Geena Davis

aktorka amerykańska

Virginia Elizabeth „Geena” Davis (ur. 21 stycznia 1956 w Wareham) – amerykańska aktorka, scenarzystka, producentka filmowa i telewizyjna, modelka. Zdobywczyni Oscara dla najlepszej aktorki drugoplanowej za rolę Muriel Pritchett w dramacie Przypadkowy turysta (The Accidental Tourist, 1988). Laureatka Złotego Globu 2006 dla najlepszej aktorki w serialu dramatycznym za rolę pierwszej kobiety prezydenta Stanów Zjednoczonych – Mackenzie Allen w serialu ABC Pani Prezydent (Commander In Chief, 2005-2006).

Geena Davis
Ilustracja
Geena Davis (2009)
Imię i nazwisko Virginia Elizabeth Davis
Data i miejsce urodzenia 21 stycznia 1956
Wareham
Zawód aktorka, scenarzystka, producentka filmowa, modelka
Współmałżonek Richard Emmolo
(1982–1983; rozwód)
Jeff Goldblum
(1987–1990; rozwód)
Renny Harlin
(1993–1998; rozwód)
Reza Jarrahy
(od 2001)
Lata aktywności od 1979
Geena Davis w 1989 roku

W 2019, w uznaniu jej pracy na rzecz równości płci, Davis otrzymała nagrodę za działalność humanitarną im. Jeana Hersholta od Amerykańskiej Akademii Filmowej[1].

ŻyciorysEdytuj

Wczesne lataEdytuj

Urodziła się w Wareham w stanie Massachusetts. Jej matka, Lucille (z domu Cook; ur. 19 czerwca 1919, zm. 15 listopada 2001), była asystentką nauczyciela, a jej ojciec, William F. Davis (ur. 7 listopada 1913, zm. 2 kwietnia 2009), był inżynierem budownictwa i kościoła diakon; jej rodzice pochodzili z małych miasteczek w Vermont[2][3]. Ma starszego brata Danfortha „Dana”.

W młodym wieku zainteresowała się muzyką. Nauczyła się gry na pianinie i flecie, jako nastolatka grała na organach wystarczająco dobrze, aby służyć jako organistka w swoim kościele kongregacjonalistycznym w Wareham[4]. W 1974 ukończyła Wareham High School[5] i był studentką wymiany w Sandviken w Szwecji, biegle władając językiem szwedzkim. Uczęszczała do New England College, zanim w 1979 uzyskała tytuł Bachelor’s degree z dramatu na Uniwersytecie Bostońskim[6].

KarieraEdytuj

Po ukończeniu edukacji przeprowadziła się do Nowego Jorku, gdzie służyła jako manekin okienny dla Ann Taylor, dopóki nie podpisała umowy z nowojorską agencją modelek Zoli Agency i rozpoczęła karierę modelki Victoria’s Secret[7]. Jej pierwszą rolą w filmie fabularnym była postać April Page w komedii Sydneya Pollacka Tootsie (1982) u boku Dustina Hoffmana. Następnie wystąpiła gościnnie jako Grace Fallon w jednym z odcinków serialu sensacyjnego NBC Nieustraszony (Knight Rider, 1983) - pt. „K.I.T.T. the Cat” z Davidem Hasselhoffem w roli głównej. W latach 1983–1984 grała asystentkę produkcji Wendy Killian w sitcomie NBC Buffalo Bill, gdzie napisała także scenariusz odcinka serii[7] z udziałem Dabneyem Colemanem i Joanny Cassidy. Jako Karen Nicholson pojawiła się w trzech odcinkach sitcomu NBC Więzy rodzinne (Family Ties, 1984–1986). Za postać dziennikarki Veroniki „Ronnie” Quaife w horrorze Davida Cronenberga Mucha (1986) u boku Jeffa Goldbluma była nominowana do Nagrody Saturna w kategorii najlepsza aktorka drugoplanowa. Wystąpiła jako Barbara Maitland w czarnej komedii fantasy Tima Burtona Sok z żuka (1988) z Michaelem Keatonem i Alekiem Baldwinem. Dzięki kreacji Muriel Pritchett, pracowniczki szpitala dla zwierząt i trenerki psów w dramacie Lawrence’a Kasdana Przypadkowy turysta (The Accidental Tourist, 1988) z Williamem Hurtem i Kathleen Turner zdobyła Oscara dla najlepszej aktorki drugoplanowej[8].

