Henryk Struve

filozof i estetyk polski

Henryk Struve, pseudonim Florian Gąsiorowski (ur. 27 czerwca 1840 w Gąsiorowie, zm. 16 maja 1912 w Eltham) – polski filozof, psycholog, tłumacz, estetyk, encyklopedysta.

Henryk Struve
Ilustracja
Henryk Struve na portrecie narysowanym przez Tytusa Maleszewskiego w 1876
Data i miejsce urodzenia

27 czerwca 1840
Gąsiorów

Data i miejsce śmierci

16 maja 1912
Eltham

Zawód, zajęcie

filozof
tłumacz

Narodowość

polska

Odznaczenia
Cesarski i Królewski Order Świętego Stanisława III klasy (Imperium Rosyjskie) Order Świętej Anny III klasy (Imperium Rosyjskie) Order Świętego Włodzimierza IV klasy (Imperium Rosyjskie)

ŻyciorysEdytuj

Uczęszczał do gimnazjum w Warszawie i Piotrkowie, studiował w latach 1858—1863 na uniwersytetach w Tybindze, Heidelbergu, Erlangen, Gettyndze, Hall, Lipsku i Jenie. W marcu 1863 uzyskał stopień doktora filozofii na Uniwersytecie w Jenie. W lutym 1863 objął obowiązki adiunkta logiki w Szkole Głównej Warszawskiej, a w listopadzie r. 1864 mianowany został profesorem nadzwyczajnym filozofii w tejże Szkole. Z powodu zamiany Szkoły Głównej na Cesarski Uniwersytet w 1870 roku, doktoryzował się ponownie w Moskwie i w 1871 roku został profesorem zwyczajnym filozofii na Uniwersytecie Warszawskim (do 1903). W latach 1875-1894 pełnił obowiązki Prezesa Komisji egzaminacyjnej dla nauczycieli. W 1868 roku został wybrany Członkiem Towarzystwa Przyjaciół Nauk w Krakowie[1]. Od 1873 roku członek Akademii Umiejętności. Był też członkiem Towarzystwa Naukowego Warszawskiego. W 1903 roku przeniósł się do Anglii. Odznaczony Krzyżem Wielkim Orderu św. Stanisława, Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu św. Anny i Krzyżem Komandorskim Orderu Świętego Włodzimierza[2].

Erudyta, posiadający wszechstronne zainteresowania filozoficzne, był przez szereg lat czołowym przedstawicielem nauki polskiej. Zasłużył się raczej na polu historii oraz propagandy filozofii polskiej w kraju i zagranicą. Jako filozof eklektyk o poglądach staroświeckich, którymi rządził się też w sprawach sztuki (na tym tle głośna była jego polemika ze Stanisławem Witkiewiczem). W filozofii łączył ontologiczny idealizm z trójpoznawczym pozytywizmem.

Publikacje i dziełaEdytuj

Oprócz licznych artykułów i rozpraw (ps. Florian Gąsiorowski) w czasopismach, oddzielnie wydał m.in.:

Był również encyklopedystą oraz w latach 1900-1914 członkiem komitetu redakcyjnego Encyklopedii Wychowawczej[9].

PrzypisyEdytuj

BibliografiaEdytuj

  • Wielka Encyklopedia Powszechna PWN (1962-1969)
  • Ilustrowana Encyklopedia Trzaski, Everta i Michalskiego (1924-1927)
  • Wielka Ilustrowana Encyklopedia Gutenberga (1934-1939)
  • Elwira Kosnarewicz: Struve Henryk. W: Słownik psychologów polskich. Elwira Kosnarewicz, Teresa Rzepa, Ryszard Stachowski (red.). Poznań: Instytut Psychologii UAM, 1992, s. 181-183.
  • Kierski Feliks: Podręczna encyklopedia pedagogiczna. T. I. Lwów, Warszawa: Towarzystwo Nauczycieli Szkół Wyższych, Wydawnictwo Książnica Polska, 1923, s. 90-91.

Linki zewnętrzneEdytuj