Otwórz menu główne

Głuszec czarnodzioby

Głuszec czarnodzioby, głuszec kamienny[potrzebny przypis] (Tetrao urogalloides) – gatunek dużego ptaka z rodziny kurowatych (Phasianidae).

Głuszec czarnodzioby
Tetrao urogalloides[1]
Middendorf, 1853
Ilustracja
Samiec na drzewie
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd neognatyczne
Rząd grzebiące
Rodzina kurowate
Rodzaj Tetrao
Gatunek głuszec czarnodzioby
Synonimy
  • Tetrao parvirostris Bonaparte, 1856
Podgatunki
  • T. u. urogalloides Middendorf, 1853
  • T. u. kamtschaticus Kittlitz, 1858
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg

SystematykaEdytuj

Wyróżniono dwa podgatunki T. parvirostris[3]:

  • T. urogalloides urogalloides – północno-wschodnia Azja.
  • T. urogalloides kamtschaticusKamczatka.

WystępowanieEdytuj

Występuje na wschód od Bajkału, do Kamczatki, Sachalinu. Największa populacja występuje w Rosji około 100-120 tysięcy osobników, Mongolii i Chinach.

CharakterystykaEdytuj

Wyraźnie rozróżnialny od głuszca zwyczajnego (Tetrao urogallus).

Występuje dymorfizm płciowy. Samiec waży 3-4 kg. Jest trochę mniejszy od samca głuszca zwyczajnego, ubarwienie czarne z charakteryzującymi, zaokrąglonymi białymi plamami na pokrywach skrzydłowych, krótki czarny dziób,sterówki długie z białymi plamami. Samce maja czerwone róże (brwi) nad oczami i krótką czarna brodę. Samica nieco mniejsze, masa ciała wynosi 2-2,7 kg. Wyglądem przypominają kury głuszca zwyczajnego, lecz brak rudej plamy na piersi.

ŚrodowiskoEdytuj

Głuszec żyje w lasach górskich i na równinach w tajdze, preferując lasy modrzewiowe, zdarza się spotkać w lasach mieszanych, liściastych i sosnowych. Bardzo pospolity we wszystkich środowiskach leśnych, najwięcej można go spotkać w lasach modrzewiowych. Na Kamczatce żyje podgatunek T. u. kamschaticus, który żyje w niskich brzozowych laskach. Jest największym kurakiem na wschód od J. Bajkał. Tryb osiadły, z małymi migracjami. W Rosji jest gatunkiem łowny

PożywienieEdytuj

Pożywienie od listopada do marca, przeważnie igły sosny, pąki drzew liściastych. Latem zjadają igły modrzewia, różne części roślin, jagody, borówki, leśne owoce i owady. Ptaki jesienią muszą zgromadzić bardzo duże zapasy tłuszczu, który pozwoli im przetrwać ostra i mroźną zimę.

RozródEdytuj

Okres godowyEdytuj

Ptaki są płodne w pierwszym roku. Ale samce kryją zazwyczaj w drugim roku, nie tokują w obecności starszych samców. Głuszec jest poligamiczny, samiec kopuluje z większą ilością kur.

Gniazdo
Samice w maju znoszą pierwsze jaja. Gniazdo to wykopany dołek, średnio ukryty. Inkubacja trwa 24-26 dni. Pisklęta legną się w czerwcu. Pierwszy pokarm stanowią owady, jagody, owoce. A w późniejszym okresie dieta piskląt zmienia się na bardziej roślinna.

Okres lęgowyEdytuj

Toki zaczynają się w marcu i trwają do końca maja. Kulminacyjny punktem toków jest koniec kwietnia, początek maja. Samce tokują na ziemi i na drzewie. Toki są podobne do europejskiego głuszca, tylko z różnicą śpiewu samców. Samce nie śpiewają i nie głuchną. Samiec wydaje oryginalne kliknięcia, jak dźwięk kastanietów, co można usłyszeć z odległości 250 metrów.

Status, zagrożenia i ochronaEdytuj

Ptak łowny w Rosji. Nie jest zagrożony, populacja dość duża, stabilna.

PrzypisyEdytuj

  1. Tetrao parvirostris, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.) [dostęp 2014-01-14]
  2. Tetrao parvirostris [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [online] [dostęp 2014-01-14] (ang.).
  3. Frank Gill, David Donsker: Family Phasianidae (ang.). IOC World Bird List: Version 4.2. [dostęp 2014-07-24].

BibliografiaEdytuj