Jej rola Thelmy Yvonne Dickinson w dramacie Ridleya Scotta Thelma i Louise (1991) z Susan Sarandon była nominowana do Oscara dla najlepszej aktorki pierwszoplanowej. Jako gracz baseballu w drużynie kobiet Dorothy „Dottie” Hinson w komediodramacie familijnym Penny Marshall Ich własna liga (A League of Their Own, 1992) z Tomem Hanksem i Madonną była nominowana do Złotego Globu dla najlepszej aktorki w filmie komediowym lub musicalu. Zagrała reporterkę telewizyjną Gale Gayley w komedii Przypadkowy bohater (Hero, 1992) z Dustinem Hoffmanem i Andym Garcią. W komediodramacie romantycznym Marthy Coolidge Angie (1994) wcieliła się w pracowniczkę biurową, która mieszka w dzielnicy Bensonhurst na Brooklynie i marzy o lepszym życiu. Film otrzymał mieszane recenzje od krytyków i był komercyjną porażką. Rola bezsennej pisarki Julii Mann komedii romantycznej Rona Underwooda Miłosne wybory (Speechless, 1994) z Michaelem Keatonem przyniosła jej nominację do Złotego Globu dla najlepszej aktorki w filmie komediowym lub musicalu. Wystąpiła jako Eleanor Little w dobrze przyjętej komedii rodzinnej Stuart Malutki (1999) oraz jej kontynuacjach - Stuart Malutki 2 (2002) i Stuart Malutki 3: Trochę natury (2005). W sitcomie ABC The Geena Davis Show (2000–2001) występowała jako Teddie Cochran.

Była na okładkach magazynów „Ekran” (w listopadzie 1989), „Harper’s Bazaar” (w maju 1991), „Time” (w czerwcu 1991), „People” (w czerwcu 1991), „Interview” (w marcu 1992), „Entertainment Weekly” (w lipcu 1992), „Vogue” (w sierpniu 1992 i maju 1994), „Vanity Fair” (we wrześniu 1992), „GQ” (w lutym 1994), „TV Guide” (w październiku 2005) i „The Hollywood Reporter” (w lipcu 2014)[9].

W 1998 oraz 2003, na jubileuszowych ceremoniach rozdania Oscarów, pojawiła się na scenie w specjalnej, uroczystej prezentacji aktorów – wszystkich dotychczasowych laureatów Oscara.

Życie prywatneEdytuj

Geena Davis ma 183 cm wzrostu, należy też do prestiżowego towarzystwa Mensa International (z wynikiem IQ 140).

W maju 1978 związała się z Richardem Emmolo, którego poślubiła 25 marca 1982 i rozwiodła się z nim 26 lutego 1983[10]. W latach 1983-1985 była związana z Christopherem McDonaldem. W kwietniu 1985 poznała aktora Jeffa Goldbluma, za którego wyszła za mąż 1 listopada 1987, jednak 17 października 1990 doszło do rozwodu. W 1992 poznała reżysera Renny’ego Harlina; 18 września 1993 wzięli ślub, lecz 21 czerwca 1998 rozwiedli się. 1 września 2001 poślubiła Rezy Jarrahy’ego, z którym ma troje dzieci: córkę Alizeh Keshvar (ur. 10 kwietnia 2002) oraz bliźniaki – Kiana Williama i Kaiisa Stevena (ur. 6 maja 2004).

