Gbaja, nazywani także Baja lub Gbeja – grupa etniczna zamieszkująca głównie zachodnią część Republiki Środkowoafrykańskiej, gdzie stanowią 24% populacji[1], oraz w mniejszym stopniu przygraniczny obszar Kamerunu[2].

Gbaja
Liczebność ogółem ok. 1,5 mln (2018)
Regiony zamieszkania  Republika Środkowoafrykańska
 Kamerun
Języki gbaja
Główne religie protestantyzm, katolicyzm, animizm i islam
Pokrewne grupy etniczne Ngbaka, Mumuye, Sango, Ngombe

Posługują się językami gbaja, z podgrupy językowej atlantycko-kongijskiej. Za podgrupy Gbaja uznawane są ludy: Bokoto, Kara, Buli, Kaka i Mbaka[3].

Gbaja zamieszkujący wioski uprawiają kukurydzę, maniok, ignam, orzeszki ziemne i tytoń. Zajmują się także łowiectwem i rybołówstwem. Kawa i ryż, wprowadzone przez Francuzów, są uprawami na handel. Znaczenie gospodarcze ma także wydobycie diamentów[3].

Na obecny teren przenieśli się na początku XX wieku, uciekając przed dżihadem prowadzonym w północnej Nigerii, przez Usmana dan Fodio[3].

Z plemienia Gbaja pochodził prezydent Republiki Środkowoafrykańskiej – François Bozizé.

PrzypisyEdytuj

  1. Republika Środkowoafrykańska, [w:] Przeglądowy Atlas Świata - Afryka, wyd. Fogra Oficyna Wydawnicza, str. 309, Kraków, 1998, ISBN 83-85719-32-6.
  2. People Cluster - Adamawa-Ubangi, joshuaproject.net [dostęp 2019-03-05].
  3. a b c Gbaya people, Encyclopedia Britannica [dostęp 2019-03-05] (ang.).