Otwórz menu główne
Toruń
Toruń2017.jpg
Ten artykuł jest częścią cyklu artykułów o Toruniu
Inscenizacja wojskowa na Rynku Staromiejskim w Toruniu, która odbyła się w rocznicę wyzwolenia miasta przez gen. Józefa Hallera 18 stycznia 2016 roku
Żołnierze CSAiU podczas obchodów Święta Niepodległości w Toruniu – listopad 2009 rok
6. Samodzielny Oddział Geograficzny im. gen. dyw. Karola Otto Kniaziewicza
Tablica Katyńska odsłonięta przez Stowarzyszenie Rodzin Katyńskich
Święto Wojsk Rakietowych i Artylerii na toruńskim poligonie
W latach 30. XX wieku siedziba sztabu 4. Dywizji Piechoty
Oficerowie 4. Pułku Lotniczego, 1931 rok
Pomnik Kotwica na Bulwarze Filadelfijskim, upamiętniający powstanie w 1921 roku pierwszej polskiej Oficerskiej Szkoły Marynarki Wojennej w Toruniu

Garnizon Toruńgarnizon w Polsce z siedzibą komendy garnizonu w Toruniu.

Spis treści

CharakterystykaEdytuj

Na przestrzeni lat Toruń był dużym i ważnym garnizonem wojskowym. Do dziś zachowały się liczne pomniki świadczące o znaczącej pozycji militarnej miasta, m.in. prawie w całości zachowane fortyfikacje Twierdzy Toruń pochodzące z końca XIX w[1].

To tu powstała pierwsza po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 roku Oficerska Szkoła Marynarki Wojennej[2].

Miasto do dziś jest ważnym ośrodkiem szkolenia artyleryjskiego[3].

TerytoriumEdytuj

Garnizon toruński swoim zasięgiem obejmuje kilka powiatów we wschodnio-południowej części województwa kujawsko-pomoskiego (m.in. toruński, aleksandrowski, włocławski, lipnowski) i należy do jednego z największych w tym regionie. Największe miasta na terenie tego garnizonu to Toruń oraz Włocławek. Komenda garnizonu mieści się przy ulicy Sobieskiego (CSAiU) w Toruniu[4].

Uczelnie wojskoweEdytuj

Uczelnie istniejąceEdytuj

  • Centrum Szkolenia Artylerii i Uzbrojenia im. gen. Józefa Bema – jednostka szkoleniowa Wojska Polskiego, powstała 22 kwietnia 2002 roku. Centrum to kontynuuje tradycje bojowe oraz historyczne 22 jednostek i instytucji związanych ze szkolnictwem artylerii i uzbrojenia.
    • Ośrodek Szkolenia Specjalistycznego
    • Ośrodek Szkolenia Podstawowego
    • Ośrodek Szkolenia Połączonego Wsparcia Ogniowego
    • Ośrodek Doskonalenia Znajomości Języków Obcych
    • Ośrodek Strzelców Wyborowych[5]

Warto dodać, że w Instytucie Historii i Archiwistyki Uniwersytetu Mikołaja Kopernika działa Zakład Historii Wojskowej. Prowadzi on unikatową specjalizację – „Historia wojskowa, służb mundurowych i specjalnych”, to drugi taki kierunek w Polsce na uczelni cywilnej[6].

Uczelnie nieistniejąceEdytuj

Instytucje i jednostki WPEdytuj

ToruńEdytuj

WłocławekEdytuj

CiechocinekEdytuj

  • 22. Wojskowy Szpital Uzdrowiskowo - Rehabilitacyjny SPZOZ[26]

Organizacje kombatanckieEdytuj

PoligonEdytuj

Osobny artykuł: Poligon toruński.

W Toruniu znajduje się czynny poligon artyleryjski o pow. ok. 12 400 ha. Zlokalizowany on jest w lewobrzeżnej części miasta i zajmuje fragment rozległego obszaru wydmowego na skraju Kotliny Toruńskiej. Ma prawie 16 km długości z północy na południe i 13 km szerokości ze wschodu ku zachodowi. W przeszłości obszar obecnego poligonu z uwagi na bardzo liche piaszczyste gleby był słabo wykorzystywany gospodarczo i w dużej części niezamieszkały, chociaż przetrwały nazwy dawnych wsi i przysiółków takich jak Fryze, Dębiniec, Kuchnia, Pieczenia, Popioły lub Popiołowo, Wygoda i Wódek.

Garnizon wojsk Księstwa WarszawskiegoEdytuj

Garnizon wojsk niemieckichEdytuj

Garnizon Wojska Polskiego II RPEdytuj

Obsada personalna komendy miastaEdytuj

Obsada personalna komendy miasta w marcu 1939[28][a]:

  • komendant miasta – ppłk piech. Karol Matzenauer
  • adiutant – kpt. art. Romański Bolesław Marcin
  • kierownik referatu mobilizacyjnego – kpt. adm. (piech.) Filar Paweł (*)
  • kierownik referatu OPL –
  • kierownik referatu bezpieczeństwa i dyscypliny – kpt. adm. (piech.) Pysz Jan
  • kierownik referatu administracyjno-kwaterunkowego – kpt. adm. (piech.) Filar Paweł (*)

Garnizon Wojska Polskiego po 1945Edytuj

PomnikiEdytuj

Cmentarz GarnizonowyEdytuj

Zobacz teżEdytuj

UwagiEdytuj

  1. Wykaz zawiera obsadę jednostki według stanu bezpośrednio przed rozpoczęciem mobilizacji pierwszych oddziałów Wojska Polskiego w dniu 23 marca 1939, ale już po przeprowadzeniu ostatnich awansów ogłoszonych z datą 19 marca 1939[29].

