Otwórz menu główne

Ignacy Fik

polski poeta, publicysta, krytyk literacki, działacz polityczny

Ignacy Fik (ur. 4 kwietnia 1904 w Przeciszowie, zm. 26 listopada 1942 w Krzesławicach) – poeta, publicysta, krytyk literacki i działacz polityczny; ojciec Marty Fik (historyka i krytyka teatru).

Ignacy Fik
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 4 kwietnia 1904
Przeciszów
Data i miejsce śmierci 26 listopada 1942
Krzesławice (obecnie Kraków)
Narodowość polska
Język polski
Alma Mater Uniwersytet Jagielloński
Dziedzina sztuki publicystyka społeczna, krytyka literacka, poezja awangardowa, prace syntetyczne o literaturze
Epoka dwudziestolecie międzywojenne, II wojna światowa
Ważne dzieła
  • Rodowód syntetyczny literatury polskiej
  • Uwagi nad językiem Cypriana Norwida
  • Kłamstwa lustra
  • Przemiany
Odznaczenia
Order Krzyża Grunwaldu II klasy

ŻycieEdytuj

W 1920 brał udział jako ochotnik w wojnie polsko-bolszewickiej. Studiował polonistykę i filozofię na Uniwersytecie Jagiellońskim oraz Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie. Po studiach pracował jako nauczyciel gimnazjalny w Prywatnym Gimnazjum Realnym Koedukacyjnym im. ks. Stanisława Konarskiego w Oświęcimiu. Przez kilka lat był więziony z powodu działalności w organizacjach lewicowych.

W czasie II wojny światowej działał w podziemiu komunistycznym. Podczas okupacji m.in. wraz z żoną H. Moskwianką założył komunistyczną grupę „R” (Rewolucja). Redagował w Krakowie konspiracyjne pismo „Polska Ludowa”, a następnie był współredaktorem „Trybuny Ludowej”. Brał udział w tajnym nauczaniu i podziemnej działalności kulturalnej w Krakowie. Aresztowany przez gestapo w październiku 1942 po ciężkim śledztwie w Więzieniu Montelupich został rozstrzelany w zbiorowej egzekucji w Krakowie w listopadzie 1942. W 1948 pośmiertnie odznaczony Orderem Krzyża Grunwaldu II klasy[1].

Biblioteka Narodowa podaje jako rok urodzenia 1904, czasami błędnie podawana jest data 1910.

TwórczośćEdytuj

Ignacy Fik był autorem wielu wierszy, m.in. Kłamstwa lustra (1931), Plakaty na murze (1936). Opublikował syntezy historycznoliterackie Rodowód społeczny literatury (1938) i Dwadzieścia lat literatury polskiej (1939). Pisał również utwory publicystyczne o tematyce społecznej. W 1940 wydał konspiracyjny tom wierszy Przymierze.

Jako krytyk akcentował społeczne, ideowe i klasowe uwarunkowania literatury. Postulował estetykę realizmu, chociaż akceptował częściowo nowe trendy literackie. Brał m.in. udział w sporze o Ferdydurke Witolda Gombrowicza i twórczość Michała Choromańskiego. Współpracował głównie z czasopismami o orientacji lewicowej: „Nasz Wyraz”, „Sygnały”. Publikował także w pismach „Gazeta Literacka”, „Pion”, „Życie Literackie”.

UpamiętnienieEdytuj

Ignacy Fik jest patronem Szkoły Podstawowej nr 1 w Przeciszowie, a wraz z żoną Heleną także Szkoły Podstawowej nr 1 w Mysłowicach. W Krakowie na domu przy ul. Kujawskiej 11 znajdowała się tablica upamiętniająca działalność konspiracyjną poety.

PrzypisyEdytuj

BibliografiaEdytuj

  • Grzegorz Gazda: Dwudziestolecie międzywojenne. Słownik literatury polskiej. Gdańsk: słowo / obraz terytoria; Gdańskie Wydawnictwo Oświatowe, 2008, s. 61, 63, 71, 136, 151, 188. ISBN 978-83-7420-110-0.
  • Jerzy Kwiatkowski: Dwudziestolecie międzywojenne. Wyd. III, 5. dodruk. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2012, s. 478–480, seria: Wielka Historia Literatury Polskiej. ISBN 978-83-01-13851-6.
  • Jerzy Święch: Literatura polska w latach II wojny. Wyd. VI, 2. dodruk. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2010, s. 35 i 36, seria: Wielka Historia Literatury Polskiej. ISBN 978-83-01-13852-3.