Otwórz menu główne

Goryl górski (Gorilla beringei beringei) – podgatunek goryla wschodniego, ssaka z rodziny człowiekowatych. Jest największą małpą człekokształtną – dorosły samiec może ważyć od 150-200 kg. Od goryli nizinnych różni się dłuższymi i ciemniejszymi włosami.

Goryl górski
Gorilla beringei beringei
Matschie, 1914
Samica z młodym
Samica z młodym
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada żyworodne
Infragromada łożyskowce
Rząd naczelne
Rodzina człowiekowate
Rodzaj Gorilla
Gatunek goryl wschodni
Podgatunek goryl górski
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[1]
Status iucn3.1 CR pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania
Zasięg występowania goryla wschodniego (po prawej) i zachodniego (po lewej)

Spis treści

WystępowanieEdytuj

Nazwą goryli górskich (ang. Mountain Gorillas) określane są dwie wschodnie populacje goryli, traktowane czasem jako dwa podgatunki. Obydwie żyją w deszczowych lasach środkowej Afryki. Pierwsza występuje w górach Wirunga na styku granic Demokratycznej Republiki Konga, Ugandy i Rwandy na wysokościach 2225-4267 m n.p.m. Druga zamieszkuje Nieprzenikniony Las Bwindi w Ugandzie.

Tryb życiaEdytuj

Grupa rodzinna goryli górskich składa się z dorosłego samca, kilku samic i młodych w różnym wieku. Takiej grupie – od 2-30 osobników – przewodzi samiec, którego można rozpoznać po białej sierści na grzbiecie. Są to dojrzałe samce liczące powyżej 10 lat (wówczas osiągają dojrzałość płciową), nazywane srebrzystogrzbietymi. Stada goryli górskich są uporządkowane hierarchicznie według wieku samców. Stado prowadzi powolny tryb życia, a członkowie stada nie oddalają się od niego. Porozumiewają się gestami i odgłosami, przy czym repertuar znaków jest dość ubogi. Agresja występuje rzadko.

Samice osiągają dojrzałość płciową w wieku ok. 6 lat. Ciąża trwa 9 miesięcy. Młode goryle po urodzeniu ważą ponad 2 kg.

Młode samice po osiągnięciu dojrzałości porzucają macierzyste stado i poszukują innych haremów. Nieliczne młode samce pozostają w haremie jako samce podporządkowane, oczekując na przejęcie stada po śmierci ojca, większość z nich wędruje samotnie i próbuje zwerbować wolne samice do własnego haremu. Współpraca między samicami jest rzadkością – niekiedy pojawia się w czasie, kiedy migrują pomiędzy stadami, poza tymi przypadkami rywalizują one pomiędzy sobą o względy dominującego samca. W czasie rui obrzęk sromowy jest u nich nieznaczny[2].

W niewoli goryle żyją do ok. 35 lat.

Wymiary dorosłego osobnikaEdytuj

  • wzrost: samce ok. 170 cm, samice mniejsze
  • masa ciała: samce 170 – 220 kg, samice 100 – 130 kg

Badaniami goryli górskich zajmowała się m.in. Dian Fossey.

Odniesienia w kulturze masowejEdytuj

1988r. - film fabularny "Goryle we mgle".

Zagrożenie wymarciemEdytuj

Do 2010 roku goryle górskie były bardzo szybko wymierającym gatunkiem. Ich populacja liczyła zaledwie 600 osobników. Jednak dzięki poprawie warunków życia i zmniejszeniu zagrożenia od strony ludzi liczba tych ssaków wzrosła o 25% (stan na czerwiec 2018 r.)[3].

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Gorilla beringei ssp. beringei [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [online] [dostęp 2011-06-30] (ang.).
  2. Jerzy A. Kowalski: Homo eroticus. Opole: Wydawnictwo IBS, 2011, s. 19, seria: Eros i logos. ISBN 978-83-931776-0-8.
  3. Endangered mountain gorilla population recovers to over 1,000, „Reuters”, 2 czerwca 2018 [dostęp 2018-12-31] (ang.).