PrzypisyEdytuj

  1. Twierdza Toruń i Forty toruńskie, www.turystyka.torun.pl [dostęp 2016-01-10].
  2. O Stowarzyszeniu, artyleria.csaiu.torun.pl [dostęp 2016-01-10].
  3. http://www.csaiu.torun.pl/nowosci.aspx, www.csaiu.torun.pl [dostęp 2016-01-10].
  4. jednostki wojskowe (pol.). jednostki-wojskowe.pl.
  5. "Szkoła duchów", jedyna taka w Polsce. Tu uczą się przyszli strzelcy wyborowi (pol.). innpoland.pl.
  6. Wojskoznawstwo na UMK w Toruniu (pol.). uczelnie.info.pl.
  7. CZST Łukasz Mydlarski www.czst.wp.mil.pl 2008, CZST Patryk Rydzyk www.czst.wp.mil.pl 2008, ..:: 1 Baza Materiałowo - Techniczna w Toruniu :: Dowództwo, Organizacja, Zadania ::.., www.1bmt.wp.mil.pl [dostęp 2018-06-28] (pol.).
  8. CZST|made by Marcin Kuhiwczak & Piotr Makuracki & Łukasz Mydlarski-Rudzewicz|design by Patryk Rydzyk|approved by mjr Piotr Makuracki|www.rczpi.wp.mil.pl|2011, ..:: 12 Wojskowy Oddział Gospodarczy :: Aktualności ::.., 12wog.wp.mil.pl [dostęp 2018-06-28] (pol.).
  9. Wojskowi geografowie mają patrona | www.torun.pl, www.torun.pl [dostęp 2016-09-15].
  10. Wojskowa Komenda Uzupełnień w Kołobrzegu - Nabór do Centrum Szkolenia WOT w toruniu, wkukolobrzeg.wp.mil.pl [dostęp 2018-11-20] (ang.).
  11. Centrum Szkolenia Terytorialsów w Toruniu rozpoczęło działalność. Zobacz zdjęcia! - nowosci.com.pl, - nowosci.com.pl [dostęp 2019-06-06] (pol.).
  12. Dowództwo WOT będzie w Toruniu | www.torun.pl, www.torun.pl [dostęp 2018-06-27] (pol.).
  13. Kujawsko-Pomorskie: powstaną trzy brygady WOT, „Onet Kujawsko-Pomorskie”, 13 stycznia 2017 [dostęp 2018-06-27] (pol.).
  14. CZST|made by Marcin Kuhiwczak & Łukasz Mydlarski-Rudzewicz|design by Patryk Rydzyk|approved by mjr Piotr Makuracki|www.czst.wp.mil.pl|2010, ..:: Archiwum Wojskowe w Toruniu :: STRONA GŁÓWNA ::.., awwt.wp.mil.pl [dostęp 2018-06-28] (pol.).
  15. Create by RCZPI / Design by Patryk Rydzyk 2009, ..:: WKU Toruń :: WKU w Toruniu ::.., torun.wku.wp.mil.pl [dostęp 2018-06-28] (pol.).
  16. Placówka Żandarmerii Wojskowej, Henryka Sienkiewicza 35, Toruń 87-100 - Obiekt wojskowy, numer telefonu, mapa.targeo.pl [dostęp 2018-06-28] (pol.).
  17. BW, GARNIZON, www.csaiu.torun.pl [dostęp 2018-06-28].
  18. BW, Orkiestra, www.csaiu.torun.pl [dostęp 2018-06-28].
  19. Strona główna, Wojskowa Specjalistyczna Przychodnia Lekarska Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w Toruniu [dostęp 2018-06-28] (ang.).
  20. Zamatmedia.pl - Agencja Kreacji Wizerunku Internetowego, Muzeum Wojsk Lądowych w Bydgoszczy, www.muzeumwl.pl [dostęp 2018-06-28].
  21. Witamy na stronie Muzeum Historyczno - Wojskowego w Toruniu!, www.1lo.home.pl [dostęp 2018-06-28] (pol.).
  22. MUZEUM FORTYFIKACJI PANCERNEJ TWIERDZY TORUŃ - BATERIA AB IV, www.torun.fortyfikacje.pl [dostęp 2018-06-28].
  23. Super User, Parafia Garnizonowa w Toruniu - Parafia Garnizonowa w Toruniu, garnizonowytorun.pl [dostęp 2018-06-28] (pol.).
  24. Poligon, www.csaiu.torun.pl [dostęp 2018-06-28].
  25. Create by RCZPI / Design by Patryk Rydzyk 2009, ..:: WKU we Włocławku, ul. Okrężna 25 A, 87 - 800 Włocławek :: Strona główna ::.., wloclawek.wku.wp.mil.pl [dostęp 2018-06-28] (pol.).
  26. http://www.22wszur.pl
  27. https://www.torun.pl/pl/z-kombatantami-o-niepodleglosci
  28. Rocznik oficerski 1939 ↓, s. 838.
  29. Rocznik oficerski 1939 ↓, s. VI.

BibliografiaEdytuj