Otwórz menu główne

Front Galicyjsko-Wołyńskizwiązek operacyjny Wojska Polskiego utworzony w trakcie wojny polsko-ukraińskiej dyrektywą Wodza Naczelnego gen. Józefa Piłsudskiego z 29 maja 1919, scalający Front Wołyński i Naczelne Dowództwo WP na Galicję Wschodnią (Grupa/Armia „Wschód”).

Front Galicyjsko-Wołyński
Historia
Państwo  II Rzeczpospolita
Sformowanie 29 maja 1919
Rozformowanie 27 lipca 1919
Dowódcy
Pierwszy gen. por. Wacław Iwaszkiewicz
Działania zbrojne
wojna polsko-ukraińska
Organizacja
Dyslokacja Lwów (sztab)
Rodzaj sił zbrojnych Wojska lądowe
Podległość Naczelne Dowództwo Wojska Polskiego
Skład 3 Dywizja Piechoty Legionów
4 Dywizja Piechoty
5 Dywizja Piechoty
4 Dywizja Strzelców Polskich
6 Dywizja Strzelców Polskich
Kombinowana Dywizja Piechoty
I Brygada Strzelców Polskich
III Grupa Lotnicza
grupa „Bug”

HistoriaEdytuj

Po zwycięskiej ofensywie majowej Naczelne Dowództwo WP postanowiło rozkazem nr 408/III zespolić działające tam wyższe związki operacyjne (NDWP na Galicję Wschodnią i Front Wołyński) w jedno zgrupowanie nazwane Frontem Galicyjsko-Wołyńskim. Stało się to, ponieważ dowództwo uznało wojnę polsko-ukraińską za de facto wygraną (wojska ukraińskie kontrolowały tylko strefę nad Zbruczem), więc zredukowano siły i scentralizowano dowodzenie w tamtym rejonie.

Reorganizacja przebiegała w momencie ofensywy polskiej, w czasie której zdobyto: 27 maja Brody i Radziwiłłów, 28 maja Złoczów, 30 maja Brzeżany i 2 czerwca Tarnopol, gdzie znajdowały się liczne zapasy ukraińskie. Po tych wydarzeniach nastąpiło wstrzymanie działań wojennych ze strony Polski.

W tym samym czasie nowym dowódcą UHA został gen. Ołeksandr Hrekow. Zaplanował on tzw. ofensywę czortkowską, która ruszyła 7/8 czerwca, a brały w niej udział resztki wojsk zachodnioukraińskich, czyli ok. 25 000 żołnierzy skupionych w 3 korpusach. Jako pierwszy na Czortków, gdzie stacjonowały oddziały dywizji Sikorskiego, ruszył I Korpus Galicyjski Mykytki, pobił je i odbił Kopyczyńce. W tym samym momencie III Korpus z Czotkowa uderzył na Jazłowiec. Wspomagał je w tym II Korpus. W ciągu 3 tygodni ofensywy WP utraciło przeszło 2121 rannych, zaginionych oraz zabitych i musiało wycofać się na linię DniestrGniła LipaPrzemyślanyPodkamień. Była to jedna z większych porażek wojsk polskich w latach 1918-1921.

W wyniku tego NDWP postanowiło wzmocnić front 6 Dywizją Strzelców z armii Hallera, transportowaną z Odessy 4 Dywizją Strzelców oraz kilkoma batalionami. Kierownictwo na kontrofensywą objął sam gen. Józef Piłsudski. Rozpoczęła się 28 czerwca o godz. 4.00, a uderzenia poszczególnych dywizji wyglądały następująco:

Doszło wówczas do przełamania frontu pod Jazłowcem i zmuszenia wszystkich sił wroga do odwrotu. Natarcie zastopowano 5 lipca na Strypie w celu uzupełnienia zapasów. 14 lipca nastąpiło ostatnie uderzenie wojsk polskich, zakończone 16 lipca wyparciem resztek sił ukraińskich za Zbrucz i tym samym zakończenie trwającej od 1 listopada 1918 roku wojny polsko-ukraińskiej. Wtedy jeden duży Front przestał być przydatny i podzielono go na dwa związki operacyjne: Front Wołyński (23 lipca), kontynuujący walkę, tym razem z wojskami bolszewickimi, oraz Front Galicyjski, przemianowany na Front Podolski (27 lipca), mający za zadanie obserwacji wojska URL za Zbruczem.

Dowództwo i składEdytuj

(na podstawie materiału źródłowego[1])

Łącznie 38 613 piechurów i 2144 kawalerzystów.

PrzypisyEdytuj

  1. Semper Fidelis. Obrona Lwowa w obrazach współczesnych. Lwów / Warszawa: Straż Mogił Polskich Bohaterów / Oficyna Wydawnicza Volumen, 1930 / 1990, s. Tab. 172.

BibliografiaEdytuj

  • Tadeusz Wawrzyński. Dowództwa frontów 1919-1920. „Biuletyn Centralnego Archiwum Wojskowego 20/1997”. 
  • Mieczysław Wrzosek: Wojny o granice Polski Odrodzonej. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1992. ISBN 83-214-0752-8.