Francuskie Terytoria Południowe i Antarktyczne

francuskie terytoria zależne

Francuskie Terytoria Południowe i Antarktyczne (fr. Terres australes et antarctiques françaises – TAAF) – francuskie terytorium zależne obejmujące antarktyczne wyspy wulkaniczne, położone w południowej części Oceanu Indyjskiego. Położone są one częściowo u wybrzeży Afryki, a część leży niemal w równej odległości od kontynentów Afryki, Australii i Antarktydy, w pobliżu 43°S i 67°E. W ich skład wchodzi również sektor Antarktydy obejmujący Ziemię Adeli, przy czym roszczenia wobec Ziemi Adeli nie są uznawane przez niektóre państwa.

Francuskie Terytoria Południowe i Antarktyczne
Terres australes et antarctiques françaises
Flaga Francuskich Terytoriów Południowych i Antarktycznych
Herb Francuskich Terytoriów Południowych i Antarktycznych
Flaga Francuskich Terytoriów Południowych i Antarktycznych Herb Francuskich Terytoriów Południowych i Antarktycznych
Dewiza: (fr.) Liberté, Egalité, Fraternité
Hymn:
La Marseillaise
(Marsylianka)
Położenie Francuskich Terytoriów Południowych i Antarktycznych
Język urzędowy

francuski

Status terytorium

terytorium zamorskie

Zależne od

Francji

Głowa terytorium

prezydent Emmanuel Macron

Szef rządu

Prefekt, Wysoki Administrator Charles Giusti od 2020[1]

Powierzchnia
 • całkowita


440 000 km²

Liczba ludności (2007)
 • całkowita 
 • gęstość zaludnienia


0
0 osób/km²

waluta

euro (EUR)

Rok utworzenia

wydzielenie z Madagaskaru
1955

Kod ISO 3166

TF/ATF/260

Domena internetowa

.tf

Mapa Francuskich Terytoriów Południowych i Antarktycznych

Terytoria te mają od 1955 roku status terytorium zamorskiego Francji.

PodziałEdytuj

Francuskie Terytoria Południowe i Antarktyczne dzielą się na 5 dystryktów:

Od czasu utworzenia odrębnego terytorium zamorskiego w 1955 ziemie te były zarządzane przez administratora (administrateur supérieur) rezydującego w Paryżu. Od 1997 roku administrator miał swą siedzibę w Saint-Pierre na wyspie Reunion[2]. W wyniku reformy administracyjnej w grudniu 2003[3], administratora zastąpił prefekt (najwyższy zarządca), którego siedziba nadal znajduje się na wyspie Reunion. Od 13 października 2014 urząd ten sprawuje Cécile Pozzo di Borgo, druga kobieta w historii, która zarządza tym terytorium[4].

Ludność i gospodarkaEdytuj

Ziemia Adeli o powierzchni około 500 tys. km² oraz wyspy zajmujące razem 7781 km² nie były nigdy zamieszkane. Jedynymi mieszkańcami są przebywający tam czasowo naukowcy – w roku 1997 było ich około 100.

Mimo tego, terytorium posiada znaczącej wielkości flotę morską, w skład której wchodziły w 1999 roku następujące jednostki: 7 masowców, 5 statków drobnicowców, 10 chemikaliowców, 9 kontenerowców, 6 statków do przewozu ciekłego gazu, 24 tankowce, jeden statek-chłodnia oraz 10 rorowców. Łączna wyporność statków tej floty wynosi blisko 2893 tys. GRT, czyli 5166 tys. DWT. Flota ta rejestrowana jest w tzw. drugim francuskim rejestrze statków, co umożliwia ich właścicielom płacenie niższych podatków i stosowanie mniej restrykcyjnych regulacji niż w przypadku głównego rejestru.

Podstawowym bogactwem naturalnym tego terytorium są ryby i skorupiaki. Aktywność gospodarcza ogranicza się do utrzymywania tu stacji meteorologicznej i geofizycznych stacji naukowych, a także znaczącej floty rybackiej. Ryby złowione na tych akwenach eksportowane są do Francji i Reunionu. Roczny dochód terytorium wynosi około 18 mln dolarów.

Terytorium posiada domenę internetową .tf.

PrzyrodaEdytuj

Na terytorium zaobserwowano 153 gatunki autochtoniczne zwierząt, w tym 51 występujących endemicznie a jeden uznano za wymarły[5] – ptak Anas marecula z rodziny kaczkowatych wymarł przed 1793 rokiem na wyspie Amsterdam, a główną przyczyną jego wyginięcia były polowania[6]. Z kolei 18 gatunków zwierząt zostało introdukowanych lub ich pochodzenie nie jest znane. Ponadto odnotowano występowanie jednego gatunku chromistMicrofissurata australis. Zarejestrowano także 39 gatunków roślin[5] – z czego 7 to endemity (są to Agrostis delislei, Colobanthus diffusus, Lyallia kerguelensis, Pentaschistis insularis, Plantago pentasperma, Plantago stauntonii i Poa novarae)[7]. Ponadto 113 gatunków zostało sztucznie wprowadzonych lub ich pochodzenie nie jest znane[5].

Mapy wyspEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Décret du 16 septembre 2020 portant nomination du préfet, administrateur supérieur des Terres australes et antarctiques françaises - M. GIUSTI (Charles), www.legifrance.gouv.fr, 17 września 2020 [dostęp 2022-07-17] (fr.).
  2. Décret n°96-200 du 14 mars 1996 relatif au siège de l'administration des Terres australes et antarctiques françaises (fr.). legifrance.gouv.fr. [dostęp 2014-12-25].
  3. Décret n°2003-1171 du 8 décembre 2003 relatif à l'emploi d'administrateur supérieur des Terres australes et antarctiques françaises (fr.). legifrance.gouv.fr. [dostęp 2014-12-25].
  4. French Southern and Antarctic Lands (ang.). worldstatesmen.org. [dostęp 2014-12-25].
  5. a b c Synthèse de Données Espèces – TAAF (fr.). Inventaire National du Patrimoine Naturel,. [dostęp 2015-10-18].
  6. BirdLife International, Anas marecula, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [online] [dostęp 2015-10-18] (ang.).
  7. TAAF / Plantae – liste espèces endémiques (fr.). Inventaire National du Patrimoine Naturel,. [dostęp 2015-10-18].

Linki zewnętrzneEdytuj