Otwórz menu główne

Hydrochlorotiazyd

związek chemiczny

Hydrochlorotiazyd (łac. Hydrochlorothiazidum) – organiczny związek chemiczny z grupy tiazydów, lek stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego.

Hydrochlorotiazyd
Niepodpisana grafika związku chemicznego; prawdopodobnie struktura chemiczna bądź trójwymiarowy model cząsteczki
Niepodpisana grafika związku chemicznego; prawdopodobnie struktura chemiczna bądź trójwymiarowy model cząsteczki
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny C7H8ClN3O4S2
Masa molowa 297,74 g/mol
Wygląd biały, bezwonny, krystaliczny proszek[1][2] o słabo gorzkim smaku[3]
Identyfikacja
Numer CAS 58-93-5
PubChem 3639[4]
DrugBank DB00999[5]
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą
stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)
Klasyfikacja medyczna
ATC C03 AA03
C03 AX01
C03 EA01
C03 AB03
C09 DX03
C09 DX01
C09 XA52
C09 XA54
Stosowanie w ciąży kategoria B

Spis treści

Budowa i działanieEdytuj

Lek o budowie sulfonamidowej, o maksymalnej efektywności 15%. Jak inne tiazydy, działa w końcowym korowym odcinku części wstępującej pętli Henlego oraz w początkowej części kanalika dalszego.

Następstwem jego działania jest zwiększone wydalanie sodu, potasu i magnezu oraz zatrzymanie wapnia.

FarmakokinetykaEdytuj

Dobrze wchłaniany z przewodu pokarmowego. Działanie moczopędne występuje po 2 godzinach i utrzymuje się przez 6 do 12 godzin. Długotrwałe stosowanie może prowadzić do spadku skuteczności, po nagłym odstawieniu może nastąpić podwyższenie ciśnienia tętniczego.

WskazaniaEdytuj

InterakcjeEdytuj

Podczas jednoczesnego stosowania hydrochlorotiazydu i metyldopy może nastąpić hemoliza.

Działania niepożądaneEdytuj

Stosunkowo często mogą występować działania niepożądane typu hipokaliemia, hipowolemia i hiponatremia wynikające z samego mechanizmu działania leku. Zdarzają się również reakcje nadwrażliwości. Inne działania niepożądane (uczucie zmęczenia, zaburzenia snu) zdarzają się rzadko.

W latach 2017–2018 opublikowano wyniki badań[8][9] wskazujących na kilkukrotny wzrost ryzyka wystąpienia dość rzadkich nowotworów skóry (raka podstawnokomórkowego i raka kolczystokomórkowego) u osób przyjmujących hydrochlorotiazyd. Spowodowane jest to działaniem fotouczulającym tego związku, w związku z czym zaleca się, aby osoby go przyjmujące ograniczały ekspozycję na słońce[10].

PrzeciwwskazaniaEdytuj

Nadwrażliwość na hydrochlorotiazyd i inne sulfonamidy, niewydolność nerek, ciężkie zaburzenia czynności wątroby. Dna, hiperkalcemia, hiponatremia, ciąża, laktacja. U dzieci do 2 rż. stosowany tylko w wyjątkowych przypadkach.

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d e f g h i Rosane Maria Salvi: Hydrochlorothiazide (ang.). International Programme on Chemical Safety INCHEM, styczeń 1992. [dostęp 2018-10-22].
  2. a b Polskie Towarzystwo Farmaceutyczne: Farmakopea Polska VIII. Warszawa: Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, 2008, s. 3491. ISBN 978-8388157-53-0.
  3. a b c d Komisja Farmakopei Polskiej: Farmakopea Polska IV. Warszawa: Urząd Państwowy Zakład Wydawnictw Lekarskich, 1965, s. 1393.
  4. Hydrochlorotiazyd (CID: 3639) (ang.) w bazie PubChem, United States National Library of Medicine.
  5. Hydrochlorotiazyd (DB00999) – informacje o substancji aktywnej (ang.). DrugBank.
  6. a b c d Hydrochlorotiazyd (ang.) w bazie ChemIDplus, United States National Library of Medicine. [dostęp 2018-10-22].
  7. a b c d Hydrochlorotiazyd (ang.) w bazie SRC PhysProp Database. [dostęp 2018-10-22].
  8.   A. Pottegård i inni, Hydrochlorothiazide use is strongly associated with risk of lip cancer, „Journal of Internal Medicine”, 282 (4), 2017, s. 322–331, DOI10.1111/joim.12629, PMID28480532.
  9.   Sidsel Arnspang Pedersen i inni, Hydrochlorothiazide use and risk of nonmelanoma skin cancer: A nationwide case-control study from Denmark, „Journal of the American Academy of Dermatology”, 78 (4), 2018, 673–681.e9, DOI10.1016/j.jaad.2017.11.042, PMID29217346.
  10. Hydrochlorotiazyd - ryzyko rozwoju nowotworu skóry, który nie jest czerniakiem (rak podstawnokomórkowy skóry, rak kolczystokomórkowy), Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, 17 października 2018 [dostęp 2018-10-22].

BibliografiaEdytuj

  • Farmakologia. Wojciech Kostowski (red.).
  • Jan K. Podlewski, Alicja Chwalibogowska-Podlewska: Leki współczesnej terapii.

Linki zewnętrzneEdytuj