Otwórz menu główne

Górniki (niem. Friedrichswille) – dzielnica Bytomia od 2012 roku, w granicach miasta od 1975 roku.

Górniki
dzielnica Bytomia
Ilustracja
Ulica Żołnierska w Bytomiu-Górnikach w 2018 roku
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Miasto Bytom
Dzielnica dzielnica
W granicach Bytomia 1975
Powierzchnia 1,65[1] km²
Kod pocztowy 41-936
Położenie na mapie Bytomia
Położenie na mapie
50°23′32,86″N 18°47′55,68″E/50,392460 18,798800
Portal Portal Polska

HistoriaEdytuj

Miejscowość Górniki powstała w pierwszej połowie XVIII wieku jako niewielka osada górników okolicznych kopalń kruszców na pograniczu Ptakowic, Wieszowy i Stolarzowic. W latach 1781-1782 część Górników leżącą na terytorium Ptakowic przekształcono w kolonię Ptakowitzer-Gorniken, a pozostała część osady dostała status samodzielnej kolonii. W 1881 połączono obie kolonie w jedną miejscowość o nazwie Friedrichswille. Jej funkcjonowanie było ściśle związane z kopalnictwem rud, szczególnie galmanu. W alfabetycznym spisie miejscowości z terenu Śląska wydanym w 1830 roku we Wrocławiu przez Johanna Knie wieś występuje pod polską nazwą Gurniki oraz nazwą niemiecką Friedrichswille[2].

W wyniku działalności górniczej wzrosła liczba mieszkańców osad ze 186 w 1816 do 900 w 1885. W XIX wieku założono tu kopalnie: "Peter Paul" (Piotr i Paweł), "Rochus", "Vorsehung" (Przewidywanie), "Leopold", "Aleksanderblick" (Spojrzenie Aleksandra) oraz "Aleksanderglück" (Szczęście Aleksandra). Nazwy dwóch ostatnich wiążą się prawdopodobnie z osobą cara Aleksandra I, który miał tędy przejeżdżać w 1820.

W 1873 uruchomiono tu szkołę podstawową, a w 1923 jedną z pierwszych w powiecie bytomsko-tarnogórskim szkołę mniejszościową. W wyniku podziału Górnego Śląska Górniki pozostały wraz ze Stolarzowicami w Niemczech choć w plebiscycie za Niemcami głosowało tu tylko 58 osób, a za Polską 487.

Po 1945 powrócono do historycznej nazwy Górniki[3]. W latach 1945-1951 miejscowość należała do powiatu bytomskiego, a następnie do powiatu tarnogórskiego (1951-1975). W wyniku reformy administracyjnej z 1975 Górniki znajdują się w granicach miasta Bytomia. W 2012 roku na wniosek mieszkańców utworzono nową dzielnicę Górniki[4].

PrzypisyEdytuj

  1. Michał Brzezinka, Wojciech Brol: Prognoza oddziaływania na środowisko projektu strategii rozwoju miasta Bytom 2020+. Bytom: 2014-07, s. 50.
  2. Johann Knie 1830 ↓, s. 165.
  3. Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1946 r. nr 142, poz. 262)
  4. Uchwała nr XXX/449/12 Rady Miejskiej w Bytomiu z dnia 30 maja 2012r. w sprawie utworzenia dzielnicy Górniki. [dostęp 2018-06-06].

BibliografiaEdytuj

  1. Johann Knie: Alpabetisch, Statistisch, Topographische Uebersicht aller Dorfer, Flecken, Stadt und andern Orte der Konigl. Preus. Provinz Schliesen.... Breslau: Barth und Comp., 1830.
  2. Leonard Kłos, Edward Wieczorek: Miechowice - rowerem przez dzieje. Bytom: 2005.
  3. Sebastian Rosenbaum: Górniki [Friedrichswille] Miejscowość i mieszkańcy. Tarnowskie Góry: 2003.

Linki zewnętrzneEdytuj