FilmografiaEdytuj

Filmy fabularne
Rok Tytuł Rola Uwagi
2017 Marjorie Prime Tess
Dear Angelica Angelica głos; film krótkometrażowy
Nie rozmawiaj z Irene (Don't Talk to Irene) Geena Davis
2015 Dlaczego mi nie powiedziałeś? (Me Him Her) pani Ehrlick
2013 Untitled Bounty Hunter Project Mackenzie Ryan
Własnym głosem (In a World...) Katherine Huling
2009 Exit 19 Gloria Woods
Wypadki chodzą po ludziach (Accidents Happen) Gloria Conway
2005 Stuart Malutki 3: Trochę natury (Stuart Little 3: Call of the Wild) pani Eleanor Little głos
2002 Stuart Malutki 2 (Stuart Little 2)
1999 Stuart Malutki (Stuart Little)
1996 Długi pocałunek na dobranoc (Thee Long Kiss Goodnight) Samantha Caine (Charly)
1995 Wyspa piratów (Cutthroat Island) Morgan Adams
1994 Angie Angie Scacciapensieri
Miłosne wybory (Speechless) Julia Mann
1993 Princess Scargo and the Birthday Pumpkin narrator głos
1992 Ich własna liga (A League of Their Own) Dottie Hinson
Przypadkowy bohater (Hero) Gale Gayley
1991 Thelma i Louise (Thelma & Louise) Thelma Dickinson
1990 Łatwy szmal (Quick Change) Phyllis Potter
1988 Sok z Żuka (Beetle Juice) Barbara Maitland
Przypadkowy turysta (The Accidental Tourist) Muriel Pritchett
Ziemskie dziewczyny są łatwe (Earth Girls Are Easy) Valerie
1986 Mucha (The Fly) Veronica Ronnie Quaife
Bryan Ferry: Help Me Veronica Quaife film krótkometrażowy
1985 Fletch Larry
Secret Weapons Tamara Reshevsky / Brenda
Transylvania 6-5000 Odette
1982 Tootsie April Page
Seriale telewizyjne
Rok Tytuł Rola Uwagi
2019 Glow Sandy Devereaux St. Clair sez. 3, odc. 1, 3, 5, 8–10
She-Ra i księżniczki mocy (She-Ra and the Princesses of Power) Huntara głos; sez. 3, odc. 3-2; sez. 4, odc. 2
2014 Klinika dla Pluszaków (Princess Persephone) księżniczka Persefona głos; sez. 2, odc. 21
2015 Annedroids student
2016 Egzorcysta (The Exorcist) Angela Rance sez. 1
2014–2018 Chirurdzy (Grey’s Anatomy) dr Nicole Herman sez. 14, odc. 23; sez. 11, odc. 1, 3, 5–14
2012 Śpiączka (Coma) dr Agnetta Lindquist sez. 1, odc. 1–2
2005–2006 Pani Prezydent (Commander in Chief) prezydent Mackenzie Allen sez. 1
2004 Will i Grace (Will & Grace) Janet Adler sez. 6, odc. 11
2000–2001 The Geena Davis Show Teddie Cochran sez. 1
1989 Trying Times Daphne sez. 2, odc. 2
1985 George Burns Comedy Week sez. 1, odc. 8
Sara Sara McKenna sez. 1
Detektyw Remington Steele (Remington Steele) Sandy Dalrymple sez. 3, odc. 20
1984 Więzy rodzinne (Family Ties) Karen Nicholson sez. 3, odc. 12–13
Riptide dr Melba Bozinsky sez. 1, odc. 12
Fantasy Island Whitney Clark sez. 7, odc. 20
1983–1984 Buffalo Bill Wendy Killian sez. 1, odc. 1–12, sez. 2, odc. 1–14
1983 Nieustraszony (Knight Rider) Grace Fallon
Producent
  • 1996: Fałszywy trop (Mistrial, producent wykonawczy)
  • 1996: Długi pocałunek na dobranoc (Thee Long Kiss Goodnight)
  • 1994: Miłosne wybory (Speechless)
Scenarzysta
  • 1984: Buffalo Bill

PrzypisyEdytuj

  1. The Academy To Honor Geena Davis, David Lunch, Wes Studi and Lina Wertmüller at 2019 Governors Awards (ang.). AMPAS. [dostęp 2020-07-06].
  2. Geena Davis Biography (1956-) (ang.). Film Reference. [dostęp 2020-07-06].
  3. Geena Davis What Nationality Ancestry Race (ang.). Ethnicity of Celebs. [dostęp 2020-07-06].
  4. Geena Davis Trivia (ang.). FamousFix. [dostęp 2020-07-06].
  5. Geena Davis Pictures (ang.). FanPix.Net. [dostęp 2020-07-05].
  6. Sandra Brennan: Geena Davis Biography (ang.). AllMovie. [dostęp 2020-07-06].
  7. a b Geena Davis Biography (ang.). TV.com. [dostęp 2020-07-06].
  8. Geena Davis (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2020-07-06].
  9. Geena Davis Magazines (ang.). FamousFix. [dostęp 2020-07-06].
  10. Geena Davis Dating (ang.). FamousFix. [dostęp 2020-07-06].

Linki zewnętrzneEdytuj