Otwórz menu główne

Grupa Śródmieście Północ – Radwan

Grupa Śródmieście AK – oddziały bojowe Armii Krajowej walczące w okresie powstania warszawskiego na terenie dzielnicy Śródmieście. Faktycznie walki odbywały się w dwóch ośrodkach, właściwej "Grupy Śródmieście" obejmującej teren Śródmieścia - Północnego, oraz Śródmieścia Południowego, które zostało wyodrębnione w Podwobód Śródmieście Południowe.

Zarys działańEdytuj

W toku walki powstańczej 4/5 sierpnia ukształtował się system dowodzenia w trzy ośrodki walki "Centrum" (Śródmieście), "Południe" (Mokotów) i "Północ" (Stare Miasto, Żoliborz). Grupa "Śródmieście" składała się z oddziałów walczących w południowej części IV rejonu obwodu Śródmieście pod dowództwem dowódca mjr Stanisława Steczkowskiego "Zagończyka"[1] oraz części I rejonu zgrupowanego na Powiślu.

Po przecięciu przez Niemców trasy na most Kierbedzia IV rejon został podzielony na część północną i południową. Na północy pozostały, odcięte od dowództwa, bataliony "Chrobry" i "Łukasiński", które razem z batalionem "Gozdawa" – ze zgrupowania "Róg" – utworzyły staromiejskie zgrupowanie "Kuba - Sosna".

Pozostałe siły IV rejonu utworzyły Grupę "Śródmieście obejmującą od 12 sierpnia odcinki:

Od września obszar obwodu podzielono na odcinki:

Z wycofanych ze Starego Miasta oddziałów zgrupowania "Kuba - Sosna" utworzono Zgrupowanie Odwodów "Sosna" pod dowództwem mjr. Gustaw Billewicza "Sosny" (ciężko ranny 8 września). W skład zgrupowania weszły: Batalion Łukasiński (ok. 100 żołnierzy), Batalion Gozdawa (ok. 300 żołnierzy), Batalion Chrobry I (ok. 80 żołnierzy), Batalion Gustaw (ok. 200 żołnierzy), a także Kompania Ochrony Sztabu Obszaru Warszawskiego Armii Krajowej "Koszta", kompania szturmowa dowódcy Grupy AK Północ i inne oddziały szturmowe. W sumie ok. 1200 żołnierzy.

PrzypisyEdytuj

  1. Stanisław Steczkowski, "Zagończyk". W: Powstańcze Biogramy [on-line]. Muzeum Powstania Warszawskiego. [dostęp 2015-07-24].
  2. Robert Bielecki: W zasięgu PAST-y. Warszawa: Czytelnik, 1994, s. 193-194.

BibliografiaEdytuj

  • Bielecki R. W zasięgu "PAST-y". Warszawa: Czytelnik, 1994. ​ISBN 83-07-01950-8​.
  • Gajdowski L., Rudzińska H., Rudziński A., Walki obronne 4 Rejonu - Śródmieście Północ od 1 września do 2 października 1944, [w:] "Dzieje Najnowsze"nr 3/4 z 1984, Ossolineum 1985;