Otwórz menu główne

Franciszek Sokal

polski inżynier, polityk, minister, dyplomata

Franciszek Sokal (ur. 18 grudnia 1881 we Lwowie, zm. 31 marca 1932 w Bernie) – polski inżynier, polityk, minister, dyplomata, członek loży wolnomularskiej w Warszawie w czasach II Rzeczypospolitej[1].

Franciszek Sokal
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 18 grudnia 1881
Lwów, Austro-Węgry
Data i miejsce śmierci 31 marca 1932
Berno, Szwajcaria
Minister Pracy i Opieki Społecznej
Okres od 17 listopada 1924
do 14 listopada 1925
Poprzednik Ludwik Darowski
Następca Bronisław Ziemięcki
Delegat RP przy Lidze Narodów
Okres od 14 stycznia 1926
do 31 marca 1932
Poprzednik Kajetan Dzierżykraj-Morawski
Następca Tadeusz Gwiazdoski (chargé d’affaires)
Odznaczenia
Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski

ŻyciorysEdytuj

Był synem Emila Sokala. Ukończył Politechnikę Warszawską z tytułem inżyniera technologa i przez wiele lat pracował jako inżynier konstruktor maszyn.

W 1915 został powołany na stanowisko kierownika Wydziału Spraw Robotniczych przy Komitecie Obywatelskim miasta stołecznego Warszawy. W 1916 został inspektorem pracy w Warszawie. Był pracownikiem Rady Departamentu Pracy Tymczasowej Rady Stanu[2]. Działacz Komisji Porozumiewaczej Stronnictw Demokratycznych. W 1918 został szefem Sekcji Ochrony Pracy w Ministerstwie Pracy i Opieki Społecznej, a w listopadzie 1918 został kierownikiem tegoż resortu w prowizorium rządowym Władysława Wróblewskiego. Następnie otrzymał zadanie stworzenia Inspekcji Pracy i do 1920 był pierwszym polskim głównym inspektorem pracy. W 1919 był delegowany na konferencję pokojową w Paryżu, gdzie jako ekspert wziął udział w Komisji Prawodawstwa Pracy. Również w tym samym roku reprezentował polski rząd na pierwszej Międzynarodowej Konferencji Pracy w Waszyngtonie[3]. Od 17 listopada 1924 do 14 listopada 1925 był ministrem pracy i opieki społecznej w rządzie Władysława Grabskiego.

Od 1920 do 1924 był członkiem delegacji polskiej do Ligi Narodów. Od 14 stycznia 1926 był delegatem RP w randze ministra pełnomocnego przy Lidze Narodów.

Z ramienia Polski podpisał Konwencję o zwalczaniu obscenicznych publikacji z 12 września 1923[4]. 24 września 1927 na jego wniosek Zgromadzenie Ligi Narodów jednomyślnie uchwaliło potępienie agresji i wezwanie państw do pokojowego rozwiązywania sporów[5], wyprzedzając Pakt Brianda-Kellogga zawarty w roku następnym.

20 kwietnia 1929 podpisał z ramienia Polski zawartą w Genewie Konwencję o zwalczaniu fałszowania pieniędzy[6].

2 maja 1923 został odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski[7]. Otrzymał także Krzyż Komandorski z Gwiazdą tego orderu[8].

Zmarł 31 marca 1932 w Bernie, został pochowany na Cmentarzu ewangelicko-augsburskim w Warszawie.

PrzypisyEdytuj

  1. Ludwik Hass, Ambicje, rachuby, rzeczywistość. Wolnomularstwo w Europie Środkowo-Wschodniej 1905–1928, Warszawa 1984, s. 232.
  2. Włodzimierz Suleja, Tymczasowa Rada Stanu, Warszawa 1998, s. 224.
  3. Franciszek Sokal w Internetowym Słowniku Biogrficznym
  4. Dz.U. 1927 nr 71 poz. 621
  5. Teskt ang. i fr.: Declaration Concerning Wars of Aggression, tekst polski : Przegląd Polityczny 1927 tom 7, Załączniki s. 24.
  6. Dz.U. 1934 nr 102 poz. 919
  7. Order Odrodzenia Polski. Trzechlecie pierwszej kapituły 1921–1924. Warszawa: Prezydium Rady Ministrów, 1926, s. 20.
  8. Franciszek Sokal. Nekrologi. „Kurier Warszawski”. Nr 90, s. 9, 1 kwietnia 1932. 

BibliografiaEdytuj