lat temu zmarł Józef Tkaczow (1900–1972). Patron głównej ulicy w Boguchwale, lekarz, działacz społeczny i polityczny. „Wiadomości Boguchwalskie”. 5 (79), s. 10, 2012. ISSN 1731-3384. 
  3. Elżbieta Ciastoniowa. Jeden z czterech braci.... „Nowiny”, s. 4, Nr 200 z 22 lipca 1971. 
  4. Zmarł tow. Józef Tkaczow. „Nowiny”, s. 2, Nr 336 z 4 grudnia 1972. 
  5. Sprawozdanie Dyrekcji I. Gimnazjum Państwowego w Rzeszowie za rok 1920/21. Rzeszów: 1921, s. 10.
  6. Oficerowie [online], Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie [dostęp 2017-02-12].
  7. Ostatnia droga tow. Józefa Tkaczowa. „Nowiny”, s. 2, Nr 338 z 6 grudnia 1972. 
  8. Tomasz Wiśniewski: Z działalności rewolucyjnej Partii Chłopskiej na Rzeszowszczyźnie (lata 1924–1931). Rzeszów: Wydawnictwo Komitetu Wojewódzkiego PZPR w Rzeszowie, 1963, s. 16.
  9. Tomasz Wiśniewski: Z działalności rewolucyjnej Partii Chłopskiej na Rzeszowszczyźnie (lata 1924–1931). Rzeszów: Wydawnictwo Komitetu Wojewódzkiego PZPR w Rzeszowie, 1963, s. 22.
  10. Praca zbiorowa 1989 ↓, s. 407.

Bibliografia edytuj