II bitwa nad Marną

Zobacz też: I bitwa nad Marną (1914).

II bitwa nad Marną – stoczona pomiędzy 15 lipca a 5 sierpnia 1918 roku bitwa na przedpolach Paryża, gdzie wojska francuskie pod dowództwem marsz. Ferdynanda Focha powstrzymały ostatnią ofensywę niemiecką I wojny światowej. Kontrofensywa wojsk Ententy, przeprowadzona głównie siłami Francuzów i Amerykanów, z wykorzystaniem kilkuset czołgów, złamała niemiecką prawą flankę, zadając Niemcom szereg strat. Niemiecki odwrót rozpoczął przejęcie inicjatywy przez Aliantów, która zakończyła się rozejmem około sto dni potem.

II bitwa nad Marną
I wojna światowa, front zachodni
Ilustracja
Niemieckie postępy na początku 1918
Czas 15 lipca–6 sierpnia 1918
Miejsce nad rzeką Marną w pobliżu Paryża
Terytorium Francja
Przyczyna ostatnia niemiecka ofensywa I wojny swiatowej
Wynik zwycięstwo Ententy
Strony konfliktu
 Wielka Brytania
 Francja
 Stany Zjednoczone
 Włochy
 Cesarstwo Niemieckie
Dowódcy
Ferdinand Foch
Marie Émile Fayolle
Charles Mangin
Alexander John Godley
Alberico Albricci
Erich Ludendorff
Karl von Einem
Siły
4 armie francuskie
8 dywizji amerykańskich
4 dywizje brytyjskie
2 dywizje włoskie
408 ciężkich dział
360 lądowych baterii
346 czołgów
1., 3., i 7. armia
609 ciężkich dział
1047 lądowych baterii
Straty
Francja 95 165 zabitych lub rannych
Wielka Brytania 16 552 zabitych lub rannych
Stany Zjednoczone 12 000 zabitych lub rannych
Królestwo Włoch (1861–1946) 9000 zabitych lub rannych
139 000 zabitych lub rannych
29 367 pojmanych
793 działa stracone
Położenie na mapie Francji
Mapa lokalizacyjna Francji
miejsce bitwy
miejsce bitwy
49°05′N 3°40′E/49,083333 3,666667
Przechwycone brytyjskie czołgi Mark IV, wykorzystywane przez żołnierzy niemieckich
Ofensywa wiosenna podczas I wojny światowej

Operacja MichaelLys3. AisneBelleauKaiserschlacht2. Marna

Przed bitwąEdytuj

Począwszy od klęski ofensywy wiosennej, aż do końca konfliktu, Erich Ludendorff, generał i faktyczny zarządca wojskowy Niemiec, uważał, że atak przez Flandrię da Niemcom ostateczne zwycięstwo nad Brytyjskim Korpusem Ekspedycyjnym, najbardziej doświadczoną w owym czasie siłą na froncie zachodnim. Aby ukryć swoje intencje i wywabić Aliantów z Belgii, Ludendorff planował duży atak dywersyjny wzdłuż Marny.

BitwaEdytuj

Pierwsza bitwa nad Marną była wielkim zwycięstwem w czasie inwazji niemieckiej, natomiast druga bitwa nad Marną okazała się początkiem klęsk niemieckich. 18 lipca o czwartej rano 13 dywizji francuskich, 3 dywizje amerykańskie uderzyły frontem o szerokości 40 km na oddziały niemieckie. Do ostrzału artyleryjskiego oddziały ententy użyły ponad 2500 dział, 350 czołgów oraz 800 samolotów do wsparcia z góry linii frontu. Zaskoczone silnym atakiem oddziały niemieckie wycofały się 10 kilometrów tracąc 10 tysięcy żołnierzy i kilkaset armat.

Atak niemieckiEdytuj

Bitwa rozpoczęła się 15 lipca 1918 roku[1], kiedy 23 dywizje niemieckie pierwszej i trzeciej armii, pod dowództwem Bruno von Mudra i Karla von Einem, zaatakowały francuską czwartą armię, pod dowództwem Henri Gouraud, na wschód od Reims (Czwarta bitwa o Szampanię). Amerykańska 42. dywizja była w tym czasie dołączona do 4. armii francuskiej pod komendą Gouraud'a. W międzyczasie, 17 dywizji siódmej armii niemieckiej, pod komendą Maksa von Boehn, wspomaganych przez 9. armię niemiecką pod dowództwem Johannesa von Ebena, zaatakowało francuską 6. armię, dowodzoną przez Jeana Degoutte, na zachód od Reims (Bitwa o Górę Reims). Ludendorff miał nadzieję na rozcięcie Francuzów na dwie części. Atak wstrzymano 17 lipca[1], a dzień później kontrofensywę rozpoczęły armie pod dowództwem francuskim i amerykańskim[1].

Kontrofensywa AliantówEdytuj

Niepowodzenie przełamania się lub zniszczenia armii Aliantów w polu, pozwoliło Ferdinadowi Fochowi, naczelnemu wodzowi Aliantów, na przeprowadzenie planowanej wielkiej kontrofensywy 18 lipca. 24 francuskie dywizje, w tym 92. i 93. dywizja ze Stanów Zjednoczonych pod dowództwem francuskim, oraz inne siły, w tym osiem dużych dywizji pod dowództwem amerykańskim, oraz 350 czołgów, zaatakowało świeżo utworzone niemieckie wybrzuszenie.

Ta sekcja jest niekompletna. Jeśli możesz, rozbuduj ją.

NastępstwaEdytuj

W wyniku tego zwycięstwa Amerykanie i Francuzi odnosili kolejne, by 3 sierpnia stanąć nad rzeką Vesle. Wojska ententy wykorzystały powstałe wybrzuszenie frontu do kontrataku, dzięki któremu udało się przełamać front i sforsować Marnę. Na zwycięstwo główny wpływ miał atak pancerny, który zlekceważyło dowództwo niemieckie. 14 sierpnia 1918 roku dowódca niemiecki generał Erich Ludendorff doniósł o porażce[1].

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d Mann 2007 ↓, s. 356.

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj