Frederick Stanley

Frederick Arthur Stanley, 16. hrabia Derby, również Lord Stanley of Preston KG, GCB, GCVO (wym. [ˈfɹɛdɹɪk ˈɑːθə ˈstænli][1]; ur. 15 stycznia 1841 w Londynie, zm. 14 czerwca 1908 w Holwood w hrabstwie Kent) – brytyjski polityk, w latach 1878–1880 brytyjski minister wojny, a w latach 1888–1893 gubernator generalny Kanady. Dziś pamiętany przede wszystkim jako fundator Pucharu Stanleya, najważniejszego trofeum w północnoamerykańskim hokeju na lodzie.

Frederick Stanley, 16. hrabia Derby
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia

15 stycznia 1841
Londyn

Data i miejsce śmierci

14 czerwca 1908
Holwood

Minister wojny
Okres

od 1878
do 1880

Przynależność polityczna

Partia Konserwatywna

Poprzednik

Gathorne Hardy

Następca

Hugh Childers

Minister kolonii
Okres

od 1885
do 1886

Poprzednik

lord Derby

Następca

lord Granville

Gubernator generalny Kanady
Okres

od 1888
do 1893

Poprzednik

lord Lansdowne

Następca

lord Aberdeen

podpis
Pomnik lorda Stanleya w Vancouver

ŻyciorysEdytuj

Był młodszym synem Edwarda Stanleya, 14. hrabiego Derby, trzykrotnego premiera Wielkiej Brytanii, i Emmy Bootle-Wilbraham, córki 1. barona Skelmersdale. Ukończył Eton College i Królewską Akademię Wojskową w Sandhurst, ale pozycja jego rodziny na salonach władzy sprawiła, że szybko porzucił wojsko dla polityki.

W 1865 został wybrany do Izby Gmin z ramienia Partii Konserwatywnej. Reprezentował kolejno okręgi Preston (1865–1868), North Lancashire (1868–1885) i Blackpool (1885–1886). W 1874 r. został podsekretarzem stanu w Ministerstwie Wojny. W latach 1877–1878 był finansowym sekretarzem skarbu. W 1878 stanął na czele resortu wojny w gabinecie lorda Beaconsfielda. Odszedł z rządu w 1880. Pięć lat później, już za rządów lorda Salisbury’ego, powrócił tam, by pokierować ministerstwem kolonii (zastąpił na tym stanowisku własnego brata, ówczesnego 15. hrabiego Derby).

W 1886 otrzymał własną (niezależną od faktu, że był pierwszy w kolejce do tytułu brata) godność szlachecką barona Stanley of Preston. W tym samym roku został przewodniczącym Zarządu Handlu, będącego ówczesnym odpowiednikiem dzisiejszego ministerstwa gospodarki. W 1888 uzyskał nominację na gubernatora generalnego Kanady. Pełniąc to formalnie najwyższe stanowisko w kraju unikał nadmiernego angażowania się w bieżącą politykę i starał się nadać swojemu urzędowi wymiar apolitycznego ojca narodu. Dużo podróżował po całej Kanadzie, zaś w 1892 ufundował puchar swojego imienia, który miał być wręczany zwycięzcom kanadyjskich amatorskich rozgrywek hokejowych. Trzydzieści cztery lata później, już po śmierci lorda Stanleya, trofeum zostało zaadaptowane na swoje potrzeby przez amerykańsko-kanadyjską NHL, obecnie najważniejszą ligę hokejową świata.

Na trzy miesiące przed upływem swojej gubernatorskiej kadencji Stanley odziedziczył wreszcie rodowy tytuł i stał się 16. hrabią Derby. Po powrocie do Anglii objął urząd Lorda Burmistrza Liverpoolu, był także pierwszym kanclerzem tamtejszego uniwersytetu. Pod koniec życia skupił się na działalności dobroczynnej.

Nagranie lorda Stanleya z 1888 jest prawdopodobnie najstarszym zachowanym do dziś zapisem dźwiękowym głosu polityka.

RodzinaEdytuj

31 maja 1864 r. poślubił lady Constance Villiers (1840 – 17 kwietnia 1922), córkę George’a Villiersa, 4. hrabiego Clarendon, i lady Katherine Grimston, córkę 1. hrabiego Verulam. Frederick i Constance mieli razem ośmiu synów i dwie córki:

PrzypisyEdytuj

  1. John C. Wells: Longman Pronunciation Dictionary. 2008. ISBN 978-1-4058-8118-0.

Linki zewnętrzneEdytuj

Poprzednik
Edward Stanley, 15. hrabia Derby
Hrabia Derby
1893–1908
Następca
Edward Stanley, 17. hrabia Derby